Teknoloji Kullanımı Doğrultusunda Spor Alanında Öğrenim Gören Öğrencilerin Kariyer Farkındalıklarının İncelenmesi

Year 2025, Volume: 9 Issue: 3, 507 - 518, 30.12.2025

Faik Orhun Tapşın

https://doi.org/10.55238/seder.1782885

Abstract

Amaç: Bu çalışmanın amacı, teknoloji kullanımı doğrultusunda spor alanında öğrenim gören öğrencilerin kariyer farkındalıklarının incelenmesidir.
Gereç ve Yöntem: Araştırmada tarama modeli kullanılmıştır. Örneklem grubunu, Dicle Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu’nda okuyan, üniversite öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmada katılımcıların günlük internet kullanmalarının yanı sıra akıllı telefon, tablet veya bilgisayar kullanan 162 üniversite öğrencisi çalışmaya katılmıştır. Araştırmada anonim olarak hazırlanmış bilgi formu ve üniversite öğrencileri üzerinde geliştirilen Spor Bilimleri Öğrencilerine Yönelik Kariyer Farkındalığı Ölçeği (KFÖ) kullanılmıştır. Çalışmanın analizinde frekans ile yüzdelik değerler, tanımlayıcı istatistik, bağımsız t testi, tek yönlü varyans analizi ve korelasyon analizi kullanılmıştır.
Bulgular: Çalışmanın bulgularında, kariyer farkındalığı ve alt boyutlarında cinsiyet, yaş, sınıf, okuduğunuz bölüm, günlük internet kullanma süresi, spor yapma durumu ve sporla ilgili bir kurumda çalışıyor musunuz değişkenine bakıldığında gruplar arasında anlamlı bir farklılık bulunmamıştır (p>0,05).
Sonuç: Spor alanında öğrenim görev öğrencilerin kariyer farkındalıklarında teknoloji kullanımı doğrultusunda gruplar arasında anlamlı bir fark çıkmamış, ancak katılımcıların kariyer farkındalık ve alt boyutlarının puan ortalaması, ortalama puanın üzerinde bir değerlere sahip oldukları tespit edilmiştir.

Keywords

Kariyer , Kariyer Farkındalığı , Spor , Teknoloji

Investigation of Career Awareness of Students Studying in the Field of Sports in the Direction of Technology Use

Abstract

Aim: The purpose of this study is to examine the career awareness of students studying in the field of sports in line with the use of technology.
Method: A survey model was used in the research. The sample group consists of university students studying at Dicle University School of Physical Education and Sports. In addition to participants' daily internet usage, 162 university students who use smartphones, tablets, or computers participated in the study. The study utilized an anonymously prepared information form and the Career Awareness Scale for Sports Science Students (KFÖ), developed for university students. The analysis of the study utilized frequency and percentage values, descriptive statistics, independent t-tests, one-way analysis of variance, and correlation analysis.
Results: The findings of the study indicate that there is no significant difference between groups in terms of career awareness and its sub-dimensions when considering variables such as gender, age, class, field of study, daily internet usage time, participation in sports, and employment at a sports-related institution (p>0.05).
Conclusion: In the field of sports education, no significant difference was found between groups in terms of students' career awareness regarding technology use; however, it was determined that the average scores of participants' career awareness and sub-dimensions were above the average score.

Keywords

Career , Career Awareness , Sports , Technology

References

• Abdalina, L., Bulatova, E., Gosteva, S., Kunakovskaya, L., & Frolova, O. (2022). Professional development of teachers in the context of the lifelong learning model: The Role of Modern Technologies. World Journal on Educational Technology, 14(1), 117-134. https://doi.org/10.18844/wjet.v14i1.6643
• Alfermann. D., & Stambulova N. (2007). Careertransitions and career termination. In: Tenenbaum G, Eklund RC, eds. Handbook of sport psychology, New York: Wiley, 712–733.
• Alenezi, M., Wardat, S., & Akour, M. (2023). The need of integrating digital education in higher education: Challenges and opportunities. Sustainability, 15(6), 4782. https://doi.org/10.3390/su15064782
• Algadheeb, N. A. (2015). Professional/Career Orientation, Awareness, and Their Relationship to Locus of Control. Journal of College Teaching & Learning, 12(1), 13-38.
• Arık, N., & Seyhan, B. (2016). Üniversite öğrencilerinin kariyer planlamasında teknoloji bilgisi ve gelecek beklentilerinin rolü. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 5(7), 2218-2231.
• Büyüköztürk, Ş., Çakmak Kılıç, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2015). Bilimsel araştırma yöntemleri (Baskı 19.) Pegem Akademi: Ankara.
• Eratlı Şirin, Y. & Aydın, Ö. (2020). Spor Bilimleri Fakültesi Öğrencilerinin Kariyer Değerlerinin İncelenmesi. Akdeniz Spor Bilimleri Dergisi, 3(2), 317-330. https://doi:10.38021/asbid.833906
• Esmer, Y., & Pabuçcu, H. (2019). Stratejik kariyer planlama: bulanık mantık yaklaşımı. İzmir İktisat Dergisi, 34(1), 111-124. https://doi.org/10.24988/ije.2019341835
• Eti, R. (2022). Z Kuşağı spor bilimleri öğrencilerinin kariyer algısı ve iş bulma kaygısı (Yüksek Lisans Tezi), Pamukkale Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Pamukkale.
• Gan, B., Menkhoff, T., & Smith, R. (2015). Enhancing students’ learning process through interactive digital media: New opportunities for collaborative learning. Computers in Human Behavior, 51, 652-663.
• Guan, P., Capezio, A., Restubo, S.L.D., Read, S., Lajom, J.A.L. & Li, M. (2016). The role of traditionality in the relationships among parental support, career decision-making selfefficacy and career adaptability. Journal of Vocational Behavior, (94), 114-123.
• Francescato, D. (2018). Globalization, artificial intelligence, social networks and political polarization: New challenges for community psychologists. Commun. Psychol. Glob Perspect, 4(1), 20-41.
• Frolova, E. V., Rogach, O. V., & Ryabova, T. M. (2020). Digitalization of education in modern scientific discourse: new trends and risks analysis. European journal of contemporary education, 9(2), 313-336. https://doi.org/10.13187/ejced.2020.2.313
• Güner, O., & Hacıcaferoğlu, S. (2022). Spor bilimlerinde öğrenim gören üniversite öğrencilerinin kariyer farkındalıklarının incelenmesi: Karadeniz bölgesi örneği. Gençlik Araştırmaları Dergisi, 10(28), 111-130. https://doi.org/10.52528/genclikarastirmalari.1021728
• Matsankos, N., Gargalianos, D., Coppola, S., Vastola, R., & Petromilli, A. (2020). Investigation of skills acquired by athletes during their sporting career. Journal of Human Sport and Exercise, 15(3), 489-501. https://doi.org/10.14198/jhse.2020.153.02
• Lebel, K., Danylchuk, K., & Millar, P. (2015). Social media as a learning tool: Sport management faculty perceptions of digital pedagogies. Sport Management Education Journal, 9(1), 39-50.
• McKenzie, S., Coldwell-Neilson, J., & Palmer, S. (2018). Understanding the career development and employability of information technology students. Journal of Applied Research in Higher Education, 10(4), 456-468. https://doi.org/10.1108/JARHE-03-2018-0033
• Petrie, N. (2011). Future trends in leadership development. Center for Creative Leadership white paper, 5(5), 36.
• Pınar, G., & Bozkurt, Ö. Ç. (2022). Yenilikçi Davranış Yoluyla Akademik Başarıyı Desteklemede Yaratıcı Öz Yeterlik ve Dijital Okuryazarlığın Rolü. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Dergisi, 6(1), 1-31. https://doi.org/10.31200/makuubd.988158
• Morris, R., Cartigny, E., Ryba, T. V., Wylleman, P., Henriksen, K., Torregrossa, M., & Erpič, S. C. (2021). A taxonomy of dual career development environments in European countries. European sport management quarterly, 21(1), 134-151. https://doi.org/10.1080/16184742.2020.1725778
• Kalkan, F., & Topçu, Z. (2024). Yeniliklerin Yayılması Çerçevesinde Eğitim Yönetiminde 21. Yüzyıl Becerileri. Türkiye Bilimsel Araştırmalar Dergisi, 9(2), 248-262.
• Karakaya, Y.E., Karataş, Ö., Özdenk, & Ç., Karataş, F. (2013). Üniversiteli Sporcu Öğrencilerin Kariyer Değeri Algıları, Doğuş Üniversitesi Dergisi, 14(1), 86-94.
• Kosimov, S. U., Rafiqova, M. R., & Murodova, M. I. (2021). Implementation of the technological competence of future specialists. Creative Education, 12(3), 666-677. http://doi.org/10.4236/ce.2021.123046
• Kırıkçı, S. (2024). Bilgi Ekonomisi ve Bilgi İşçileri. Hak İş Uluslararası Emek ve Toplum Dergisi, 13(36), 287-304. https://doi.org/10.31199/hakisderg.1517243
• Lally, P. (2007). Identity and athletic retirement: A prospective study. Psychology of Sport and Exercise, 8(1), 85-99.
• Onat, O. K., Akın, O., & Aydoğdı, A. (2017). Türkiye’de Muhasebe Bilgi Teknolojileri Kullanımının Kariyer Planlaması Etkisi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9(21), 315-327. https://doi.org/10.20875/makusobed.316582
• Sikora, J., & Pokropek, A. (2011). Gendered Career Expectations of Students: Perspectives from PISA 2006. OECD Education Working Papers, No. 57. OECD Publishing.
• Stambulova, N. B. (2003). Symptoms of a crisis transition: A grounded theory study. In M. Hassmén (Ed.), Sipf yearbook 2003 (pp. 97–109). Örebro: Örebro University Press.
• Şenel, A., & Gençoğlu, S. (2003). Küreselleşen dünyada teknoloji eğitimi. Gazi Üniversitesi Endüstriyel Sanatlar Eğitim Fakültesi Dergisi, 11(12), 45-65.
• Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics 6th Edition. Boston: Pearson, 37-42.
• Turhan, M.Ö., Erman, M.Y., Eyyüp, E., Koç, H. (2022). Spor Bilimlerinde Öğrenim Gören Öğrencilerin Kariyer Planlamalarının Bazı Demografik Değişkenler Açısından İncelenmesi. İçinde Ilkım M. (Ed.), Sporda Güncel Araştırmalar(1. Baskı., 37-52), Gece Kitaplığı. ISBN:978-625-430-039-4.
• Tutar, O. F., & Öner, B. (2023). Üniversite öğrencilerinin kariyer farkındalığı ile iş bulma kaygısı arasındaki ilişki. Journal of ROL Sport Sciences, 4(3), 1043-1058. https://doi.org/10.5281/zenodo.8353441
• Kılıçkaya, O., Akman, S., & Pepe, B. (2024). Beden Eğitimi ve Spor Yüksek Okulu Öğrencilerinin Mesleki Kariyer Farkındalıkları İle Kariyer Planları Arasındaki İlişki. 8th International Academic Sports Studies Congress.
• Ulun, C. (2023). Spor Bilimleri Fakültesi öğrencilerinin perspektifinden kariyer algısı: Bir metafor çalışması. Sportif Bakış: Spor ve Eğitim Bilimleri Dergisi, 10(3), 398-411. https://doi.org/10.33468/sbsebd.363
• Üstün, O. (2022). Spor bilimleri sınavlarına hazırlanan adayların kariyer farkındalıkları ile gelecek kaygıları arasındaki ilişkinin incelenmesi (Yüksek lisans tezi), İstanbul Gelişim Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İstanbul.
• Van der Heijden, B., De Vos, A., Akkermans, J., Spurk, D., Semeijn, J., Van der Velde, M., & Fugate, M. (2020). Sustainable careers across the lifespan: Moving the field forward. Journal of Vocational Behavior, 117, 103344. https://doi.org/10.1016/j.jvb.2019.103344
• Yaşar, O. M., & Sunay, H. (2019). Spor bilimleri öğrencilerine yönelik kariyer farkındalığı ölçeğinin (KFÖ) geliştirilmesi. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 2(1), 7-22.
• Yaşar, O., & Sunay, H. (2020). Career decidedness of college students. OPUS International Journal of Society Researches, 15(23), 1614-1624. https://doi.org/10.26466/opus.671754
• Yılmaz, K., (2022). Spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin kariyer planlamaları ile iş bulma kaygıları arasındaki ilişki (Yüksek lisans tezi), Yozgat Bozok Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Yozgat.
• Yufriadi, F., Syahriani, F., & Afifi, A. A. (2024). Trade transformation in the digital era: Agency role, opportunities and challenges. Journal on Islamic Studies, Civilization and Learning Societies, 5(1), 13-23. https://doi.org/%2010.58764/j.im.2024.5.55
• Yurtsızoğlu, Z., & Gül, O. (2023). Kariyer eğitimi ve kariyer planlama farkındalığının spor endüstrisi için önemi. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 42(1), 431-468. https://doi.org/10.7822/omuefd.1295267
• Wylleman P, & Lavallee D. A (2024). Developmental perspective on transitions faced by athletes. In: Weiss M, editor. Developmental sport and exercise psychology: a lifespan perspective. Morgantown: Fitness Information Technology; p. 507–527.
• Zwilling, M., Klien, G., Lesjak, D., Wiechetek, Ł., Cetin, F., & Basim, H. N. (2022). Cyber security awareness, knowledge and behavior: A comparative study. Journal of Computer Information Systems, 62(1), 82-97. https://doi.org/10.1080/08874417.2020.1712269