Research Article

Fakir Baykurt’un Göçmen Yazını Eseri ‘‘Telli Yol’’da Türk-Alman Kültürü Yansımaları

Volume: 10 Number: 1 April 30, 2025
EN TR

Fakir Baykurt’un Göçmen Yazını Eseri ‘‘Telli Yol’’da Türk-Alman Kültürü Yansımaları

Abstract

Göçmen yazınının güçlü kalemlerinden biri olan ve yazarlığa Türkiye’de başlayıp daha sonra Almanya’ya göç ederek orada devam eden Fakir Baykurt (1929-1999), eserlerinde taşra insanının sıkıntılarını, göç olgusunu ve göçün Almanya’da yaşayan Türk aileleri üzerinde yarattığı sosyokültürel sorunları derinlemesine kaleme almıştır. Eserlere konu olan hikâyelerini, kendi yaşadıklarından ziyade çevresindeki insanların deneyimlerinden kurgulamış ve gerçek ya da gerçeğe yakın bir şekilde uyarlayarak okura sunmuştur. Eserlerinin kahramanları, 1961 yılında Türkiye ile Almanya arasında imzalanan İşgücü Anlaşmasıyla Türkiye’nin bilhassa kırsal kesiminden göç eden, ekonomik şartları kötü olan, çoğunluğunu işsizlerin ve eğitim seviyesi düşük insanların oluşturduğu Türk işçilerden meydana gelmekte ve eserlerinde de onların Almanya’da karşılaştıkları güçlüklerden kesitler sunmaktadır. Çalışmamızda ele aldığımız Baykurt’un Telli Yol adlı eseri, Almanya’ya işçi göçü bağlamında giden bireylerin yaşadığı kültürel çatışmaları, uyum çabalarını ve bu süreçte oluşan yeni kimliklerin hikâyesini anlatırken aynı zamanda iki kültür arasındaki etkileşimin kapsamlı bir portresini çizmektedir. Baykurt, Türk işçilerin iç dünyalarını yansıtırken, sosyal sorunları detaylıca işlemiş ve göç olgusunu toplumsal bir mesele olarak okurun gözleri önüne sermiştir. Dolayısıyla bu öykü kitabı, sadece bireylerin hikâyesi değil, aynı zamanda bir toplumun kolektif hafızasını yansıtan bir belge niteliği taşımaktadır. Bu bağlamda eser, göçmen yazını içinde önemli bir yer teşkil etmekte ve iki kültür arasında sıkışmış Türk işçilerin yaşadığı kültürel çatışmaları örneklendirmektedir. Çalışmamızda, Türk-Alman kültürünün karşılaşması sonucu ortaya çıkan kültür şoku, Telli Yol eseri üzerinden ayrıntılı bir şekilde yansıtılmaya çalışılacaktır.

Keywords

Fakir Baykurt, Göçmen Yazını, göç olgusu, kültür şoku, Türk-Alman kültürü

References

  1. Asutay, Hikmet (2024): Gurbetin Edebiyatı: Türk-Alman Göçmen Edebiyatı Yazarlar Sözlüğü, Çanakkale: Paradigma Akademi.
  2. Asutay, Hikmet / Çarıkçı, Tuğba (2015): Göçün Ellinci Yılında Almanya’da Yükselen Değer Türk-Alman Göçmen Yazını, Humanitas-Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, (3-5), 17-32.
  3. Aytaç, Gürsel (1999): Genel Edebiyat Bilimi, İstanbul: Papirüs Yayınları.
  4. Aytaç, Gürsel (1995): Edebiyat Yazıları III, Ankara: Gündoğan Yayınları.
  5. Baykurt, Faik (2020): Telli Yol, İstanbul: Literatür Yayınları.
  6. Bölükmeşe, Engin (2020). Fakir Baykurt’un ‘‘Telli Yol’’ Eserinde Türk ve Alman İmgeleri, Muasır Filoloji ve Edebiyat Tetkikleri, (Ed.) Esat Ayyıldız, Ankara: İksad Publications, 35-67.
  7. Brenner, Peter J. (2011): Neue deutsche Literaturgeschichte: Vom »Ackermann« zu Günter Grass, 3. überarbeitete und erweiterte Auflage, Berlin/New York: Walter de Gruyter Verlag.
  8. Doğan, Coşkun (2022). Fakir Baykurt’un Gece Vardiyası Eserine Kültürlerarasılık Açısından Bakış, Kültürlerarasılık & Edebiyat, (Ed.) Muharrem Tosun, Coşkun Doğan, Çanakkale: Paradigma Akademi, 33-53.
  9. Günay Köprülü, Sevtap (2020). Almanya’da Yaşayan Türklerin Yazınsal Eserlerinde Tema ve Dil Değişimi, Söylem Filoloji Dergisi, 5(1), 40-48.
  10. Kuruyazıcı, Nilüfer (2001): Almanya’da Oluşan Yeni Bir Yazının Tartışılması, Gurbeti Vatan Edenler: Almanca Yazan Almanyalı Türkler, Mahmut Karakuş /Nilüfer Kuruyazıcı, Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları, 3-25.
APA
Bodur, R. (2025). Fakir Baykurt’un Göçmen Yazını Eseri ‘‘Telli Yol’’da Türk-Alman Kültürü Yansımaları. Söylem Filoloji Dergisi, 10(1), 147-161. https://doi.org/10.29110/soylemdergi.1621221
AMA
1.Bodur R. Fakir Baykurt’un Göçmen Yazını Eseri ‘‘Telli Yol’’da Türk-Alman Kültürü Yansımaları. Söylem. 2025;10(1):147-161. doi:10.29110/soylemdergi.1621221
Chicago
Bodur, Recep. 2025. “Fakir Baykurt’un Göçmen Yazını Eseri ‘‘Telli Yol’’da Türk-Alman Kültürü Yansımaları”. Söylem Filoloji Dergisi 10 (1): 147-61. https://doi.org/10.29110/soylemdergi.1621221.
EndNote
Bodur R (April 1, 2025) Fakir Baykurt’un Göçmen Yazını Eseri ‘‘Telli Yol’’da Türk-Alman Kültürü Yansımaları. Söylem Filoloji Dergisi 10 1 147–161.
IEEE
[1]R. Bodur, “Fakir Baykurt’un Göçmen Yazını Eseri ‘‘Telli Yol’’da Türk-Alman Kültürü Yansımaları”, Söylem, vol. 10, no. 1, pp. 147–161, Apr. 2025, doi: 10.29110/soylemdergi.1621221.
ISNAD
Bodur, Recep. “Fakir Baykurt’un Göçmen Yazını Eseri ‘‘Telli Yol’’da Türk-Alman Kültürü Yansımaları”. Söylem Filoloji Dergisi 10/1 (April 1, 2025): 147-161. https://doi.org/10.29110/soylemdergi.1621221.
JAMA
1.Bodur R. Fakir Baykurt’un Göçmen Yazını Eseri ‘‘Telli Yol’’da Türk-Alman Kültürü Yansımaları. Söylem. 2025;10:147–161.
MLA
Bodur, Recep. “Fakir Baykurt’un Göçmen Yazını Eseri ‘‘Telli Yol’’da Türk-Alman Kültürü Yansımaları”. Söylem Filoloji Dergisi, vol. 10, no. 1, Apr. 2025, pp. 147-61, doi:10.29110/soylemdergi.1621221.
Vancouver
1.Recep Bodur. Fakir Baykurt’un Göçmen Yazını Eseri ‘‘Telli Yol’’da Türk-Alman Kültürü Yansımaları. Söylem. 2025 Apr. 1;10(1):147-61. doi:10.29110/soylemdergi.1621221