Research Article

ANAYASAL DÜZENİN KORUYUCULUĞUNDAN SIRADAN BİR MAHKEMEYE EVRİLME ÖRNEĞİ OLARAK MACARİSTAN ANAYASA MAHKEMESİ

Volume: 31 Number: 4 December 31, 2023

ANAYASAL DÜZENİN KORUYUCULUĞUNDAN SIRADAN BİR MAHKEMEYE EVRİLME ÖRNEĞİ OLARAK MACARİSTAN ANAYASA MAHKEMESİ

Abstract

Anayasa yargısı veya yargı denetimi, günümüz anayasal sistemlerinin temel özelliklerinden biri haline gelmiştir. Anavatan Amerika Birleşik Devletleri örneği bir yana bırakılırsa, anayasa yargısının temel olarak sırasıyla I. Dünya Savaşı’nın hemen ardından ve 20. yüzyılın son çeyreğinde sosyalist rejimlerin yıkılmasından sonra yaygınlaştığı görülür. 1989’da kurulan Macaristan Anayasa Mahkemesi, anayasal düzenin temel koruyucu kurumlarından biri olarak tasarlanmıştır. Yüksek Mahkeme kurulduğu ilk günden itibaren, yaklaşık çeyrek yüzyıl boyunca kuvvetler ayrığı, frenler ve dengeler mekanizması, temel hak ve özgürlüklerin güvenceye alınması, anayasal devletin tesisi konularında önemli fonksiyonlar yerine getirmiştir. Fakat daha sonra yapılan Anayasa değişiklikleri sonucunda bu niteliğini kaybetmiştir. Macaristan Anayasa Mahkemesinin incelendiği bu çalışmada salt-organik bir mahkeme incelemesi yapılmamıştır. Bizce anayasal sistemin önemli bir unsuru olarak kurulan Yüksek Mahkemenin değeri ve fonksiyonu hukuksal, siyasal ve tarihsel okumalarla daha iyi anlaşılabilir. İlk kez 1989’da kurulan ve kısa dönem içerisinde sıra dışı değişim ve dönüşümler yaşayan Anayasa Mahkemesinin, sosyalist rejim döneminden başlayarak bir incelemesi yapılmıştır.

Keywords

References

  1. ACKERMAN, Bruce: The Future of Liberal Revolution, Yale University Press, New Haven and London 2008.
  2. ARATO, Andrew: “Post Sovereign Constitution-making in Hungary: After Success, Partial Failure, and Now What?”, pp.1-24; https://lapa.princeton.edu/conferences/hungary11/post_sovereign_constitution-making_in_hungary.pdf, (Erişim Tarihi: 22.04.2023).
  3. ARATO, Andrew: “Redeeming the Still Redeemable: Post Sovereign Constitution Making”, International Journal of Politics Culture and Society, Vol. 22, 2009, pp. 1-24.
  4. ARATO, Andrew: “The Hungarian Case”, Tilburg Foreign Law Review, Vol. 4, Iss. 65, 1994, pp.65-90.
  5. BAHÇECİ, Barış, KarşılaştırmalıHukuktaveTürkiye’deDevletBaşkanının Veto Yetkisi, Ankara 2008.
  6. BANKUTI, Miklos/DOMBOS, Tamas/FLECK, Zoltan, vd.: Amicus Brief for the Venice Commission on the Transitional Provisions of the Fundamental Law and the Key Cardinal Laws, Halmai, Gabor/Scheppele, Kim Lane (Editors), pp. 1-82; https://lapa.princeton.edu/hosteddocs/hungary/Amicus_Cardinal_Laws_final.pdf, (Erişim Tarihi: 18.03.2023).
  7. BANKUTI, Miklos/HALMAI, Gabor/SCHEPPELE, Kim Lane: “Hungary’s Illiberal Turn: Disabling the Constitution”, Journal of Democracy, Vol. 23, Iss. 3, July 2012, pp.138-146.
  8. BOROS, Tamas: “Constitutional Amendments in Hungary: The Government's Struggle against the Constitutional Court”, Friedrich Ebert Stiftung, February 2013,https://www.policysolutions.hu/userfiles/elemzes/21/nachrichten_aus_ungarn_februar_2013.pdf, (Erişim Tarihi: 23.02.2023).

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Constitutional Law

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

December 31, 2023

Publication Date

December 31, 2023

Submission Date

July 18, 2023

Acceptance Date

December 16, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 31 Number: 4

APA
Kurt, T. (2023). ANAYASAL DÜZENİN KORUYUCULUĞUNDAN SIRADAN BİR MAHKEMEYE EVRİLME ÖRNEĞİ OLARAK MACARİSTAN ANAYASA MAHKEMESİ. Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 31(4), 1729-1777. https://doi.org/10.15337/suhfd.1329422
AMA
1.Kurt T. ANAYASAL DÜZENİN KORUYUCULUĞUNDAN SIRADAN BİR MAHKEMEYE EVRİLME ÖRNEĞİ OLARAK MACARİSTAN ANAYASA MAHKEMESİ. Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. 2023;31(4):1729-1777. doi:10.15337/suhfd.1329422
Chicago
Kurt, Taha. 2023. “ANAYASAL DÜZENİN KORUYUCULUĞUNDAN SIRADAN BİR MAHKEMEYE EVRİLME ÖRNEĞİ OLARAK MACARİSTAN ANAYASA MAHKEMESİ”. Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 31 (4): 1729-77. https://doi.org/10.15337/suhfd.1329422.
EndNote
Kurt T (December 1, 2023) ANAYASAL DÜZENİN KORUYUCULUĞUNDAN SIRADAN BİR MAHKEMEYE EVRİLME ÖRNEĞİ OLARAK MACARİSTAN ANAYASA MAHKEMESİ. Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 31 4 1729–1777.
IEEE
[1]T. Kurt, “ANAYASAL DÜZENİN KORUYUCULUĞUNDAN SIRADAN BİR MAHKEMEYE EVRİLME ÖRNEĞİ OLARAK MACARİSTAN ANAYASA MAHKEMESİ”, Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, vol. 31, no. 4, pp. 1729–1777, Dec. 2023, doi: 10.15337/suhfd.1329422.
ISNAD
Kurt, Taha. “ANAYASAL DÜZENİN KORUYUCULUĞUNDAN SIRADAN BİR MAHKEMEYE EVRİLME ÖRNEĞİ OLARAK MACARİSTAN ANAYASA MAHKEMESİ”. Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 31/4 (December 1, 2023): 1729-1777. https://doi.org/10.15337/suhfd.1329422.
JAMA
1.Kurt T. ANAYASAL DÜZENİN KORUYUCULUĞUNDAN SIRADAN BİR MAHKEMEYE EVRİLME ÖRNEĞİ OLARAK MACARİSTAN ANAYASA MAHKEMESİ. Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. 2023;31:1729–1777.
MLA
Kurt, Taha. “ANAYASAL DÜZENİN KORUYUCULUĞUNDAN SIRADAN BİR MAHKEMEYE EVRİLME ÖRNEĞİ OLARAK MACARİSTAN ANAYASA MAHKEMESİ”. Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, vol. 31, no. 4, Dec. 2023, pp. 1729-77, doi:10.15337/suhfd.1329422.
Vancouver
1.Taha Kurt. ANAYASAL DÜZENİN KORUYUCULUĞUNDAN SIRADAN BİR MAHKEMEYE EVRİLME ÖRNEĞİ OLARAK MACARİSTAN ANAYASA MAHKEMESİ. Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. 2023 Dec. 1;31(4):1729-77. doi:10.15337/suhfd.1329422

Cited By

Our journal's publisher website address: https://yayinevi.selcuk.edu.tr/index.php/su

Our journal's publisher: 

Address and e-mail

Selçuk Üniversitesi Rektörlüğü, Alaeddin Keykubat Yerleşkesi, Akademi Mah. Yeni İstanbul Cad. No:369 Posta Kodu:42130 Selçuklu-Konya / TÜRKİYE
press@selcuk.edu.tr

Coordinator
Prof. Dr. Tuncer ACAR
tuncer.acar@selcuk.edu.tr

Support Contact
Dr. Selahattin Alan
salan@selcuk.edu.tr

Phone
0332 223 14 12