Maki ve Garig Topluluklarının Türkiye’deki Yayılış Alanları ve Ekolojik Özelliklerinin İncelenmesi

Number: 22 August 1, 2009
Baştürk Kaya , Caner Aladağ
TR EN

Maki ve Garig Topluluklarının Türkiye’deki Yayılış Alanları ve Ekolojik Özelliklerinin İncelenmesi

Abstract

Türkiye Holarktik flora alemi içerisinde yer alıp üç fitocoğrafik bölgeye ayrılmaktadır. Bu fitocoğrafik bölgelerin önemli bir kısmıAkdeniz flora bölgesine dahildir. Ilıman ve yağışlıkışlar, sıcak ve kurak yazlarla karakterize edilen Akdeniz iklimi sklerofil karakterde bitki örtüsünün gelişmesine imkan sağlamıştır. Maki ve garig bitkileri bu iklim kuşağıiçerisinde önemli topluluklar oluşturur. Maki Akdeniz iklim koşullarında doğal olarak yetişen bir bitki topluluğudur. Makinin orman oluşturma özelliği yoktur. Kızılçam ormanının antropojenik etkilerle tahrip edildiği alanlara yerleşen maki sekonder makidir. Akdeniz havzasında yayılışgösteren sklerofil bitkiler ana kaya ve topraközelliklerinden çok iklimsel dinamizm gösterir. İklim özellikleri incelendiğinde yıllık ortalama sıcaklık 12-18 °C civarındadır. Yağışların yaklaşık yarısıkasım ve mayıs ayların da arasında düşmektedir. Bu aylar arasında düşen yağışlar yer yer 1000 mm ulaşır. Özellikle yaz döneminin kurak geçmesi bu bölgede kuraklığa dayanıklıbir vejetasyon tipinin gelişmesine imkân sağlamıştır. Akdeniz fitocoğrafik bölgesinin jeolojik yapısınıvolkanik, metamorfik ve tortul kayaçlar oluşturur. En yaygın kaya grubu Mesozoyik ve Tersiyerde oluşmuşkireçtaşlarıdır. Ayrıca çeşitli jeolojik dönemlerde oluşmuş, serpantin, gre, gabro, peridotit, şist, mikaşist, gnays, marn, bazalt, andezit, dolorit, spilit ve porfirit gibi kayaçlara da rastlanmaktadır. Toprak istekleri bakımından benzer özellik gösterseler de makiler az kireçli, garigler ise kireçli topraklarıtercih eder. Maki bitkileri yatay yönde Akdeniz iklim etkisinin görüldüğü iç kesimlere kadar sokulabilirken, dikey yönde Akdeniz kıyılarında 700-800 m’lere, Ege kıyılarında 400-600 m’ye ve Marmara kıyılarında 300-400 m’ye kadar çıkabilmektedir. Maki bitkileri içerisinde Fabaceace, Lamiaceae ve Ericaceae familyalarına ait türlerin çoğunlukta olduğu görülür. Colutea melanocalyx Boiss.& Heldr. ssp. melanocalyx, Dorystoechas hastata Boiss. & Heldr. ex Bentham, Lavandula stoechasL. cariensis Boiss. Rozeria,Quercus auceri Jaub. et Spach. gibi maki bitkileri ise Türkiye için endemik türlerdir.

Keywords

Maki,Garig,Türkiye

References

  1. Akalan, İ., 1977, Toprak (Oluşu, Yapısı ve Özellikleri), Ankara Üniversitesi, Ziraat Fakültesi Yayınları, No:662, s. 62, Ankara.
  2. Akman, Y., 1993, Biyocoğrafya, Palme Yayınları, s. 327, Ankara.
  3. Akman, Y., 1995, Türkiye Orman Vejetasyonu, Ankara Üniversitesi, Fen Fakültesi, s. 1, Ankara.
  4. Akış, A., Kaya, B., Seferov, R., Başkan, H.O., 2005, Harran Ovası ve Çevresindeki Tarım Arazilerinde Tuzluluk Problemi ve Bu Problemin İklim Özellikleriyle İlişkisi, S.Ü. Sosyal Bilimler Dergisi, Sayı 14, s. 33, Konya.
  5. Altan, T., 1988, Türkiye’nin Doğal Bitki Örtüsü, Ç.Ü. Ziraat Fakültesi Ders Kitabı, No:70, Adana.
  6. Atalay, İ., 1989, Toprak Coğrafyası, Ege Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi Yay. No:68, s. 411, İstanbul.
  7. Atalay, İ., 1994, Türkiye Vejetasyon Coğrafyası, Ege Üniversitesi Basımevi, s. 195, İzmir.
  8. Atalay, İ., 2002, Türkiye’nin Ekolojik Bölgeleri, Orman Bakanlığı Yayınları, No: 163, s. 89, İzmir.
  9. Aydınözü, D., 2007, Türkiye’de Gerçek Sıcaklıkların Dağılışı İle Bitki Örtüsü Arasındaki İlişkiler, Kastamonu Eğitim Dergisi, Cilt:15 No:1 s.353-372, Kastamonu
  10. Davıs, P.H., 1965-1985, Flora of Türkey ant the East Aegean Islands, Vol. 1-9, Edunburgh Univ. Press, Edunburgh.
APA
Kaya, B., & Aladağ, C. (2009). Maki ve Garig Topluluklarının Türkiye’deki Yayılış Alanları ve Ekolojik Özelliklerinin İncelenmesi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 22, 67-80. https://izlik.org/JA96RA99AA
AMA
1.Kaya B, Aladağ C. Maki ve Garig Topluluklarının Türkiye’deki Yayılış Alanları ve Ekolojik Özelliklerinin İncelenmesi. SUSBED. 2009;(22):67-80. https://izlik.org/JA96RA99AA
Chicago
Kaya, Baştürk, and Caner Aladağ. 2009. “Maki Ve Garig Topluluklarının Türkiye’deki Yayılış Alanları Ve Ekolojik Özelliklerinin İncelenmesi”. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, nos. 22: 67-80. https://izlik.org/JA96RA99AA.
EndNote
Kaya B, Aladağ C (August 1, 2009) Maki ve Garig Topluluklarının Türkiye’deki Yayılış Alanları ve Ekolojik Özelliklerinin İncelenmesi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 22 67–80.
IEEE
[1]B. Kaya and C. Aladağ, “Maki ve Garig Topluluklarının Türkiye’deki Yayılış Alanları ve Ekolojik Özelliklerinin İncelenmesi”, SUSBED, no. 22, pp. 67–80, Aug. 2009, [Online]. Available: https://izlik.org/JA96RA99AA
ISNAD
Kaya, Baştürk - Aladağ, Caner. “Maki Ve Garig Topluluklarının Türkiye’deki Yayılış Alanları Ve Ekolojik Özelliklerinin İncelenmesi”. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 22 (August 1, 2009): 67-80. https://izlik.org/JA96RA99AA.
JAMA
1.Kaya B, Aladağ C. Maki ve Garig Topluluklarının Türkiye’deki Yayılış Alanları ve Ekolojik Özelliklerinin İncelenmesi. SUSBED. 2009;:67–80.
MLA
Kaya, Baştürk, and Caner Aladağ. “Maki Ve Garig Topluluklarının Türkiye’deki Yayılış Alanları Ve Ekolojik Özelliklerinin İncelenmesi”. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, no. 22, Aug. 2009, pp. 67-80, https://izlik.org/JA96RA99AA.
Vancouver
1.Baştürk Kaya, Caner Aladağ. Maki ve Garig Topluluklarının Türkiye’deki Yayılış Alanları ve Ekolojik Özelliklerinin İncelenmesi. SUSBED [Internet]. 2009 Aug. 1;(22):67-80. Available from: https://izlik.org/JA96RA99AA