Geç Osmanlı Döneminde Batılılaşma Ekseninde Beden Eğitimi ve Spor

Number: 24 August 1, 2010
Veli Onur Çelik , Nefise Bulgu
TR EN

Geç Osmanlı Döneminde Batılılaşma Ekseninde Beden Eğitimi ve Spor

Abstract

Bu çalışmada OsmanlıDevletinde, Geç Osmanlıdöneminden, Cumhuriyetin ilanın kadar geçen süreç içerisinde gerçekleştirilmeye çalışılmışBatılılaşma hareketleri, bu hareketlerin spor ve spor eğitimi alanına yansımalarıve dönemin spor kültürünün incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada verilerin toplanmasıamacıyla “alan yazın taraması” yapılmıştır. Bu amaçla çeşitli kütüphanelerde, dergilerde ve kurumlarda bu döneme ilişkin kaynaklar taranmışve buradan elde edilen veriler çalışmada kullanılmıştır. “Çağdaşlaşma” adına olumlu adımların atıldığıTanzimat dönemiyle birlikte, Osmanlıda askeri alan dışında edebiyat, siyaset, sosyal yaşantı, eğitim, devlet hukuku ve devlet kuruluşlarında olduğu gibi “spor ve spor eğitimi" alanında da ilk kez Batıdakine benzer reformlar gerçekleştirildiği görülmektedir. Bu dönemde ilk kez 1863 Mekteb-i Hayriye’de Avrupai tarzda gerçekleştirilen cimnastik etkinlikleri Riyazat-ıbedeniye” adıaltında ders programına dahil edilmiştir. Aynıdönemde Osmanlıtopraklarında yaşayan azınlıklar ve yurt dışından ülkeye gelmişolan yabancıuyruklu ailelerin çabalarıile futbol, tenis ve basketbol gibi spor dallarında faaliyetler gerçekleştirilmeye başlanmıştır. Osmanlıdevletinde ilk kez batılıanlamda spor faaliyetlerinin gerçekleştirilmesi amacıyla 1872 yılında spor kulübü The Imperid Yatching and Boating Club kurulmuştur. Bu dönemin beraberinde getirdiği bir başka gelişmenin de, ilk kulüpleşme çalışmalarının yabancılar tarafından gerçekleştirilmeye başlanmışolmasıdır. OsmanlıDevleti resmi olarak ilk kez 1912 yılında Stockholm’de düzenlenen Olimpiyat oyunlarında temsil edilmiştir. 1906 yılında Atina’da düzenlenen ara olimpiyatlarda ve 1908 yılında Londra’da düzenlenen oyunlarda da OsmanlıDevleti sporcularının müsabakalara katıldığına ilişkin belgelerin bulunduğu ifade edilmektedir.Toplumların spor tarihlerinin ve spor kültürlerinin incelenmesi, onların bugünkü durumlarınıaçıklayabilmede önemli bir rol oynayacağıdüşünülmektedir. Ayrıca, geçmişte hangi sporların gelişmişolduğu, sporun örgütlenme ve kurumsallaşma göstergelerinin neler olduğu, sporun işlevlerinin neler olduğu sorularına verilecek yanıtlar spor vasıtasıyla kültürümüz hakkında fikir sahibi olmamıza yardımcı olacaktır.

Keywords

Batılılaşma,OsmanlıDevleti,Spor Örgütleri,Beden Eğitimi ve Spor.

References

  1. Akın, Y. (2004). Gürbüz ve Yavuz Evlatlar, Erken Cumhuriyet’te Beden Terbiyesi ve Spor, İstanbul: İletişim Yayınları.
  2. Arslan, S. ve Yılmaz, A. (2001). Tanzimat Döneminde Osmanlı Bürokratik Yapı ve Düşüncesinin Değişimi, C.Ü. İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 2 (1), 287-297.
  3. Atabeyoğlu, C. (1985). Tanzimat’tan Cumhuriyete Türkiye Ansiklopedisi, (Spor, 6. Cilt), İstanbul: İletişim Yayınları.
  4. Atabeyoğlu, C. (1997). Olimpiyat Oyunlarının 100. Yılında Türkiye, Türkiye Milli Olimpiyat Komitesi Belgesel Yayınları:1, İstanbul: A & B Kitapçılık ve Dağıtım Ltd. Şti.
  5. Atabeyoğlu, C. (2001). Sporda Devlet mi? Devlette Spor mu?, İstanbul: Türkiye Milli Olimpiyat Komitesi Yayınları: 7.
  6. Atabeyoğlu, C. (2004). Olimpiyatlarda Türk Sporcuları: Anılar-Olaylar-Rakamlar, İstanbul: Türkiye Olimpiyat Komitesi Yayınları No: 14.
  7. Aycan, H. (2005). The Process of Identity In Turkish Society: Kemalist Education, Journal of Social Sciences, 1 (3), 136-140.
  8. Belge, M. (1983) Cumhuriyet Dönemi Türkiye Ansiklopedisi, Kültür, 5. Cilt, İstanbul: İletişim Yayınları.
  9. Cankalp, M. (2005). Sporda Yönetim ve Organizasyon, Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
  10. Erdal, R. Erdal, B. Z. (Edit.) (2007). Olimpiyat Oyunları ve Olimpik Sporlar, İstanbul: Baskı Evi Matbaacılık.
APA
Çelik, V. O., & Bulgu, N. (2010). Geç Osmanlı Döneminde Batılılaşma Ekseninde Beden Eğitimi ve Spor. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 24, 137-147. https://izlik.org/JA96SK99NU
AMA
1.Çelik VO, Bulgu N. Geç Osmanlı Döneminde Batılılaşma Ekseninde Beden Eğitimi ve Spor. SUSBED. 2010;(24):137-147. https://izlik.org/JA96SK99NU
Chicago
Çelik, Veli Onur, and Nefise Bulgu. 2010. “Geç Osmanlı Döneminde Batılılaşma Ekseninde Beden Eğitimi Ve Spor”. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, nos. 24: 137-47. https://izlik.org/JA96SK99NU.
EndNote
Çelik VO, Bulgu N (August 1, 2010) Geç Osmanlı Döneminde Batılılaşma Ekseninde Beden Eğitimi ve Spor. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 24 137–147.
IEEE
[1]V. O. Çelik and N. Bulgu, “Geç Osmanlı Döneminde Batılılaşma Ekseninde Beden Eğitimi ve Spor”, SUSBED, no. 24, pp. 137–147, Aug. 2010, [Online]. Available: https://izlik.org/JA96SK99NU
ISNAD
Çelik, Veli Onur - Bulgu, Nefise. “Geç Osmanlı Döneminde Batılılaşma Ekseninde Beden Eğitimi Ve Spor”. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 24 (August 1, 2010): 137-147. https://izlik.org/JA96SK99NU.
JAMA
1.Çelik VO, Bulgu N. Geç Osmanlı Döneminde Batılılaşma Ekseninde Beden Eğitimi ve Spor. SUSBED. 2010;:137–147.
MLA
Çelik, Veli Onur, and Nefise Bulgu. “Geç Osmanlı Döneminde Batılılaşma Ekseninde Beden Eğitimi Ve Spor”. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, no. 24, Aug. 2010, pp. 137-4, https://izlik.org/JA96SK99NU.
Vancouver
1.Veli Onur Çelik, Nefise Bulgu. Geç Osmanlı Döneminde Batılılaşma Ekseninde Beden Eğitimi ve Spor. SUSBED [Internet]. 2010 Aug. 1;(24):137-4. Available from: https://izlik.org/JA96SK99NU