Research Article

Yeşil İnsan Kaynakları Yönetimi Uygulamalarının Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Üzerindeki Etkisi

Volume: 14 Number: 1 June 30, 2026
TR EN

Yeşil İnsan Kaynakları Yönetimi Uygulamalarının Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Üzerindeki Etkisi

Abstract

Çevresel sürdürülebilirliğin işletmeler için stratejik bir yönetim önceliğine dönüşmesi, insan kaynakları yönetimi uygulamalarının çevre odaklı bir bakış açısıyla yeniden yapılandırılmasını gerekli kılmaktadır. Bu bağlamda Yeşil İnsan Kaynakları Yönetimi (YİKY), çevresel hedeflerin işe alım, eğitim, performans yönetimi, ücretlendirme, iş tasarımı, iş sağlığı ve güvenliği ile çalışan ilişkileri gibi temel insan kaynakları işlevlerine entegre edilmesini ifade etmektedir. YİKY uygulamaları, çalışanların çevreye duyarlı tutum ve davranışlarını desteklemenin yanında, örgütün sosyal işleyişini güçlendiren gönüllü katkı davranışlarını da teşvik edebilmektedir. Bu araştırmanın amacı, Karadeniz Bölgesi’nde yer alan Ordu, Amasya ve Samsun illerindeki 4 ve 5 yıldızlı otellerin yiyecek-içecek departmanlarında görev yapan çalışanların YİKY algıları ile Örgütsel Vatandaşlık Davranışı (ÖVD) düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Nicel araştırma yaklaşımı ve ilişkisel tarama deseni doğrultusunda yürütülen çalışmada, 324 çalışandan anket tekniğiyle veri toplanmıştır. Veriler SPSS paket programı kullanılarak analiz edilmiş; güvenilirlik, normallik, Pearson korelasyon ve doğrusal regresyon analizleri gerçekleştirilmiştir. Bulgular, YİKY ile ÖVD arasında yüksek düzeyde, pozitif ve anlamlı bir ilişki bulunduğunu göstermektedir. Araştırma sonuçları, konaklama işletmelerinde çevre odaklı insan kaynakları politikalarının çalışanların rol ötesi gönüllü katkılarını güçlendirebileceğini ortaya koymaktadır. Bu yönüyle çalışma, otelcilik sektöründe sürdürülebilirlik hedeflerinin çalışan davranışlarıyla bütünleştirilmesine ilişkin ampirik kanıt sunmakta ve insan kaynakları yöneticilerine çevreci uygulamaları günlük iş süreçleriyle ilişkilendirme konusunda uygulanabilir öneriler sağlamaktadır.

Keywords

References

  1. Altunışık, R., Coşkun, R., Bayraktaroğlu, S., & Yıldırım, E. (2010). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri: SPSS uygulamalı. Sakarya Kitabevi.
  2. Basım, H. N., & Şeşen, H. (2006). Örgütsel vatandaşlık davranışı ölçeği uyarlama ve karşılaştırma çalışması. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, 61(4), 83–101.
  3. Blau, P. M. (1964). Exchange and power in social life. Wiley.
  4. Bolino, M. C. (1999). Citizenship and impression management: Good soldiers or good actors? Academy of Management Review, 24(1), 82–98.
  5. Büyüköztürk, Ş. (2011). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı. Pegem Akademi.
  6. Chaudhary, R. (2019). Green human resource management and job pursuit intention: Examining the underlying processes. Corporate Social Responsibility and Environmental Management, 26(4), 929–937.
  7. Cochran, W. G. (1977). Sampling techniques (3rd ed.). John Wiley & Sons.
  8. Colquitt, J. A. (2001). On the dimensionality of organizational justice: A construct validation of a measure. Journal of Applied Psychology, 86(3), 386–400.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Business Administration

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 30, 2026

Submission Date

February 27, 2026

Acceptance Date

May 14, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 14 Number: 1

APA
Taşkesen, C. N., & Yavuz, E. (2026). Yeşil İnsan Kaynakları Yönetimi Uygulamalarının Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Üzerindeki Etkisi. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 14(1), 65-83. https://doi.org/10.53586/susbid.1898879
AMA
1.Taşkesen CN, Yavuz E. Yeşil İnsan Kaynakları Yönetimi Uygulamalarının Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Üzerindeki Etkisi. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2026;14(1):65-83. doi:10.53586/susbid.1898879
Chicago
Taşkesen, Cennet Nergiz, and Ercan Yavuz. 2026. “Yeşil İnsan Kaynakları Yönetimi Uygulamalarının Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Üzerindeki Etkisi”. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 14 (1): 65-83. https://doi.org/10.53586/susbid.1898879.
EndNote
Taşkesen CN, Yavuz E (June 1, 2026) Yeşil İnsan Kaynakları Yönetimi Uygulamalarının Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Üzerindeki Etkisi. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 14 1 65–83.
IEEE
[1]C. N. Taşkesen and E. Yavuz, “Yeşil İnsan Kaynakları Yönetimi Uygulamalarının Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Üzerindeki Etkisi”, Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, vol. 14, no. 1, pp. 65–83, June 2026, doi: 10.53586/susbid.1898879.
ISNAD
Taşkesen, Cennet Nergiz - Yavuz, Ercan. “Yeşil İnsan Kaynakları Yönetimi Uygulamalarının Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Üzerindeki Etkisi”. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 14/1 (June 1, 2026): 65-83. https://doi.org/10.53586/susbid.1898879.
JAMA
1.Taşkesen CN, Yavuz E. Yeşil İnsan Kaynakları Yönetimi Uygulamalarının Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Üzerindeki Etkisi. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2026;14:65–83.
MLA
Taşkesen, Cennet Nergiz, and Ercan Yavuz. “Yeşil İnsan Kaynakları Yönetimi Uygulamalarının Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Üzerindeki Etkisi”. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, vol. 14, no. 1, June 2026, pp. 65-83, doi:10.53586/susbid.1898879.
Vancouver
1.Cennet Nergiz Taşkesen, Ercan Yavuz. Yeşil İnsan Kaynakları Yönetimi Uygulamalarının Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Üzerindeki Etkisi. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2026 Jun. 1;14(1):65-83. doi:10.53586/susbid.1898879