Year 2020, Volume 8 , Issue 15, Pages 102 - 116 2020-06-17

DEMOGRAFİK DEĞİŞİM KURAMININ SAĞLIK, HASTALIK VE SAĞLIK HARCAMALARI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNE İLİŞKİN LİTERATÜR DEĞERLENDİRMESİ

İ̇zzet AYDEMİR [1] , Mehmet Emin YAŞAR [2]


Küresel nüfus artışı doğrultusunda meydana gelen sosyo-kültürel değişmeler, ekonomik yapıdaki pozitif iyileşmeler ve sağlık hizmetlerine önemli kaynak aktarımı gibi makro ve mikro gelişmeler, yaşlı popülasyonda belirgin artışlar yaratmıştır. Bu değişimler sonucu yaşam kalitesi ve beklentisinde gözlenen artış, ileri yaş grubundaki bireylerin sağlık hizmeti gereksinimini artırmıştır. Ancak ileri yaş grubunda meydana gelen komorbid ve dejenere hastalık yapıları sağlık ekonomisi üzerinde ağır yansımaları olmuştur. Dolayısıyla sağlık hizmetlerine ayrılan kaynakların artışıyla hedeflenen yaşam kalitesi ve beklentisi diğer taraftan yaşlı bir nüfus olgusunu meydana getirerek daha fazla kaynak tüketimine neden olmaktadır. Bu paradoks, giderek derinleşmektedir. Bu bakımdan ileri yaş gruplarına yönelik sağlık hizmetleri yönetimi; yeni kaynak yaratımlarını ve mevcut kaynakların etkili ve verimli kullanılması gereksinimini ön plana çıkarmıştır. Bu çalışmada, “demografik değişim kuramı” kapsamında küresel ve yerel düzeyde değişen nüfus yapısı irdelenerek yaşlanan nüfusun sağlık ve sağlık harcamalarına etkisi tartışılmıştır. Çalışmayla, sosyal yapıda yaşanan değişmeler ve sağlık bakımı için finansal kaynak ayırımının yaşam beklentisini artıran önemli değişkenler olduğu ortaya konmuştur. Ancak, sağlık statüsünde yaşanan iyileşme ve doğumda beklenen yaşam umudunun artması ileri yaş olgusuna yol açarak maliyeti yüksek hastalıkların meydana gelmesine neden olmuştur. Bu durumun ülkeler için bir sorun alanı olduğu ortaya konmuştur. Sorunlara yönelik çözüm önerileri olarak yine literatür ışığında çözüm üretilerek karar vericilere ve politika yapıcılara önerilerde bulunulmuştur
Demografik Değişim Kuramı, , Yaşlanma, , Komorbid Hastalıklar
  • Akalın, E. (2010). Yaşlanan Nüfus ve Sağlık Sorunları, Önce Kalite Dergisi, 18(138), 34-36.
  • Akın, A. (2014). Toplumsal Cinsiyet ve Yaşlılık: Türkiye ile İlgili Değerlendirmeler, Türkiye Sağlık Raporu 2014, Ed. Ertem, M., Çan, G.
  • Can, N., Özer, M. (2012). Demografik Geçiş Süreci ve Türkiye, Atılım Üniversitesi Siyasi ve Ekonomik Araştırmalar Laboratuvarı, http://seal.atilim.edu.tr/demografik-gecis-sureci-ve-turkiye, (Erişim Tarihi: 31.07.20159).
  • Choi, H. G., Han, J. H., Jung, Y. H., Kim, D. W., Sung, M. W. (2014). Influences of Demographic Changes and MedicalIİnsurance Status on Tonsillectomy and Adenoidectomy Rates in Korea, Eur Arch Otorhinolaryngol, 271: 2293-2298.
  • Dhak, B. (2015). Demographic Change and Catastrophic Health Expenditure in India, Soc Indic Res, 122, 723-733. Gray, A. (2005). Population Ageing and Health Care Expenditure, Ageing Horizons, 2, 15-20.
  • Gregersen, F. A. (2014). The Impact of Ageing on Health Care Expenditures: A Study of Steepening, Eur J Health Econ, 15, 979–989.
  • Grossman, M. (1972). On the Concept of Health Capital and the Demand for Health, Journal of Political Economy, 80(2), 223-255.
  • Ha, N. T., Hendrie, D., Moorin, R. (2014). Impact of Population Ageing on the Costs of Hospitalizations for Cardiovascular Disease: A Population-Based Data Linkage Study, BMC Health Services Research, 14: 554, http://www.biomedcentral.com/1472-6963/14/554, (Erişim Tarihi: 21.07.2015).
  • Johnson, J. A., Stoskopf, C. H. (2010). Comparative Health Systems- Global Perspectives, Jones and Bartlett Publishers. Laidlaw, K. (2009). Aging, Mental Health, and Demographic Change: Challenges for Psychotherapists, Professional Psychology Research and Practice , 40 (6), 601-608.
  • Layte, R. (2009). Coping with Population Change in Ireland: The Implications for Healthcare, ESRI Research Bulletin Series No. 13, Dublin: Economic and Social Research Institute.
  • Levy, J. (2007). Demographic Changes in Europe: Opportunity or Threat?, Journal of Medical Marketing, 7, 287-293.
  • Mandıracıoğlu, A. (2014). Araştırma Sonuçları Üzerinden Yaşlılık Döneminde Öne Çıkan Davranışsal Riskler, Türkiye Sağlık Raporu 2014, Ed. Ertem, M., Çan, G.
  • Mcnamee, P., Stearns, S. C. (2003). Ageing, Disability and Long-Term Care Expenditure, Ed.: A. Scott, A. Maynard, R. Elliott, Advances in Health Economics, John Wiley & Sons Ltd. England, s: 167-185.
  • Olgun, N., Aslan, F.E., Yücel, N., Öntürk, Z. K., Laçin, Z. (2013). Yaşlıların Sağlık Durumlarının Değerlendirilmesi, Acıbadem Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 4(2), 72-78.
  • Sağlık Bakanlığı (2010) Sağlık Bakanlığı’nca Sunulan Evde Sağlık Hizmetlerinin Uygulama Usul ve Esasları Hakkında Yönerge. (http://www.sb.gov.tr/TR,11271/saglik-bakanliginca-sunulan-evde-saglik-hizmetlerinin-uygulama-usul-ve-esaslari-hakkinda-yonerge.html Erişim Tarihi: 14.11.2017).
  • Sağlık Bakanlığı (2015). Türkiye Sağlıklı Yaşlanma Eylem Planı ve Uygulama Programı 2015-2020, Türkiye Halk Sağlığı Kurumu, Ankara.
  • Schulz, E., R. Leidl and H.-H. König. (2004). The Impact of Ageing on Hospital Care and Long-Term Care-The example of Germany, Health Policy, 67, 57-74.
  • Schmidt, S., Hendricks, V., Griebenow, R., Riedel, R. (2013). Demographic Change and Its Impact on The Health-Care Budget for Heart Failure Inpatients in Germany During 1995-2025, Herz, 38, 862-867.
  • T.C. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı (2013). Türkiye’de Yaşlıların Durumu ve Yaşlanma Ulusal Eylem Planı Uygulama Programı, Engelli ve Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Ankara.
  • TÜİK Nüfus Projeksiyonları 2010-2050, www.tuik.gov.tr, (Erişim Tarihi: 03.08.2015).
  • TÜİK Nüfus Projeksiyonları, 2013-2075, www.tuik.gov.tr, (Erişim Tarihi: 30.07.2015).
  • The Economist Intelligence Unit. (2009). Healthcare Strategies for An Ageing Society, Commissioned by Philips.
  • U. N. Department of Economic and Social Affairs Population Division. (2015). Population Dynamics and Sustainable Development, http://www.un.org/en/development/desa/population/, (Erişim Tarihi: 31.07.2015).
  • World Health Organization. (2011). Global Health and Aging, Department of Health and Human Services, NIH Publication no. 11-7737. WHO Regional Office for Europe. (2009). How Can Health Systems Respond To Population Ageing?, WHO Regional Office for Europe and European Observatory on Health Systems and Policies, No: 10, ISSN 1997-8073.
  • Zweifel, P., Steinmann, L. (2002). The Sisyphus Syndrome in Health Revisited, http://www.zora.uzh.ch, (Erişim Tarihi: 29.07.2015). Dünya Sağlık Örgütü’nden Sağlıklı Yaşlanma Uyarısı, http://www.hurriyet.com.tr/kelebek/saglik/27526175.asp, (Erişim Tarihi: 31.07.2015).
  • http://sencerecer.net/hm_pp/wpcontent/uploads/2015/01/Demans_Ecer_Camas_Dastan.pdf (Erişim Tarihi: 29.07.2015).
  • http://www.healthknowledge.org.uk/public-health-textbook/health-information/3a-populations/demographic-changes (Erişim Tarihi: 04.08.2015).
  • http://www.memurlar.net/haber/532522/ (Erişim Tarihi: 22.08.2015).
Primary Language tr
Subjects Social
Journal Section Articles
Authors

Author: İ̇zzet AYDEMİR
Institution: BİNGÖL ÜNİVERSİTESİ
Country: Turkey


Author: Mehmet Emin YAŞAR (Primary Author)
Institution: Sağlık Bilimleri Fakültesi
Country: Turkey


Dates

Publication Date : June 17, 2020

Bibtex @other { susbid709244, journal = {Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi}, issn = {2147-8406}, eissn = {2548-0111}, address = {}, publisher = {Siirt University}, year = {2020}, volume = {8}, pages = {102 - 116}, doi = {}, title = {DEMOGRAFİK DEĞİŞİM KURAMININ SAĞLIK, HASTALIK VE SAĞLIK HARCAMALARI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNE İLİŞKİN LİTERATÜR DEĞERLENDİRMESİ}, key = {cite}, author = {Aydemi̇r, İ̇zzet and Yaşar, Mehmet Emin} }
APA Aydemi̇r, İ , Yaşar, M . (2020). DEMOGRAFİK DEĞİŞİM KURAMININ SAĞLIK, HASTALIK VE SAĞLIK HARCAMALARI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNE İLİŞKİN LİTERATÜR DEĞERLENDİRMESİ . Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi , 8 (15) , 102-116 . Retrieved from https://dergipark.org.tr/en/pub/susbid/issue/54983/709244
MLA Aydemi̇r, İ , Yaşar, M . "DEMOGRAFİK DEĞİŞİM KURAMININ SAĞLIK, HASTALIK VE SAĞLIK HARCAMALARI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNE İLİŞKİN LİTERATÜR DEĞERLENDİRMESİ" . Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 8 (2020 ): 102-116 <https://dergipark.org.tr/en/pub/susbid/issue/54983/709244>
Chicago Aydemi̇r, İ , Yaşar, M . "DEMOGRAFİK DEĞİŞİM KURAMININ SAĞLIK, HASTALIK VE SAĞLIK HARCAMALARI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNE İLİŞKİN LİTERATÜR DEĞERLENDİRMESİ". Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 8 (2020 ): 102-116
RIS TY - JOUR T1 - DEMOGRAFİK DEĞİŞİM KURAMININ SAĞLIK, HASTALIK VE SAĞLIK HARCAMALARI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNE İLİŞKİN LİTERATÜR DEĞERLENDİRMESİ AU - İ̇zzet Aydemi̇r , Mehmet Emin Yaşar Y1 - 2020 PY - 2020 N1 - DO - T2 - Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 102 EP - 116 VL - 8 IS - 15 SN - 2147-8406-2548-0111 M3 - UR - Y2 - 2020 ER -
EndNote %0 Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi DEMOGRAFİK DEĞİŞİM KURAMININ SAĞLIK, HASTALIK VE SAĞLIK HARCAMALARI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNE İLİŞKİN LİTERATÜR DEĞERLENDİRMESİ %A İ̇zzet Aydemi̇r , Mehmet Emin Yaşar %T DEMOGRAFİK DEĞİŞİM KURAMININ SAĞLIK, HASTALIK VE SAĞLIK HARCAMALARI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNE İLİŞKİN LİTERATÜR DEĞERLENDİRMESİ %D 2020 %J Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi %P 2147-8406-2548-0111 %V 8 %N 15 %R %U
ISNAD Aydemi̇r, İ̇zzet , Yaşar, Mehmet Emin . "DEMOGRAFİK DEĞİŞİM KURAMININ SAĞLIK, HASTALIK VE SAĞLIK HARCAMALARI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNE İLİŞKİN LİTERATÜR DEĞERLENDİRMESİ". Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 8 / 15 (June 2020): 102-116 .
AMA Aydemi̇r İ , Yaşar M . DEMOGRAFİK DEĞİŞİM KURAMININ SAĞLIK, HASTALIK VE SAĞLIK HARCAMALARI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNE İLİŞKİN LİTERATÜR DEĞERLENDİRMESİ. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2020; 8(15): 102-116.
Vancouver Aydemi̇r İ , Yaşar M . DEMOGRAFİK DEĞİŞİM KURAMININ SAĞLIK, HASTALIK VE SAĞLIK HARCAMALARI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNE İLİŞKİN LİTERATÜR DEĞERLENDİRMESİ. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2020; 8(15): 102-116.