Research Article

Muhammed b. Pir Ali el-Birgivî (ö. 981/1573) Hakkında Literatür Çalışması

Volume: 23 Number: 43 February 5, 2026
TR EN

Muhammed b. Pir Ali el-Birgivî (ö. 981/1573) Hakkında Literatür Çalışması

Abstract

Birgivî’nin ahlak, fıkıh, tasavvuf ve nahiv alanlarındaki fikirlerinin Osmanlı ve çağdaş İs-lam düşüncesi açısından önemli bir simadır. Bu araştırmada, Osmanlı dönemi alimi Muhammed b. Pir Ali el-Birgivî (ö. 981/1573) hakkındaki ilmî ve akademik çalışmalar derlenerek literatür oluşturulmuştur. Birgivî’nin eserleri, hakkında yazılan kitaplar, kendisi ve eserleri hakkında yapılan tezler, sempozyum bildirileri, makaleler ve ansiklopedi maddeleri tespit edilmeye çalışılmıştır. Müellif hakkındaki okumalarımızda bütün bu alt başlıkları içine alacak şekilde literatür çalışmasının yapılmadığı fark edildiği için böylesi bir incelemeye teşebbüs edilmiştir. Araştırmamızda Ulusal Tez Merkezi, İslam Araştırmaları Merkezi, DergiPark, Türkiye Yazma Eserler Kurulu Başkanlığı, Ansiklopedi Web Siteleri ve Google Akademi gibi web siteler taradık. Çeşitli yapay zekâ programlarından da istifade etmeye çalıştık. Literatür taraması ile genel olarak, Birgivî’nin düşünce dünyasını, hakkındaki çalışmaların alanlarını ortaya çıkarmaya gayret ettik. Neticede çalışma, Birgivî hakkında imkân ve ihtiyaçları belirginleştirmektedir. Birgivî hakkında son yıllarda ilmî çalışmaların sayısında belirgin bir artış olduğu fark edilmiştir. Ayrıca yaptığımız incelemeler neticesinde çalışılmayan eserler de tespit edilmeye gayret edilmiş ve bu alanda çalışma yapacak olan araştırmacılara literatürde olan boşluğu göstermeye çalıştık. Çalışmamızın müellif hakkındaki çalışmalara katkıda bulunmasını temenni ediyoruz.

Keywords

References

  1. “Akademik yazım: Literatür taraması nedir?” https://www.lib.sfu.ca/about/branches-depts/slc/
  2. Arslan, Ahmet Turan. “Birgivî Mehmed Efendi.” Türk Maarif Ansiklopedisi. Erişim 23 Kasım 2025. https://turkmaarifansiklopedisi.org.tr/birgivi-mehmed-efendi
  3. Arslan, Ahmet Turan. “Vasiyetname.” Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, c. 42, s. 556-558. İstanbul: TDV Yayınları, 2012.
  4. Çakır, Mesut. “Birgivî.” İslam Düşünce Atlası. Erişim 23 Kasım 2025. https://islamdusunceatlasi.org/birgivi/310;writing/ assignments/lit-review. Erişim 12.01.2026;
  5. Demir, Halis. “Birgivi’nin ‘Risale-i Birgivi’ Adlı Eseri Üzerine İncelemeler.” Balıkesir İlahiyat Dergisi, 2017, c. 3, sy. 2, s. 197-259.
  6. Diyanet İşleri Başkanlığı. Diyanet Akademisi Yüksek İhtisas Eğitim Merkezi Eğitim ve Öğretim Programı. Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 2023. https://diyanetakademi.diyanet.gov.tr/Documents/Y%C3%BCksek%20%C4%B0htisas%20E%C4%9Fitim%20Program%C4%B1%20-%202023%20(YEN%C4%B0). pdf (Erişim 15.01.2026).
  7. Fazlıoğlu, Şükran. “Ta‘lîm ile İrşâd Arasında: Erzurumlu İbrahim Hakkı’nın Medrese Ders Müfredatı.” Divan: Disiplinlerarası Çalışmalar Dergisi, 2005, c. 10, sy. 18, s. 115-173.
  8. Hızlı, Mefail. “Osmanlı Medreselerinde Okutulan Dersler ve Eserler.” Uludağ Üniversitesi İla-hiyat Fakültesi Dergisi, 2008, c. 17, sy. 1, s. 25-46.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Intellectual History of Ottoman, History of Ottoman Education

Journal Section

Research Article

Publication Date

February 5, 2026

Submission Date

December 12, 2025

Acceptance Date

January 15, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 23 Number: 43

APA
Talan, Ö. F., & Demir, H. (2026). Muhammed b. Pir Ali el-Birgivî (ö. 981/1573) Hakkında Literatür Çalışması. Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi, 23(43), 75-89. https://doi.org/10.55842/talid.1840823
AMA
1.Talan ÖF, Demir H. Muhammed b. Pir Ali el-Birgivî (ö. 981/1573) Hakkında Literatür Çalışması. TALID. 2026;23(43):75-89. doi:10.55842/talid.1840823
Chicago
Talan, Ömer Faruk, and Halis Demir. 2026. “Muhammed B. Pir Ali El-Birgivî (ö. 981 1573) Hakkında Literatür Çalışması”. Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi 23 (43): 75-89. https://doi.org/10.55842/talid.1840823.
EndNote
Talan ÖF, Demir H (February 1, 2026) Muhammed b. Pir Ali el-Birgivî (ö. 981/1573) Hakkında Literatür Çalışması. Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi 23 43 75–89.
IEEE
[1]Ö. F. Talan and H. Demir, “Muhammed b. Pir Ali el-Birgivî (ö. 981/1573) Hakkında Literatür Çalışması”, TALID, vol. 23, no. 43, pp. 75–89, Feb. 2026, doi: 10.55842/talid.1840823.
ISNAD
Talan, Ömer Faruk - Demir, Halis. “Muhammed B. Pir Ali El-Birgivî (ö. 981 1573) Hakkında Literatür Çalışması”. Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi 23/43 (February 1, 2026): 75-89. https://doi.org/10.55842/talid.1840823.
JAMA
1.Talan ÖF, Demir H. Muhammed b. Pir Ali el-Birgivî (ö. 981/1573) Hakkında Literatür Çalışması. TALID. 2026;23:75–89.
MLA
Talan, Ömer Faruk, and Halis Demir. “Muhammed B. Pir Ali El-Birgivî (ö. 981 1573) Hakkında Literatür Çalışması”. Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi, vol. 23, no. 43, Feb. 2026, pp. 75-89, doi:10.55842/talid.1840823.
Vancouver
1.Ömer Faruk Talan, Halis Demir. Muhammed b. Pir Ali el-Birgivî (ö. 981/1573) Hakkında Literatür Çalışması. TALID. 2026 Feb. 1;23(43):75-89. doi:10.55842/talid.1840823