Tıbbi Adaçayı (Salvia officinalis L.) Populasyonundan Geliştirilen Klonların Verim ve Uçucu Yağ Özellikleri
Öz
Bu araştırmada, spontan melez tıbbi adaçayı (Salvia officinalis L.) bitkilerinden klon seleksiyonu ile geliştirilmiş 60 adet A klonunun 2011 ve 2012 yılları yetişme sezonlarında drog yaprak verimi, uçucu yağ oranı ve uçucu yağ bileşenleri belirlenmiştir. Tıbbi adaçayı klonlarında drog yaprak verimi 2011 yılında 45.6– 188.4 kg da-1 ve 2012 yılında 26.4–638.0 kg/da arasında, uçucu yağ oranı 2011 yılında %0.60–1.90 ve 2012 yılında %1,11–2,53 arasında değişim göstermiştir. Adaçayı klonlarında en önemli uçucu yağ bileşeninin α-tuyon, 1.8-sineol, kafur ve β-tuyon olduğu tespit edilmiştir. 2011 yılında α-tuyon %0.8–29.5, β-tuyon %0.7–29.1, 1.8-sineol %1.0–30.5 ve kafur %0.4–19.1 arasında, 2012 yılında ise aynı bileşenler sırasıyla %1.0–53.2, %2.2–54.7, %2.8–34.0 ve %6.4–29.2 arasında değişim göstermiştir. Sonuç olarak drog yaprak verimi, uçucu yağ oranı ve uçucu yağ kalitesi yüksek olan 10 adet A klonu (3, 8, 11, 14, 21, 26, 27, 35, 41 ve 51 nolu klonlar) belirlenmiş, bu klonların B klonları olarak tekerrürlü verim denemelerine alınmasına karar verilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Angerhofer C.K., 2001. Sage: The Genus Salvia Edited by Spiridon E. Kintzios (Agricultural University of Athens, Greece). Harwood Academic Publishers, The Netherlands. doi: 10.1021/np000756b
- Anonim, 2017. Tohumluk Tescil ve Sertifikasyon Merkez Müdürlüğü, Milli Çeşit Listesi (Tarla Bitkisi Çeşitleri) (Field Crops), Ankara
- Baricevic D. and Bartol, T. 2000. The Biological/ pharmacological Activity of the Salvia Genus. In: Kintzios, S.E., editor. Sage the Genus Salvia. Harwood Academic Publishers; Amsterdam, The Netherlands: 2000. pp. 143–184
- Başer H.C., 2000. Production of Salvia oil in Mediterranean countries. In: Kintzios, S.E., editor. Sage the Genus Salvia. Harwood Academic Publishers; Amsterdam, The Netherlands: 2000. pp. 263-268
- Bayram E., 2001. Batı Anadolu florasında yetişen Anadolu adaçayı (Salvia fructicosa Mill)’nda uygun Tiplerin seleksiyonu üzerine araştırma, Turk. J. Agric. For., 25: 351-357
- Ceylan A., 1995. Ege üniversitesi ziraat fakültesi tarla bitkileri bölümünde tıbbi ve aromatik bitkiler üzerinde yapılan agronomik çalışmalar. Tıbbi ve Aromatik Bitkiler Çalıştayı, 25-26 Mayıs 1995, Bornova-İzmir
- Ceylan A., Yurtseven M. ve Ozansoy Y., 1979. Salvia officinalis L.’nin agronomik ve teknolojik özelliklerine azotlu gübrelemenin etkisi üzerinde araştırma. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 16 (3): 83-95
- Coşge Şenkal B., İpek A., Gürbüz B., Türker A. ve Bingöl M.Ü., 2012. Bolu ekolojik koşullarında yetiştirilen Salvia officinalis L. ve Salvia tomentosa L. türlerin bazı önemli tarımsal özelliklerinin belirlenmesi. Tarım Bilimleri Araştırma Dergisi, 5 (2): 38–42
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Murat Karakuş
Bu kişi benim
ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ, MUDURNU SÜREYYA ASTARCI MESLEK YÜKSEKOKULU
Hasan Baydar
*
SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ, ZİRAAT FAKÜLTESİ, TARLA BİTKİLERİ BÖLÜMÜ
Sabri Erbaş
SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ, ZİRAAT FAKÜLTESİ, TARLA BİTKİLERİ BÖLÜMÜ
Yayımlanma Tarihi
30 Kasım 2017
Gönderilme Tarihi
22 Ekim 2017
Kabul Tarihi
30 Kasım 2017
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2017 Cilt: 26
Cited By
Türkiye’de Adaçayı Yetiştiriciliği ve Ticari Önemi
Uluslararası Doğu Anadolu Fen Mühendislik ve Tasarım Dergisi
https://doi.org/10.47898/ijeased.880596Tıbbi Adaçayı (Salvia officinalis L.)’nda Klon Seleksiyonu ile Geliştirilmiş B-Klonlarının Tarımsal ve Teknolojik Özellikleri
Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi
https://doi.org/10.19113/sdufenbed.514564