Research Article

Fenilketonürili Çocukların Beslenme Durum ve Davranışları Üzerine Annelerin Besleme Davranışlarının Etkisi

Volume: 15 Number: 3 May 25, 2021
EN TR

Fenilketonürili Çocukların Beslenme Durum ve Davranışları Üzerine Annelerin Besleme Davranışlarının Etkisi

Abstract

Amaç: Çalışmanın amacı annelerin besleme davranışlarının, Fenilketonüri (PKU)’li çocukların beslenme durumları ve davranışlarına etkisini saptamaktır.

Gereç ve Yöntemler: PKU Aile Derneği’ne üye 2-11 yaş aralığındaki PKU’lu çocuklar ve annelerine, yüz yüze görüşme metodu kullanılarak, ailenin sosyodemografik özelliklerini ve annenin çocuğu besleme davranışlarını belirlemeye yönelik anket formu uygulanmış, çocukların antropometrik ölçümleri alınmıştır. Geriye dönük bir günlük besin tüketim kayıtları alınarak, beslenme bilgi sistemi bilgisayar programı ile günlük alınan enerji, makro ve mikro besin ögeleri hesaplanmış ve günlük gereksinimleri karşılama düzeyleri belirlenmiştir. Çocukların antropometrik değerlendirmesi WHO AnthroPlus Programı ile yapılmış, yaşa göre ağırlık z-skoru (WAZ), yaş göre boy z-skoru (HAZ) ve yaş göre BKİ z-skoru (BAZ) değerleri hesaplanmıştır.

Bulgular: Çocukların ortalama WAZ değerinin 0.1±0.9, HAZ değerinin -0.3±1.7 ve BAZ değerinin 0.4±1.8 olduğu, annenin besleme davranışının çocuğun antropometrik ölçülerini etkilediği tespit edilmiştir (p<0.05). Çocukların enerji gereksinimleri %77.7 oranında karşılanırken, protein, B6, B12 ve C vitamini alımlarının önerilerin üzerinde, folat alımının ise önerilerin altında olduğu saptanmıştır. Annenin çocuğun beslenmeyi reddettiğinde gösterdiği besleme davranışının, çocuğun makro ve mikro besin ögesi alımları ile kan fenilalanin düzeyini etkilemediği bulunmuştur (p>0.05). Çocukların büyük çoğunluğunun (%86.7) diyetine uyumlu olduğu, diyetine uyumlu çocukların annelerinin yaşlarının ise daha yüksek olduğu saptanmıştır (p=0.03). Besin alımını reddeden çocukların annelerinin sıklıkla çocuğu beslemekten vazgeçmediği (%80.0), bir süre bekledikten sonra tekrar beslediği (%26.7) ve oyun haline dönüştürerek beslediği (%23.3) belirlenmiştir.

Sonuç: Annelerin besleme davranışları çocukların beslenme durumunu etkilemektedir. PKU’lu çocukların yaşam boyu uyguladıkları diyet tedavisine uyumu arttırmak için ebeveynlere destekleyici beslenme eğitimleri planlanarak, tedavinin bir parçası haline getirilmesi sağlanmalıdır.

Keywords

References

  1. Acosta PB, Yannicelli S, Singh R, et al. Nutrient intakes and physical growth of children with phenylketonuria undergoing nutrition therapy, J Am Diet Assoc, 2003; 103: 1167–1173.
  2. Ahring K, Be´langer-Quintana A, Dokoupil K. Dietary management practices in phenylketonuria across European centres. Clinical Nutrition, 2009; 28 (3): 231-236.
  3. Antısdel, JE, & Chrisler, JC. Comparison of eating attidutes and Behaviors Among Adolescent and Young Women with Type 1 Diabetes Mellitus and Phenylketonuria. Journal of Developmental & Bevavioral Pediatrics, May 2000; 21(2): 81-86.
  4. Bakanlığı, TS. (2015). Türkiye Beslenme Rehberi (TÜBER). Sağlık Bakanlığı Yayınları, Ankara.
  5. Bickel H. The effects of a phenylalanine-free and phenylalanine-poor diet in phenylpyruvic oligophrenis. Exp Med Surg, 1954; 12: 114-117.
  6. Blau N, Spronsen FJ, Levy HL. Phenylketonuria. The Lancet, 2010; 376: 1417–1427.
  7. Büyükgebiz B, Öztürk Y. Doğumsal metabolik hastalıklarda beslenme. Klinik Çocuk Forumu, 2002; 2: 38-44.
  8. Centerwall, SA, & Centerwall, WR. The discover of phenylketonuria: The story of a young couple, two retarded children, and a sciencist, Journal of Pediatrics, 2000; 89-103.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Clinical Sciences

Journal Section

Research Article

Publication Date

May 25, 2021

Submission Date

May 10, 2019

Acceptance Date

May 7, 2020

Published in Issue

Year 2021 Volume: 15 Number: 3

APA
Aktaç, Ş., Öğren, G., Fereli, S., Karğın, D., & İçen, H. (2021). Fenilketonürili Çocukların Beslenme Durum ve Davranışları Üzerine Annelerin Besleme Davranışlarının Etkisi. Türkiye Çocuk Hastalıkları Dergisi, 15(3), 174-180. https://doi.org/10.12956/tchd.561368
AMA
1.Aktaç Ş, Öğren G, Fereli S, Karğın D, İçen H. Fenilketonürili Çocukların Beslenme Durum ve Davranışları Üzerine Annelerin Besleme Davranışlarının Etkisi. Turkish J Pediatr Dis. 2021;15(3):174-180. doi:10.12956/tchd.561368
Chicago
Aktaç, Şule, Gül Öğren, Simay Fereli, Dicle Karğın, and Hayrunisa İçen. 2021. “Fenilketonürili Çocukların Beslenme Durum Ve Davranışları Üzerine Annelerin Besleme Davranışlarının Etkisi”. Türkiye Çocuk Hastalıkları Dergisi 15 (3): 174-80. https://doi.org/10.12956/tchd.561368.
EndNote
Aktaç Ş, Öğren G, Fereli S, Karğın D, İçen H (May 1, 2021) Fenilketonürili Çocukların Beslenme Durum ve Davranışları Üzerine Annelerin Besleme Davranışlarının Etkisi. Türkiye Çocuk Hastalıkları Dergisi 15 3 174–180.
IEEE
[1]Ş. Aktaç, G. Öğren, S. Fereli, D. Karğın, and H. İçen, “Fenilketonürili Çocukların Beslenme Durum ve Davranışları Üzerine Annelerin Besleme Davranışlarının Etkisi”, Turkish J Pediatr Dis, vol. 15, no. 3, pp. 174–180, May 2021, doi: 10.12956/tchd.561368.
ISNAD
Aktaç, Şule - Öğren, Gül - Fereli, Simay - Karğın, Dicle - İçen, Hayrunisa. “Fenilketonürili Çocukların Beslenme Durum Ve Davranışları Üzerine Annelerin Besleme Davranışlarının Etkisi”. Türkiye Çocuk Hastalıkları Dergisi 15/3 (May 1, 2021): 174-180. https://doi.org/10.12956/tchd.561368.
JAMA
1.Aktaç Ş, Öğren G, Fereli S, Karğın D, İçen H. Fenilketonürili Çocukların Beslenme Durum ve Davranışları Üzerine Annelerin Besleme Davranışlarının Etkisi. Turkish J Pediatr Dis. 2021;15:174–180.
MLA
Aktaç, Şule, et al. “Fenilketonürili Çocukların Beslenme Durum Ve Davranışları Üzerine Annelerin Besleme Davranışlarının Etkisi”. Türkiye Çocuk Hastalıkları Dergisi, vol. 15, no. 3, May 2021, pp. 174-80, doi:10.12956/tchd.561368.
Vancouver
1.Şule Aktaç, Gül Öğren, Simay Fereli, Dicle Karğın, Hayrunisa İçen. Fenilketonürili Çocukların Beslenme Durum ve Davranışları Üzerine Annelerin Besleme Davranışlarının Etkisi. Turkish J Pediatr Dis. 2021 May 1;15(3):174-80. doi:10.12956/tchd.561368


The publication language of Turkish Journal of Pediatric Disease is English.


Manuscripts submitted to the Turkish Journal of Pediatric Disease will go through a double-blind peer-review process. Each submission will be reviewed by at least two external, independent peer reviewers who are experts in the field, in order to ensure an unbiased evaluation process. The editorial board will invite an external and independent editor to manage the evaluation processes of manuscripts submitted by editors or by the editorial board members of the journal. The Editor in Chief is the final authority in the decision-making process for all submissions. Articles accepted for publication in the Turkish Journal of Pediatrics are put in the order of publication taking into account the acceptance dates. If the articles sent to the reviewers for evaluation are assessed as a senior for publication by the reviewers, the section editor and the editor considering all aspects (originality, high scientific quality and citation potential), it receives publication priority in addition to the articles assigned for the next issue.


The aim of the Turkish Journal of Pediatrics is to publish high-quality original research articles that will contribute to the international literature in the field of general pediatric health and diseases and its sub-branches. It also publishes editorial opinions, letters to the editor, reviews, case reports, book reviews, comments on previously published articles, meeting and conference proceedings, announcements, and biography. In addition to the field of child health and diseases, the journal also includes articles prepared in fields such as surgery, dentistry, public health, nutrition and dietetics, social services, human genetics, basic sciences, psychology, psychiatry, educational sciences, sociology and nursing, provided that they are related to this field. can be published.