It is essential to examine what influences children's epistemological views and how they are formed and shaped. Therefore, this study aims to investigate the variables that influence elementary school students' epistemological views. Within this scope, the study seeks to examine the relationship between students' epistemological views and their demographic characteristics (gender, parents' education level), interest in science, frequency of watching documentaries, desire to become a scientist when they grow up, and metacognitive awareness. The study used a quantitative research survey design. The study sample consisted of 514 3rd and 4th grade students in the province of Bingöl. The data were analyzed statistically. According to the results, no significant relationships were found between students' epistemological views and gender, parents' educational level, positive interest in science, or documentary viewing status. However, a significant relationship was found among primary school students' epistemological views, their desire to become scientists, and their metacognitive awareness. In future research, qualitative studies that examine in depth how primary school students make sense of scientific concepts could strengthen the contextual foundations of these relationships. In line with the results, it is recommended that other variables that may influence children's epistemological views be examined.
Çocukların epistemolojik görüşlerinin nelerden etkilendiği, nasıl oluşup şekillendiği konusunun oldukça önemli olduğu düşünülmektedir. Bu nedenle bu araştırma ile ilkokul öğrencilerinin epistemolojik görüşlerini etkileyen değişkenlerin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda öğrencilerin epistemolojik görüşleri ile demografik özellikleri (cinsiyet, ebeveynlerin öğrenim düzeyi), bilime duydukları ilgi, belgesel izleme sıklıkları, büyüdüklerinde bilim insanı olma istekleri ve üstbilişsel farkındalıkları arasındaki ilişkinin incelenmesi hedeflenmiştir. Çalışmada nicel araştırma yöntemlerinden tarama deseni kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini Bingöl ilinde 3. ve 4. sınıflarda öğrenim gören 514 öğrenci oluşturmuştur. Veriler istatistiksel analizlerle incelenmiştir. Bulgulara göre öğrencilerin epistemolojik görüşleri ile cinsiyet, ebeveynlerin öğrenim düzeyi, bilime duyulan pozitif ilgi ve belgesel izleme durumları arasında anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir. Ancak ilkokul öğrencilerinin epistemolojik görüşleri ile bilim insanı olma istekleri ve üstbilişsel farkındalıkları arasında anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Gelecek araştırmalarda, ilkokul öğrencilerinin bilimsel kavramları nasıl anlamlandırdığını derinlemesine inceleyen nitel çalışmalarla bu ilişkilerin bağlamsal temelleri güçlendirilebilir. Ulaşılan bulgular doğrultusunda çocukların epistemolojik görüşleri üzerinde etkili olabilecek diğer değişkenlerin incelenmesi önerilmiştir.
| Primary Language | Turkish |
|---|---|
| Subjects | Classroom Education |
| Journal Section | Research Article |
| Authors | |
| Submission Date | June 4, 2025 |
| Acceptance Date | November 12, 2025 |
| Early Pub Date | December 30, 2025 |
| Publication Date | December 30, 2025 |
| DOI | https://doi.org/10.37217/tebd.1714630 |
| IZ | https://izlik.org/JA84BX73RN |
| Published in Issue | Year 2025 Volume: 23 Issue: 3 |
Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, bilimsel çalışmaların ilerletilebilmesi için bilgiye kolay ulaşılabilir olması gerektiğinin bilincinde bir dergi olarak, hakemli dergi literatürünün açık erişimli olması girişimini destekler ve yayınlanan tüm yazıları herkesin okuyabileceği ve indirebileceği çevrim içi bir ortamda ücretsiz olarak sunar.
Galip Yüksel, Gazi Üniversitesi Rehberlik ve Psikolojik Danışma Anabilim Dalından mezun oldu (1987). Aynı üniversitede Psikolojik Danışma ve Rehberlik alanında Yüksek Lisans (1990) ve doktora eğitimlerini (1997) tamamladı.
Yüksel, akademik iş yaşamına 1992 yılında Gazi Üniversitesi Psikolojik Danışma ve Rehberlik Anabilim Dalında öğretim görevlisi olarak başladı, daha sonra yardımcı doçent (2000-2005) ve doçent (2005-2010) olarak çalıştı. 2010 yılından bu yana da profesör olarak aynı anabilim dalında çalışmaktadır.
Yedek Subay olarak vatani görevini yapan Yüksel, G.Ü. Tıp Fakültesi Sigara Bıraktırma Ünitesi kuruluşunda gönüllü olarak çalıştı (2001), Michigan State Üniversitesi (2003) ve Florida Üniversitesi’nde (2016) misafir öğretim üyesi olarak bulundu.
Bölüm başkan yardımcılığı (2005-2013), Göç Araştırma ve Uygulama Merkezi müdür yardımcılığı (2003–2008) ve Psikolojik Danışma ve Rehberlik anabilim dalı başkanlığı yaptı.
Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisinde editör yardımcısı olarak çalışan Yüksel, Türk Eğitim Bilimleri Dergisi editörler kurulu ve Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Derneği (TPDR) üyesidir.
Gazi Üniversitesi Öğretim Elemanları Profili (2003) ve Türkiye Üniversiteleri Araştırmalarında (2006) proje başkan yardımcısı, Dezavantajlı Çocukların Eğitime Etkin Katılımı (2006) ve Ergenlerin Çalışma Anlayışının İncelenmesi projelerinde proje yürütücüsü olarak çalıştı.
Akademik Değerlendirme ve Kalite Geliştirme Kurulu Üyesi olarak görev yaptı (2005-2010; 2019-2020).
Yüksel, makale ile kitap bölümlerinin yanında Yaşam Boyu Gelişim: Gelişim Psikolojisi (13. Baskı) (Santrock, 2021), Yaşam Boyu Gelişim: Gelişim Psikolojisi (19.Baskı)(Santrock, 2025) Eğitim Psikolojisi: Kuram ve Uygulama (Slavin, 2019) ve Yardım sanatını öğrenme: Temel yardım becerileri ve teknikleri (Young, 2021) kitaplarının çeviri editörüdür. Psikolojik danışma ve rehberlik anabilim dalında lisans ve lisansüstü düzeyinde dersler yürütmekte ve danışmanlıklar yapmakladır.
Halen, Gazi Eğitim Fakültesi Psikolojik Danışma ve Rehberlik Anabilim Dalı öğretim üyesi olarak; psikolojik danışman eğitimi ve yetkinlikleri, çevrimiçi psikolojik danışma, sosyo-duygusal gelişim, öğrenme ve gelişimde kültürel perspektifler üzerine araştırmalarını sürdürüyor.
Prof. Dr. Necati CEMALOĞLU, 1965 yılında Kastamonu’da doğdu. 1983–1984 eğitim – öğretim yılında Gazi Üniversitesi, Kastamonu Eğitim Yüksekokulu’ndan mezun oldu. Trabzon ve Ankara’da öğretmenlik ve okul müdürlüğü yaptı. Öğretmenlik yaptığı dönemlerde, Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Eğitim Yönetimi, Teftişi, Planlaması ve Ekonomisi anabilim dalından 1992-1993 eğitim-öğretim yılında mezun oldu. MEB Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı'nda, matematik komisyonu üyeliği ve maarif müfettişliği yaptı. Ankara ve Gazi Üniversitesi’nde "Eğitim Yönetimi" alanında master yapan Cemaloğlu, Gazi Üniversitesi, Gazi Eğitim Fakültesi’ne araştırma görevlisi olarak göreve başladı. Doktora eğitiminden sonra 2004 yılında yardımcı doçent, 2008 yılında doçent ve 2014 yılında profesör olarak atandı.
Amerika Birleşik Devleti'nde "Michigan State University" ve University of Florida’ya misafir öğretim üyesi statüsüyle gitti. MEB - Dünya Bankası - Kurumsal Performans Yönetimi Ulusal Danışmanı, MEB - TÜBİTAK, e-denetim - e-performans Ulusal Danışmanı, değişik bakanlıklarda ve üniversitelerde stratejik plan danışmanlığı yaptı. Cemaloğlu, yılda 100'ün üzerinde eğitim, yönetim, liderlik ve denetim üzerine konferans vermektedir.
Yayımlanmış 32 kitabı, kitaplarda bölümü, 500’ün üzerinde ulusal gazete makalesi, SSCI ve diğer indexlerde taranan 112 makalesi, katıldığı ulusal ve uluslar arası kongre - sempozyum bulunmaktadır. Evli ve iki çocuk babası olan Cemaloğlu, İngilizce bilmekte ve halen Gazi Üniversitesi, Gazi Eğitim Fakültesi'nde, Eğitim Yönetimi anabilim dalında görev yapmaktadır. Cemaloğlu, 2019 yılında “Başöğretmen Onur Ödülü”, “2020 Yılında Bilge Tonyukuk Eğitime Hizmet Ödülü” almıştır.
The Journal of Turkish Educational Sciences is published by Gazi University.