Yetişkinlerde Travma Sonrası Büyümenin Yordayıcıları Olarak Kişilik Özellikleri ve Bilişsel Duygu Düzenleme Stratejileri
Abstract
Bu çalışmanın amacı kişilik özellikleri ve bilişsel duygu düzenleme stratejilerinin travma sonrası büyüme üzerindeki yordayıcı etkilerinin incelenmesidir. Araştırmaya yaşları 18-55 arasında değişen ve yaş ortalaması 29,88 olan 306 yetişkin (232 kadın, 74 erkek) katılmıştır. Veriler; Travma Sonrası Stres Tanı Ölçeği, Travma Sonrası Büyüme Ölçeği, Sıfatlara Dayalı Kişilik Testi, Bilişsel Duygu Düzenleme Ölçeği ve araştırmacılar tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu ile toplanmıştır. Gerçekleştirilen çoklu doğrusal regresyon analizi (aşamalı/stepwise yöntem) sonuçlarına göre olumlu yeniden değerlendirme, olumlu yeniden odaklanma ve nevrotizmin travma sonrası büyümeyi anlamlı şekilde yordadığı ve bu değişkenlerin birlikte varyansın %17,7’sini açıkladığı bulunmuştur. Bu bulgulara ek olarak, bu çalışma kapsamında travma sonrası büyümenin cinsiyet ve medeni duruma göre değişip değişmediği bağımsız örneklemler için t testi analizi ile incelenmiştir. Sonuçlar, kadın-erkek ve bekar-evli grupları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığını ortaya koymuştur.
Keywords
References
- Aflakseir, A. & Manafi, F. (2018). Posttraumatic growth and its relationship with cognitive emotion regulation strategies in patients with multiple sclerosis in Shiraz, Iran. Practice in Clinical Psychology, 6(1), 57–62.
- Akcan, G., Bakkal, B. H., & Elmas, Ö. (2024). The mediation role of coping with stress in the relationship between psychological flexibility and posttraumatic growth in cancer patients. OMEGA–Journal of Death and Dying. Advance online publication. https://doi.org/10.1177/00302228241292381
- Akfırat, O. N. (2020). Investigation of relationship between psychological well-being, self-esteem, perceived general self-efficacy, level of hope and cognitive emotion regulation strategies. European Journal of Education Studies, 7(9), 286-306. http://dx.doi.org/10.46827/ejes.v7i9.3267
- Al Ziadi, A., Heshmati, R., Nemati, F., & Hashemi, T. (2023). The relationship of resilience and social support with post-traumatic growth: The mediating role of emotion regulation strategies. International Journal of Health Sciences, 7(1), 749–760. https://doi.org/10.53730/ijhs.v7nS1.14267
- Amedu, A. N. (2023). Assessment of psychological treatments and its affordability among students with post-traumatic stress disorder: A scoping review. International Journal of Home Economics, Hospitality and Allied Research, 2(2), 248-264. https://orcid.org/0000-0003-1072-1592
- Arıcıoğlu, A. (2021). The mediating role of adaptive cognitive emotion regulation in the effect of deliberate rumination upon posttraumatic growth. World Journal of Education, 11(5), 61–70. https://orcid.org/0000-0002-1068-1175
- Bacanlı, H., İlhan, T., & Aslan, S. (2009). Beş faktör kuramına dayalı bir kişilik ölçeğinin geliştirilmesi: Sıfatlara Dayalı Kişilik Testi (SDKT). Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 7(2), 261–279.
- Bergner, R. M. (2009). Trauma, exposure, and world reconstruction. American Journal of Psychotherapy, 63(3), 267–282. https://doi.org/10.1176/appi.psychotherapy.2009.63.3.267
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Psychological Counseling and Guidance (Other)
Journal Section
Research Article
Early Pub Date
August 26, 2026
Publication Date
August 30, 2026
Submission Date
October 30, 2025
Acceptance Date
May 11, 2026
Published in Issue
Year 2026 Volume: 24 Number: 2