Year 2020, Volume 18 , Issue 1, Pages 1 - 16 2020-06-26

Manevi Şükran Ölçeği'nin Türkçe Uyarlaması Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması

Kübra KAPLANER [1] , Halil EKŞİ [2]


Bu çalışmanın amacı Hlava, Elfers ve Offringa(2014) tarafından geliştirilen Manevi Şükran Ölçeğinin Türkçe adaptasyon çalışmasını gerçekleştirmektir. Bu doğrultuda ölçeğin Türkçe formunun psikometrik özellikleri incelenmiştir. Araştırmanın örneklemi toplamda 430 katılımcıdan oluşan üç ayrı örneklem grubundan oluşmaktadır. Birinci örneklem grubu üzerinden elde edilen verilerle ölçeğin dilsel eşdeğerlik çalışması gerçekleştirilmiştir. İkinci örneklem grubu üzerinden elde verilerle ölçüt bağlantılı geçerlik çalışması gerçekleştirilmiştir. Ölçeğin yapı geçerliği, güvenirliği ve madde analizleri 260’ı (%72)  kadın 100’ü (%28) erkek olmak üzere toplam 360 bireyden toplanan veriler aracılığıyla gerçekleştirilmiştir. Benzer ölçek geçerliği için Kardaş ve Yalçın(2017) tarafından geliştirilen Şükran ölçeği kullanılmıştır. Manevi Şükran Ölçeği şükranın ifade edilmesi alt boyutu ile Şükran Ölçeği toplam puanları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki(.86,p<.01), Manevi Şükran Ölçeği aşkın şükran alt boyutu ile Şükran Ölçeği toplam puanları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki(.82,p<.01), Manevi Şükran Ölçeği değer olarak şükran alt boyutu ile Şükran Ölçeği toplam puanları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki(.78,p<.01), Manevi Şükran Ölçeği aşkın şükran alt boyutu ile Şükran Ölçeği toplam puanları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki (.57,p<.01)bulunmuştur. Elde edilen bu bulgular Manevi Şükran Ölçeğinin Ölçüt Bağlantılı geçerliliğine kanıt olarak değerlendirilebilir. Güvenirlik analizi sonucunda Croanbach alfa katsayısı. 77 olarak bulunmuştur. Doğrulayıcı Faktör Analizi sonucunda elde edilen uyum indekslerinin kabul edilebilir olduğu görülmüştür. Ölçeğin her alt boyutta 4 madde olmak üzere toplam 16 madde ve 4 alt boyuttan (şükranın ifade edilmesi, aşkın şükran, değer olarak şükran, manevi bağlantı) oluştuğu görülmüştür. Araştırma sonucunda, Manevi Şükran Ölçeğinin şükranı manevi bağlamda ölçmede geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu belirlenmiştir.

şükran, manevi şükran, geçerlik
  • KAYNAKÇA Adler, M. G., Fagley, N. S., (2005). “Appreciation: Individual Differences in Finding Value and Meaning As a Unique Predictor of Subjective Well-Being”, Journal of Personality,79–114.
  • Ayten, A., (2004). Kendini gerçekleştirme ve dindarlık ilişkisi, (Yayınlanmamış Yüksek LisansTezi), Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  • Ayten., A. (2014) Erdeme Dönüş: Psikoloji ve Mutluluk Yolu. İstanbul: İz Yayıncılık.
  • Araz,A.,Erdugan,C.(2017).Minnettarlık dışavurum ölçeği geliştirme çalışması,Nesne Psikolojisi Dergisi,5(11),404-425.
  • Brislin,W.,Lonner,W.J.,Thorndike,R.M.(1973).Cross-cultural research methods.New York:John Wiley&Sons.
  • Büyüköztürk, Ş.(2010).Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı.Ankara:Pegem Akademi Yayıncılık.
  • Büyüköztürk, Ş.(2015).Veri analizi el kitabı. Ankara:Pegem Akademi Yayıncılık.
  • Creswell,J.W.(2005).Araştırma deseni.(çev.Selçuk Beşir Demir).İstanbul:Eğiten Kitap.
  • Çokluk,Ö.,Şekercioğlu,G.,Büyüköztürk,Ş.(2010).Sosyal bilimler için çok değişkenli istatistik Spss ve Lisrel uygulamaları.Anakara:Pegem Akademi.
  • Hlava, P., & Elfers, J. (2014). The lived experience of gratitude. Journal of Humanistic Psychology, 54(4), 434-455. doi:10.1177/0022167813508605.
  • Emmons, R. A., (2004), Introduction, R. A. Emmons & M. E. McCullough (Eds),The Psychology ofGratitude. Oxford University Press, New York,3-19.
  • Emmons, R. A.,(2005) “Emotion and Religion”, In Raymond F. Paloutzian- Crystal L. Park (Eds),Handbook of The Psychology of Religion and Spirituality, Guilford, New York, 235-253.
  • Gülmeriç,Ö.(2017).Cinsiyet ve sınıf değişkenlerinin minnettarlık ve duygusal zeka üzerindeki etkisinin incelenmesi.Eğitim Bilimleri Enstitüsü.Uludağ Üniversitesi,Bursa.Göcen,G.(2012).Şükür ve psikolojik iyi olma arasındaki ilişkide bir alan araştırması.Sosyal Bilimler Enstitüsü.Ankara Üniversitesi,Ankara.
  • Göcen,G.(2015).Forgiveness,grattude and subjective wellbeing in boy juvenile deliquency.Internatioanl Association fort the Psychology of Religion,İstanbul,Türkiye,pp.192-193.
  • Hlava,P.,Elfers,J.,Ofrfringa,R.(2014).A transcendent view of gratitude:The transpersonal gratitude scale.Intertanional Journal of Transpersonal Studies,33(1),1-14.Kardaş, F. ve Yalçın, İ. (2017). Şükran Ölçeği Geliştirme Çalışması. Sözlü Bildiri. 2. Avrasya Pozitif Psikoloji Kongresi. (12-14 Mayıs ). Üsküdar, Üniversitesi: İstanbul.
  • Kardaş,F.,Yalçın,İ.(2018).Şükran:Ruh sağlığı alanında güncel bir kavram.Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar.10(1),1-18.
  • Klein,M.(2018).Haset ve şükran.(çev:Orhan Kaçak,Yavuz Erten).İstanbul:Metis Yayıncılık.
  • Komter, A. (2010). The evolutionary origins of human generosity. International Sociology, 25(3), 443-464. doi:10.1177/026858090936030.
  • McCullough, M. E., Tsang, J. A., Emmons, R. A., (2002), “The Grateful Disposition: A Conceptual and Empirical Topography”, Journal of Personality and Social Psychology, 82, 112–127.
  • Oğuz-Duran, N. (2015). Minnettarlık. In Eğitimde Pozitif Psikoloji Uygulamaları (Eds B.E., Tekinalp, Ş.I.Terzi):359-383. Ankara: Pegem Akademi.
  • Oğuz-Duran, N.(2017).Minnettarlık gücenme ve takdir ölçeği gözden geçirilmiş kısa formu(K-MGTÖ):Türk üniversite öğrencileri uyarlama çalışması.The Journal of Happiness&Well-Being,5(1),23-37.
  • Sarı.,T.,Yıldırım,M.(2017).Pozitif bir karakter gücü olarak şükür: mental iyi oluş ve bazı demografik değişkenlerle ilişkisinin incelenmesi.The journal of academic social science studies.62,13-32.
  • Steindl-Rast D (2004) Gratitude as thankfulness and as gratefulness. In The Psychology of Gratitude (Eds. R.A Emmons, M.E. McCullough):282-289. New York, NY, Oxford University Press.
  • Sümer,N.(2000).Yapısal eşitlik modelleri:Temel kavramlar ve örnek uygulamalar.Türk Psikoloji Yazıları,3(6),49-74.
  • Tavşancıl,E.(2006).Tutumların ölçülmesi ve SPSS ile veri analizi.Ankara:Nobel Yayıncılık.
  • Tabachnick,B.G.,Fidell,L.S.(2007).Using multivariate stastistics.Boston:Ally ve Bacon.
  • Teoaman,D.D.(2015).Bir pozitif psikoloji uygulama örneği olarak şükran müdahalesi ile çalışanların dayanıklılıklarını artırmaya ve stresle başa çıkma tarzlarını iyileştirmeye yönelik bir alan çalışması.Sosyal Bilimler Enstitüsü.İstanbul Üniversitesi,İstanbul.
  • Yüksel,A.,Oğuz-Duran,N.(2012).Turkish adaption of the gratitude questionnaire.Eğitim Araştırmaları,46,199-216.
Primary Language tr
Subjects Education, Scientific Disciplines
Journal Section Articles
Authors

Orcid: 0000-0003-2773-0743
Author: Kübra KAPLANER (Primary Author)
Country: Turkey


Orcid: 0000-0003-2773-0743
Author: Halil EKŞİ

Dates

Application Date : June 27, 2019
Acceptance Date : April 24, 2020
Publication Date : June 26, 2020

Bibtex @research article { tebd583207, journal = {Türk Eğitim Bilimleri Dergisi}, issn = {}, eissn = {2459-1912}, address = {Gazi Üniversitesi Eğitim Fakültesi Bosna Binası 1.Kat 102 Nolu Oda Yenimahalle/Ankara}, publisher = {Gazi University}, year = {2020}, volume = {18}, pages = {1 - 16}, doi = {10.37217/tebd.583207}, title = {Manevi Şükran Ölçeği'nin Türkçe Uyarlaması Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması}, key = {cite}, author = {Kaplaner, Kübra and Ekşi̇, Halil} }
APA Kaplaner, K , Ekşi̇, H . (2020). Manevi Şükran Ölçeği'nin Türkçe Uyarlaması Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması . Türk Eğitim Bilimleri Dergisi , 18 (1) , 1-16 . DOI: 10.37217/tebd.583207
MLA Kaplaner, K , Ekşi̇, H . "Manevi Şükran Ölçeği'nin Türkçe Uyarlaması Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması" . Türk Eğitim Bilimleri Dergisi 18 (2020 ): 1-16 <https://dergipark.org.tr/en/pub/tebd/issue/55173/583207>
Chicago Kaplaner, K , Ekşi̇, H . "Manevi Şükran Ölçeği'nin Türkçe Uyarlaması Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması". Türk Eğitim Bilimleri Dergisi 18 (2020 ): 1-16
RIS TY - JOUR T1 - Manevi Şükran Ölçeği'nin Türkçe Uyarlaması Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması AU - Kübra Kaplaner , Halil Ekşi̇ Y1 - 2020 PY - 2020 N1 - doi: 10.37217/tebd.583207 DO - 10.37217/tebd.583207 T2 - Türk Eğitim Bilimleri Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 1 EP - 16 VL - 18 IS - 1 SN - -2459-1912 M3 - doi: 10.37217/tebd.583207 UR - https://doi.org/10.37217/tebd.583207 Y2 - 2020 ER -
EndNote %0 Türk Eğitim Bilimleri Dergisi Manevi Şükran Ölçeği'nin Türkçe Uyarlaması Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması %A Kübra Kaplaner , Halil Ekşi̇ %T Manevi Şükran Ölçeği'nin Türkçe Uyarlaması Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması %D 2020 %J Türk Eğitim Bilimleri Dergisi %P -2459-1912 %V 18 %N 1 %R doi: 10.37217/tebd.583207 %U 10.37217/tebd.583207
ISNAD Kaplaner, Kübra , Ekşi̇, Halil . "Manevi Şükran Ölçeği'nin Türkçe Uyarlaması Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması". Türk Eğitim Bilimleri Dergisi 18 / 1 (June 2020): 1-16 . https://doi.org/10.37217/tebd.583207
AMA Kaplaner K , Ekşi̇ H . Manevi Şükran Ölçeği'nin Türkçe Uyarlaması Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması. TEBD. 2020; 18(1): 1-16.
Vancouver Kaplaner K , Ekşi̇ H . Manevi Şükran Ölçeği'nin Türkçe Uyarlaması Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi. 2020; 18(1): 1-16.