YESEVİ ŞAİRİ ŞEMS-İ ÂṢÎ VE CÜHÛD-NÂME’Sİ

Hüseyin Kaba

YESEVİ ŞAİRİ ŞEMS-İ ÂṢÎ VE CÜHÛD-NÂME’Sİ

Abstract

Bu makalede; Özbekistan'ın başkenti Taşkent'te bulunan Ebu Reyhan El-Biruni Yazma Eserler Kütüphanesi, Hamid Süleyman Fondu 415-VIII, 1322 numaralarda kayıtlı Arap harfleriyle yazılmış mecmualarda yer alan Şems-i Âsî’ye ait Cühûd-nâme adlı iki metin ve mülkiyeti şahsımıza ait, sonu eksik olan bir Cühûd-nâme metni ele alınmıştır. Metin transkripsiyon alfabesiyle yazılıp edisyon kritiği yapılmıştır. Çağatay Türkçesi özellikleri gösteren metnin ses bilgisi ve şekil bilgisi özellikleri kısaca ortaya konmaya çalışılmıştır. Sonuç bölümünde yapılan incelemeler sonucunda elde edilen veriler ortaya konulmuş ve yeni araştırmacılara çeşitli önerilerde bulunulmuştur. Çalışmamız neticesinde Şemseddîn Özkendî ve Şems-i Âsî’nin aynı kişi olduğu netlik kazanmış olup bilinen beş eserine Mahşer-nâme ve Vefât-nâme-i Ḥażret-i Bibi Fâṭıma Ḫatun adlarıyla iki adet yeni eser eklenmiştir. Çalışmanın sonuna ise yazmanın tıpkıbasımı eklenmiştir.

Keywords

References

Ayan, H. (1997). Bir şiir mecmuasında Ahmet Yesevî. Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi, 3, 79-84.
Bakırcı, F. (2016). Yesevi şairi Şems-i Asi ve Ḳıṣṣa-ı Kūdek-nāme’si. İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi, LIV, 2016-1, 14.
Dmitrieva, L. V. (2002). Katalog Tyurkskih Rukopisey, İnstituta Vostokovedeniya Rossiyskoy Akademi Nauk. Moskova: İzdateliskay Firma Vostoçnay Literatura Ran.
156 A: Ḳıl ʿamelni uşbu kün kėlür ḫayrü’l mü’minūn
İnnā ileyhi rāciʿūn Ḳur’ān içre kėldi ya / B: -
Eker, Ü. (2018). Çağatay Türkçesiyle yazılmış bir Kısâs-I Enbiyâ nüshası (Dil incelemesi – çevriyazı – Türkiye Türkçesine aktarma). ZfWT 10(1), 220.
Eraslan, K. (1996a). Alį Şįr Nevāyį, Nesāyimü’l-Mahabbe min Şemāyimi’l-Fütüvve. Ankara: TDK Yayınları.
Eraslan, K. (1996b). Mevlânâ Safiyü’d-dîn Neseb-nâme tercümesi. İstanbul: Yesevî Yayıncılık.

Eşmuhamedova M. (2021). Süleyman Bakırgani’nin eserleri kiritilgan kolyozmalar katalogi. Taşkent Devlet Şarkşinaslık Üniversitesi Neşriyatı.
Hakkul, İ. ve Seyfeddin R. (1991). Süleyman Bakırganiy: Bakırgan kitabı. Taşkent: Yazuvçı Neşriyatı.
Hofman, H. F. (1969). Turkish Literature a bio-bibliographical survey. Section III, part I: Utrecht: Authors.
Kaya, Ö. (2000). Kul Süleyman’ın Ḳıṣṣa-yı Kūdek-nāme’si. KÖK Araştırmalar, Cilt II, Sayı 2 (Güz), 155-168.
Mahmudova, S. (2000). Hazînî’nin Menbau’l-Ebhâr Fi Riyâzi’l- Ebrâr adlı eserinin tahkik, neşir ve değerlendirmesi. İstanbul: Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Okuyucu, C. (1995). Hazînî, Cevâhirü’l-ebrâr min emvâci’l-bihâr. Kayseri: Erciyes Üniversitesi Gevher Nesibe Tıp Tarihi Enstitüsü Yayınları.
Safi, A. b. H. (1356/1977). Reşahāt ʿAynü’l-ḥayāt. Çev. Ali Asgar Muniniyan, Tahran.
Semenov, A. A. ( 1954). Sobranie vostoçnıh rukopisey, Akademi Nauuk Uzbekskoy. SSSR, II, Taşkent.
Sever, M. (2018). Bakırgan kitabı. Ahmet Yesevi Üniversitesi İnceleme Araştırma Dizisi, Yayın No: 55, 209.
Şuşud, H. L. (1992). İslam Tasavvufunda Hâcegân Hanedanı. İstanbul: Boğaziçi Yayınları.
Taşağıl, A. (2007). Özkent. DİA, Cilt 34, İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı.
Tosun, N. (1997). Yeseviliğin ilk dönemine ait bir risale: Mir’atu’l-kulub. İLAM Dergisi, 2, 41-85.
Tosun, N. (2013). Yeseviyye. DİA, Cilt 43, İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Authors

Hüseyin Kaba This is me
Uzbekistan

Publication Date

September 15, 2022

Submission Date

May 14, 2022

Acceptance Date

-

Published in Issue

Year 2022 Volume: 11 Number: 3

IZ

https://izlik.org/JA38RD57EY

Cite

RIS / Bibtex

APA

Kaba, H. (2022). YESEVİ ŞAİRİ ŞEMS-İ ÂṢÎ VE CÜHÛD-NÂME’Sİ. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, 11(3), 1041-1062. https://izlik.org/JA38RD57EY

AMA

1.Kaba H. YESEVİ ŞAİRİ ŞEMS-İ ÂṢÎ VE CÜHÛD-NÂME’Sİ. TEKE. 2022;11(3):1041-1062. https://izlik.org/JA38RD57EY

Chicago

Kaba, Hüseyin. 2022. “YESEVİ ŞAİRİ ŞEMS-İ ÂṢÎ VE CÜHÛD-NÂME’Sİ”. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi 11 (3): 1041-62. https://izlik.org/JA38RD57EY.

EndNote

Kaba H (September 1, 2022) YESEVİ ŞAİRİ ŞEMS-İ ÂṢÎ VE CÜHÛD-NÂME’Sİ. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi 11 3 1041–1062.

IEEE

[1]H. Kaba, “YESEVİ ŞAİRİ ŞEMS-İ ÂṢÎ VE CÜHÛD-NÂME’Sİ”, TEKE, vol. 11, no. 3, pp. 1041–1062, Sept. 2022, [Online]. Available: https://izlik.org/JA38RD57EY

ISNAD

Kaba, Hüseyin. “YESEVİ ŞAİRİ ŞEMS-İ ÂṢÎ VE CÜHÛD-NÂME’Sİ”. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi 11/3 (September 1, 2022): 1041-1062. https://izlik.org/JA38RD57EY.

JAMA

1.Kaba H. YESEVİ ŞAİRİ ŞEMS-İ ÂṢÎ VE CÜHÛD-NÂME’Sİ. TEKE. 2022;11:1041–1062.

MLA

Kaba, Hüseyin. “YESEVİ ŞAİRİ ŞEMS-İ ÂṢÎ VE CÜHÛD-NÂME’Sİ”. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, vol. 11, no. 3, Sept. 2022, pp. 1041-62, https://izlik.org/JA38RD57EY.

Vancouver

1.Hüseyin Kaba. YESEVİ ŞAİRİ ŞEMS-İ ÂṢÎ VE CÜHÛD-NÂME’Sİ. TEKE [Internet]. 2022 Sep. 1;11(3):1041-62. Available from: https://izlik.org/JA38RD57EY