Research Article

Yakın Galaksilerde Bulunan X-ışın Çiftlerinin X-ışın ve Optik Gözlemler Kullanılarak Sınıflandırılması

Volume: 6 Number: Special Issue: UAK2024 Proc. July 1, 2025
EN TR

Yakın Galaksilerde Bulunan X-ışın Çiftlerinin X-ışın ve Optik Gözlemler Kullanılarak Sınıflandırılması

Abstract

Seçilen galaksilerde Chandra arşiv verileri kullanılarak X-ışın çiftleri (XRB) belirlenmiş ve X-ışın tayfları elde edilerek X-ışın akı değişimleri hesaplanmıştır. 0.3-8 keV enerji aralığındaki akı değerleri kullanılarak uzun dönemli X-ışın değişimleri, X-ışın renk-renk grafikleri ve X-ışın ışıma gücü dağılımları elde edilmiştir. Seçilen iki galakside (NGC 300 ve NGC 6946) toplamda 115 XRB adayı belirlenmiştir. Bu kaynakların X-ışın renk-renk garfikleri elde edilerek büyük kütleli ve düşük kütleli X-ışın çiftleri olarak ayrımı yapılmıştır. Sonuç olarak, toplamda 58 kaynak büyük kütleli ve 24 kaynak ise düşük kütleli X-ışın çiftleri olarak sınıflandırılmıştır. Sınıflandırılan kaynakların bir çoğunun büyük kütleli ve düşük kütleli X-ışın çiftlerinden beklenen X-ışın akı değişkenliğine sahip oldukları görülmüştür. Ayrıca Hubble Uzay Teleskobu arşiv verileri kullanılarak yaklaşık 60 XRB'nin optik karşılığı belirlenmiş ve kaynakların renk-parlaklık grafikleri elde edilerek yoldaş yıldızın kütlesi hesaplanmıştır.

Keywords

Project Number

122C042

References

  1. Avdan S., Akyuz A., Acar S., Akkaya Oralhan I., Allak S., Aksaker N., 2023, MNRAS, 519, 4826
  2. Bressan A., Marigo P., Girardi L., Salasnich B., Dal Cero C., Rubele S., Nanni A., 2012, MNRAS, 427, 127
  3. Carpano S., Haberl F., Maitra C., Vasilopoulos G., 2018, MNRAS, 476, L45
  4. Casares J., Jonker P. G., Israelian G., 2017, in Alsabti A. W., Murdin P., eds, , Handbook of Supernovae. Springer International Publishing AG, p. 1499, doi:10.1007/978-3-319-21846-5_111
  5. Chandar R., Johns P., Mok A., Prestwich A., Gallo E., Hunt Q., 2020, ApJ, 890, 150
  6. Dolphin A., 2016, DOLPHOT: Stellar photometry, Astrophysics Source Code Library, record ascl:1608.013
  7. Ducci L., Sasaki M., Haberl F., Pietsch W., 2013, A&A, 553, A7
  8. Fabbiano G., 2006, ARA&A, 44, 323

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Cosmology and Extragalactic Astronomy, High Energy Astrophysics and Galactic Cosmic Rays, Astronomical Sciences (Other)

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

June 22, 2025

Publication Date

July 1, 2025

Submission Date

November 29, 2024

Acceptance Date

February 19, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 6 Number: Special Issue: UAK2024 Proc.

APA
Avdan, Ş., Sonbaş, E., & Avdan, H. (2025). Yakın Galaksilerde Bulunan X-ışın Çiftlerinin X-ışın ve Optik Gözlemler Kullanılarak Sınıflandırılması. Turkish Journal of Astronomy and Astrophysics, 6(Special Issue: UAK2024 Proc.), 30-36. https://doi.org/10.55064/tjaa.1593757
AMA
1.Avdan Ş, Sonbaş E, Avdan H. Yakın Galaksilerde Bulunan X-ışın Çiftlerinin X-ışın ve Optik Gözlemler Kullanılarak Sınıflandırılması. TJAA. 2025;6(Special Issue: UAK2024 Proc.):30-36. doi:10.55064/tjaa.1593757
Chicago
Avdan, Şenay, Eda Sonbaş, and Hasan Avdan. 2025. “Yakın Galaksilerde Bulunan X-ışın Çiftlerinin X-ışın Ve Optik Gözlemler Kullanılarak Sınıflandırılması”. Turkish Journal of Astronomy and Astrophysics 6 (Special Issue: UAK2024 Proc.): 30-36. https://doi.org/10.55064/tjaa.1593757.
EndNote
Avdan Ş, Sonbaş E, Avdan H (July 1, 2025) Yakın Galaksilerde Bulunan X-ışın Çiftlerinin X-ışın ve Optik Gözlemler Kullanılarak Sınıflandırılması. Turkish Journal of Astronomy and Astrophysics 6 Special Issue: UAK2024 Proc. 30–36.
IEEE
[1]Ş. Avdan, E. Sonbaş, and H. Avdan, “Yakın Galaksilerde Bulunan X-ışın Çiftlerinin X-ışın ve Optik Gözlemler Kullanılarak Sınıflandırılması”, TJAA, vol. 6, no. Special Issue: UAK2024 Proc., pp. 30–36, July 2025, doi: 10.55064/tjaa.1593757.
ISNAD
Avdan, Şenay - Sonbaş, Eda - Avdan, Hasan. “Yakın Galaksilerde Bulunan X-ışın Çiftlerinin X-ışın Ve Optik Gözlemler Kullanılarak Sınıflandırılması”. Turkish Journal of Astronomy and Astrophysics 6/Special Issue: UAK2024 Proc. (July 1, 2025): 30-36. https://doi.org/10.55064/tjaa.1593757.
JAMA
1.Avdan Ş, Sonbaş E, Avdan H. Yakın Galaksilerde Bulunan X-ışın Çiftlerinin X-ışın ve Optik Gözlemler Kullanılarak Sınıflandırılması. TJAA. 2025;6:30–36.
MLA
Avdan, Şenay, et al. “Yakın Galaksilerde Bulunan X-ışın Çiftlerinin X-ışın Ve Optik Gözlemler Kullanılarak Sınıflandırılması”. Turkish Journal of Astronomy and Astrophysics, vol. 6, no. Special Issue: UAK2024 Proc., July 2025, pp. 30-36, doi:10.55064/tjaa.1593757.
Vancouver
1.Şenay Avdan, Eda Sonbaş, Hasan Avdan. Yakın Galaksilerde Bulunan X-ışın Çiftlerinin X-ışın ve Optik Gözlemler Kullanılarak Sınıflandırılması. TJAA. 2025 Jul. 1;6(Special Issue: UAK2024 Proc.):30-6. doi:10.55064/tjaa.1593757

TJAA is a publication of Turkish Astronomical Society (TAD).