Web Sayfası Kullanılabilirliğinin Ölçülmesi: Hacettepe Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü Web Sayfası Örneği

Volume: 23 Number: 2 April 1, 2009
EN TR

Web Sayfası Kullanılabilirliğinin Ölçülmesi: Hacettepe Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü Web Sayfası Örneği

Öz

Günümüzde bilgi giderek daha çok elektronik ortamda üretilmekte ve erişimi de web sayfaları aracılığıyla sağlanmaktadır. Internet’te yer alan web sayfası sayısının artması sonucunda benzer içeriğe sahip ancak farklı tasarımlarla hazırlanan web siteleri ortaya çıkmıştır. Web sitelerinde yer alan bilginin kullanıcı beklenti ve özelliklerine göre tasarlanarak sunulması bu bilginin etkin kullanımı açısından önemlidir. Bu çalışmada, web sayfalarının tasarımında ve kullanımında etkinliğini ölçmek için gerçekleştirilen kullanılabilirlik çalışmaları hakkında bilgi verilmektedir. Ayrıca Hacettepe Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü web sayfasının kullanılabilirliğini ölçmek üzere yapılan bir araştırma ve sonuçları aktarılmaktadır. Bölüm web sayfası kullanıcısı olan farklı düzeyde yedi gönüllü denek üzerine gerçekleştirilen araştırmada nitel ve nicel yöntemler birlikte kullanılmıştır. Deneklere uygulama öncesi genel durumlarının belirlenmesi için bir ön test uygulanmıştır. Klasik kullanılabilirlik testinin uygulaması aşamasında deneklere bölüm web sayfasının çeşitli bölümlerinin kullanımını gerektiren on dört soru yöneltilmiştir. Soruların yanıtlanması sırasında sesli düşünme tekniği ile elde edilen veriler, tıklama sayıları ve yanıtlama süreleri kaydedilmiştir. Kullanılabilirlik çalışmasının son aşamasında kullanıcılara son test uygulanarak bölüm web sayfası ile ilgili görüşleri alınmıştır. Çalışmanın sonucunda elde edilen nicel ve nitel veriler analiz edilerek web sayfasının kullanımını olumlu ya da olumsuz etkileyen unsurlar belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlar mevcut web sayfasının etkin kullanımını sağlayacak düzenlemeler için kullanılmıştır.

Anahtar Kelimeler

web kullanılabilirliği,kullanılabilirlik testi,Hacettepe Üniversitesi,Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü

References

  1. Alaçam, Ö. ve Çağıltay, K. (2007). ODTÜ BİDB İnsan Bilgisayar Etkilesimi Laboratuvarı ve Yürütülen Çalışmalar. Akademik Bilişim Konferansı Bildirileri, Kütahya Dumlupınar Üniversitesi. 12 Şubat 2009 tarihinde http:// ab.org.tr/ab07/bildiri/190.pdf adresinden erişildi.
  2. Alexander,D. (2003). Usability and human factors. Proceedings of Web Workshop series at Monash University. 12 Şubat 2009 tarihinde http://www.its.monash. edu.au/staff/web/slideshows/usability-humanfactors/ adresinden erişildi.
  3. Bağış, A. (2003). Arayüztasarımlarının karşılaştırmalı değerlendirilmesinde kullanılabilirlikyaklaşımı,Mühendis ve Makine, 522. 7 Mart 2009 tarihinde http://www.mmo.org.tr/muhendismakina/arsiv/2003/temmuz/tasarim.htm adresindenerişildi.
  4. Coşkunserçe, O. ve Dursun, Ö. Ö. (2008). Web sitelerinin değerlendirilmesinde kullanılan yöntemler. 8th International Educational Technology Conference Proceedings, 12 Şubat 2009 tarihinde http://ietc2008. home.anadolu.edu.tr/ ietc2008/172.doc adresinden erişildi.
  5. Dalcı, M. (2008). Kullanılabilirlik testleri ve denek (kullanıcı) sayısı sorunsalı 1. 14 Kasım 2008 tarihinde http://www.md-12.com/kullanilabilirlik-testleri- denek-kullanici-sayisi/adresinden erişildi.
  6. Dalcı, M.,Alçam, Ö., Saatçioğlu, Y. O. ve Erdal, F. (2008). ODTÜ Kütüphanesi yeni web sayfasının tasarımı ve kullanılabilirlik çalışması. Akademik Bilişim Konferansı Bildirileri, Çanakkale. 15 kasım 2008 tarihinde http://ab.org.tr/ ab08/bildiri/80.pdf adresinden erişildi.
  7. EBSCO. (2009). 17 Mart 2009 tarihinde http://era.nla.gov.au/governance/ documents/EBSCO.ppt adresinden erişildi.
  8. Elaina, N.(2002). Usability testing for library websites: a hands-on guide. Chicago: American Library Association.
  9. Fagan, J.C. (2006). Basic search and visual search: usability tests with EBSCOhost. Conference on ElectronicResources & Libraries'de sunulan bildiri. 28 Aralık 2008 tarihinde http://smartech.gatech.edu/dspace/bitstream/1853/10174/3/ BasicVisualSearchNoStudent.pdfadresindenerişildi.
  10. Gürses, E. A. (2006). Kütüphane web sitelerinde kullanılabilirlik ve kullanılabilirlik ilkelerine dayalı tasarım. Yayımlanmamış Doktora Tezi, Hacettepe Üniversitesi, Ankara.
APA
Özenç Uçak, N., & Çakmak, T. (2009). Web Sayfası Kullanılabilirliğinin Ölçülmesi: Hacettepe Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü Web Sayfası Örneği. Türk Kütüphaneciliği, 23(2), 278-298. https://izlik.org/JA22JD66CD