Eşe Kendini Açma Ölçeği: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Abstract

Bu çalışmada evli bireylerde kendini açmayı ölçebilecek geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı geliştirilmesi amaçlanmaktadır. Ölçeğin yapı geçerliğini sınamak için Açımlayıcı Faktör Analizi, Doğrulayıcı Faktör Analizi ve benzer ölçekler geçerliği analizleri uygulanmıştır. Ölçeğin açımlayıcı faktör analizi için toplam 468 evli bireye ulaşılmıştır. Ölçeğin doğrulayıcı faktör analizi için ise toplam 346 evli bireye ulaşılmıştır. Yapı geçerliği analizi bulgularına göre ölçeğin İlişkinin Niteliği, Farkındalık ve Açıklık olmak üzere üç boyuttan oluştuğu ve toplam varyansın %54’ünü açıkladığı belirlenmiştir. Cronbach Alpha iç tutarlık katsayısı Açımlayıcı Faktör Analizinin yapıldığı grupta; .97 olarak, Doğrulayıcı Faktör Analizinin yapıldığı grupta ise .95 olarak bulunmuştur. Ölçeğin İkili İlişkilerde Güven Ölçeği ile yapılan benzer ölçekler geçerliği analizi sonucunda, bu ölçme aracı ile bu çalışma kapsamında geliştirilen ölçek arasında orta düzeyde, pozitif yönde ve anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir (r = .-60, p < .001) Bu bulgular sonucunda, ölçeğin evli bireylerin eşlerine kendilerini açma düzeylerini belirlenmesinde kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu ortaya konulmuştur.

Keywords

• Kendini açma,Eşe kendini açma,Ölçek geliştirme,Geçerlik,Güvenirlik

References

1. Altman, I. ve Taylor, D. A. (1973). Social penetration: The development of interpersonal relationships. Holt: Rinehart & Winston.
2. Barnes, H. L., Schumm, W. R., Jurich, A. P. ve Bollman, S. R. (1984). Marital satisfaction: Positive regard versus effective communications as explanatory variables. The Journal of Social Psychology, 123(1), 71-78. doi:10.1080/00224545.1984.9924515
3. Bradford, S. A., Feeney, J. A. ve Campbell, L. (2002). Links between attachment orientations and dispositional and diary-based measures of disclosure in dating couples: A study of actor and partner effects. Personal Relationships, 9, 491-506.
4. Browne, M. W. ve Cudeck, R. (1993). Alternative ways of assessing model fit. K. A. Bollen ve J. S. Long (Ed.). Testing structural equation models içinde (s.136-162). Beverly Hills, CA: Sage.
5. Büyüköztürk, Ş. (2006). Sosyal bilimler için veri analizi: İstatistik, araştırma deseni SPSS uygulamaları ve yorum. Ankara: PegemA Yayıncılık.
6. Cayanus, J. L. ve Martin, M. M. (2004). An instructor self-disclosure scale. Communication Research Reports, 21(3), 252-263. doi:10.1080/08824090409359987
7. Coupland, N., Coupland, J., Giles, H., Henwood, K. ve Wiemann, J. (1988). Elderly self-disclosure: Interactional and intergroup issues. Language & Communication, 8(2), 109-133. doi:10.1016/0271-5309(88)90010-9
8. Cozby, P. C. (1973). Self-disclosure: A literature review. Psychological Bulletin, 79(2), 73-91. doi:10.1037/h0033950

9. Cüceloğlu, D. (1994). Yeniden insan insana. İstanbul: Remzi Kitabevi.
10. Çelik, H. E. ve Yılmaz, V. (2013). Yapısal eşitlik modellemesi temel kavramlar uygulamalarprogramlama. Ankara: Anı Yayıncılık.
11. Çetinkaya, B. (2005). Üniversite öğrencilerinin kendini açma davranışları ile bağlanma stilleri arasındaki ilişki (Yayımlanmamış doktora tezi). Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzurum.
12. Çetinkaya, E., Kemer, G., Bulgan, G. ve Tezer, E. (2008). İkili ilişkiler güven ölçeğinin geçerlik ve güvenirlik çalışmaları. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 3, 65-77.
13. Derlega, V. J. ve Chaikin, A. L. (1976). Norms affecting self-disclosure in men and women. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 44(3), 376-380. doi:10.1037/0022-006x.44.3.376
14. Derlega, V. J., Metts, S., Petronio, S. ve Margulis, S.T. (1993). Self-disclosure. New Bury Park, CA: Sage.
15. Derlega, V. J., Winstead, B. A. ve Greene, K. (2008). Self-disclosure and starting a close relationship. S. Sprecher, A. Wenzel ve J. Harvey (Ed.). Handbook of relationship initiation içinde (s. 153-174). New York: Psychology Press.
16. Dindia, K., Fitzpatrick, M. ve Kenny, D. A. (1997). Self-disclosure in spouse and stranger interaction: A social relations analysis. Human Communication Research, 23(3), 388-412. doi:10.1111/j.1468- 2958.1997.tb00402.x
17. Hamid, N. P. (2000). Self-disclosure and occupational stress in Chinese professionals. Psychological Reports, 87(3), 1075-1082. doi:10.2466/pr0.2000.87.3f.1075
18. Harvey, J. H. ve Omarzu, J. (1999). Minding the close relationship: A theory of relationship enhancement. United States of America: Cambridge University Press.
19. Hendrick, A. A. (1981). Self-disclosure and marital satisfaction. Journal of Personality and Social Psychology, 40(6), 1150-1159. doi:10.1177/0265407587042001
20. Hooper, D., Coughlan, J. ve Mullen, M. (2008). Structural equation modeling: Guidelines for determining model fit. The Electronic Journal of Business Research Methods, 6(1), 53-60.
21. Hu, L. ve Bentler, P. M. (1999). Cutoff criteria for fit indexes in covariance structure analysis: Conventional criteria versus new alternatives. Structural Equation Modeling: A Multidisciplinary Journal, 6(1), 1-55. doi:10.1080/10705519909540118
22. Jorgensen, S. R. ve Gaudy, J. C. (1980). Self-disclosure and satisfaction in marriage: The relation examined. Family Relations, 29(3), 281-287. doi:10.2307/583847
23. Jourard, S. M. (1971). The transparent self. New York: Litton Educational Publishing.
24. Jourard, S. M. ve Landsman, M. J. (1960). Cognition, cathexis and the dyadic effect in men’s self-closing behavior. Merrill Palmer Quarterly of Behavior and Development, 6(3), 178-186.
25. Jourard, S. M. ve Lasakow, P. (1958). Some factors in self-disclosure. The Journal of Abnormal and Social Psychology, 56(1), 91-98. doi:10.1037/h0043357
26. Kline, R. B. (2005). Principles and practice of structural equation modeling (2. bs.). NY: The Guillford Press.
27. Kito, M. (2005). Self-disclosure in romantic relationships and friendships among American and Japanese college students. Journal of Social Psychology, 145(2), 127-141. doi:10.3200/SOCP.145.2.127-140
28. Larzelere, R. E. ve Huston, T. L. (1980). The dyadic trust scale: toward understanding ınterpersonal trust in close relationships. Journal of Marriage and Family, 42(3), 595-604. doi:10.2307/351903
29. Laurenceau, J. P., Feldman Barrett, L. ve Pietromonaco, P. R. (1998). Intimacy as an interpersonal process: The importance of self-disclosure, partner disclosure and perceived partner responsiveness in interpersonal exchanges. Journal of Personality and Social Psychology, 74(5), 1238-1251. doi:10.1037/0022- 3514.74.5.1238
30. Milholland, T. A. (1979). The effects of marriage encounter on self-disclosure, trust and marital satisfaction (Yayımlanmamış doktora tezi). Texas Tech University, Texas.
31. Nelson-Jones, R. (1999). Creating happy relationships: A guide to partner skills. Cassell: New York.
32. Omarzu, J. (2000). A disclosure decision model: Determining how and when individuals will self-disclosure. Personality and Social Psychology Review, 4(2), 174-185. doi:10.1207/S15327957PSPR0402_05
33. Öksüz, Y. (2004). Duyguların açılması eğitiminin üniversite öğrencilerinin atılganlık düzeylerine etkisi. Gazi Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi, 5(2), 147-156.
34. Parks, M. R. (2000). Communication networks and relationship life cycles (Chapter 4). K. Dindia ve S. Duck (Ed.). Communication and Personal Relationships. England: John Wiley.
35. Reis, H. T. ve Shaver, P. (1988). Intimacy as an interpersonal process. Handbook of Personal Relationships, 24(3), 367-389.
36. Rubin, Z., Hill, C. T., Peplau, L. A. ve Dunkel-Schetter, C. (1980). Self disclosure in dating couples: Sex roles and the ethic of openness. Journal of Marriage and the Family, 42(2), 305-317. doi:10.1177/0265407500172005
37. Seamon, C. M. (2003). Self-esteem, sex differences and self-disclosure: A study of the closeness of relationships. The Osprey Journal of Ideas and Inquiry, 99(1), 153-167.
38. Sprecher, S. ve Hendrick, S. S. (2004). Self-disclosure in intimate relationships: Associations with individual and relationship characteristics over time. Journal of Social and Clinical Psychology, 23(6), 857-877. doi:10.1521/jscp.23.6.857.54803
39. Sümer, N. (2000). Yapısal eşitlik modelleri: Temel kavramlar ve örnek uygulamalar. Türk Psikoloji Yazıları, 3(6), 49-74.
40. Tavşancıl, E. (2005). Tutumların ölçülmesi ve SPSS ile veri analizi. Ankara: Nobel.
41. Waring, E. M., Holden, R. R. ve Wesley, S. (1998). Development of the marital self-disclosure questionnaire. Journal of Clinical Psychology, 43(6), 817-824.