Türkiye Ekonomisi İçin Doğal Faiz Oranının Tahmin Edilmesi: Para Politikası İçin Çıkarımlar

The natural interest rate plays an important role in shaping monetary policy and guiding economic decisions. This paper estimates the natural interest rate for Turkey using three different econometric approaches: structural VAR (SVAR), reduced form, and Hodrick-Prescott (HP) filter. The paper provides a comprehensive analysis of the dynamics of the interest rate differential in Turkey using data for the period 2006-2023. While the reduced-form approach and the HP filter indicate the existence of a significant real interest rate gap in certain periods, the SVAR approach reveals a relatively smaller real interest rate gap due to the procyclicality in the estimation process. On average, the natural interest rate forecasts from all three methods are comparable, but the SVAR and HP approach yields higher forecasts than the reduced-form approach. Moreover, the volatility of the real interest rate spread is the lowest in the SVAR approach. Given the volatility of the natural interest rate, these results emphasize the importance of adopting an active monetary policy to maintain price stability and to take into account the natural interest rate in policy decisions.

Doğal faiz oranı, para politikasının şekillendirilmesinde ve iktisadi kararların yönlendirilmesinde önemli rol oynamaktadır. Bu çalışma Türkiye için doğal faiz oranını yapısal VAR (SVAR), indirgenmiş form ve Hodrick-Prescott (HP) filtresi olmak üzere üç farklı ekonometrik yaklaşım kullanarak tahmin etmektedir. Çalışma, 2006-2023 yılları arasındaki verileri kullanarak, Türkiye'deki faiz oranı farkının dinamiklerinin kapsamlı bir analizini sunmaktadır. İndirgenmiş form yaklaşımı ve HP filtresi belirli dönemlerde önemli reel faiz oranı açığı varlığına işaret ederken, SVAR yaklaşımı tahmin sürecindeki döngüselliğe bağlı olarak nispeten daha küçük bir reel faiz oranı açığı ortaya koymaktadır. Ortalama olarak, her üç yöntemden elde edilen doğal faiz oranı tahminleri karşılaştırılabilir olmakla birlikte, SVAR ve HP yaklaşımları indirgenmiş form yaklaşımından daha yüksek tahminler vermektedir. Ayrıca, reel faiz oranı farkının oynaklığı SVAR yaklaşımında en düşük seviyededir. Bu sonuçlar, doğal faiz oranının oynaklığı göz önüne alındığında, fiyat istikrarını korumak için aktif bir para politikasının benimsenmesinin önemini ve alınan politika kararlarında DFO’nı dikkate alması gerektiğini vurgulamaktadır.