EN
TR
Ebeveyn Perspektifinden Medya: Disney’in Prenses Rol Modelleri
Öz
Bu araştırmada, çocuk edebiyatında ve popüler kültürde sıkça yer bulan Disney prenseslerinin, ebeveynler tarafından nasıl algılandığı incelenmiştir. Disney prensesleri, küresel ölçekte geniş bir izleyici kitlesine ulaşarak çocukların rol modellerini ve toplumsal cinsiyet algılarını etkileyen önemli figürler hâline gelmiştir. Bu bağlamda, çocukların sosyalleşme süreçlerinde medya ve edebi eserlerin etkisi göz önünde bulundurularak ebeveynlerin bu karakterlere yönelik tutum ve değerlendirmeleri araştırmanın odak noktasını oluşturmuştur. Nitel araştırma yöntemlerinden biri olan bilişsel alımlama analizi ile yürütülen çalışma, ebeveynlerin prenses karakterlere dair algılarını beş tema etrafında incelemiştir: ‘Kişisel Özellikler’, ‘Kişiler Arası İletişim’, ‘Prenseslerin Benzerlikleri’, ‘Ağırlıklı Ego Durumu’ ve ‘Rol Model Özellikleri’. Araştırma bulguları, ebeveynlerin Disney prenseslerini değerlendirmelerinde eğitim seviyesi ve meslek durumunun sınırlı bir etkisi olduğunu göstermiştir. Katılımcılar, bireysel deneyim ve toplumsal anlatıların etkisiyle prensesleri yorumlamış ve genel anlamda benzer temalar etrafında birleşmişlerdir. Farklı sosyoekonomik gruplardan gelen katılımcıların ortak temalar etrafında toplanması, medyanın bilişsel alımlama süreçlerinde ne denli belirleyici bir gücü olduğunu göstermektedir. Bu durum, medya temsillerinin sadece bireysel deneyimlerle değil, toplumsal anlatılarla da şekillendiğini ve izleyicilerin algılarını ortak anlatılar üzerinden inşa ettiğini ortaya koyarak medya içeriklerinin etkisini güçlü bir biçimde vurgulamaktadır.
Anahtar Kelimeler
References
- Akers, R., La Greca, A., Cochran J., Sellers C., (1989). Social learning theory and alcohol behavior among elderly. The Sociological Quarterly, 30 (4): 689.
- Akkoyun, F. (1995). Transaksiyonel analiz ve yetişkin olmak. Ankara University Journal of Faculty of Educational Sciences (JFES), 28(1), 1-11
- Bandura, A. (1977). Social learning theory. EnglewoodCliffs, Prentice-Hall
- Bohas, A. (2015). Transnational firms and the knowledge structure: the case of the Walt Disney Company. Global Society, Journal of Interdisciplinary International Relations, 29(1), 23-41.
- Bryman, A. (1995). Disney and the theme park experience: understanding the magic.London: Routledge.
- Calvert, S. L. (2020). Children as consumers: advertising and media effects. The Future of Children, 30(1), 147-163
- Demirbaş, M., Yağbasan, R. (2005). Sosyal öğrenme teorisine dayalı öğretim etkinliklerinin, öğrencilerin bilimsel tutumlarının kalıcılığına olan etkisinin incelenmesi. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 18(2).
- England, D. E., Descartes, L., & Collier-Meek, M. A. (2011). Gender role portrayal and the Disney princesses. Sex Roles, 64(7-8), 555-567
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Communication and Media Studies (Other)
Journal Section
Research Article
Authors
Publication Date
May 29, 2025
Submission Date
March 8, 2025
Acceptance Date
May 22, 2025
Published in Issue
Year 2025 Volume: 10 Number: 24