Research Article

Ebeveyn Perspektifinden Medya: Disney’in Prenses Rol Modelleri

Volume: 10 Number: 24 May 29, 2025
EN TR

Ebeveyn Perspektifinden Medya: Disney’in Prenses Rol Modelleri

Öz

Bu araştırmada, çocuk edebiyatında ve popüler kültürde sıkça yer bulan Disney prenseslerinin, ebeveynler tarafından nasıl algılandığı incelenmiştir. Disney prensesleri, küresel ölçekte geniş bir izleyici kitlesine ulaşarak çocukların rol modellerini ve toplumsal cinsiyet algılarını etkileyen önemli figürler hâline gelmiştir. Bu bağlamda, çocukların sosyalleşme süreçlerinde medya ve edebi eserlerin etkisi göz önünde bulundurularak ebeveynlerin bu karakterlere yönelik tutum ve değerlendirmeleri araştırmanın odak noktasını oluşturmuştur. Nitel araştırma yöntemlerinden biri olan bilişsel alımlama analizi ile yürütülen çalışma, ebeveynlerin prenses karakterlere dair algılarını beş tema etrafında incelemiştir: ‘Kişisel Özellikler’, ‘Kişiler Arası İletişim’, ‘Prenseslerin Benzerlikleri’, ‘Ağırlıklı Ego Durumu’ ve ‘Rol Model Özellikleri’. Araştırma bulguları, ebeveynlerin Disney prenseslerini değerlendirmelerinde eğitim seviyesi ve meslek durumunun sınırlı bir etkisi olduğunu göstermiştir. Katılımcılar, bireysel deneyim ve toplumsal anlatıların etkisiyle prensesleri yorumlamış ve genel anlamda benzer temalar etrafında birleşmişlerdir. Farklı sosyoekonomik gruplardan gelen katılımcıların ortak temalar etrafında toplanması, medyanın bilişsel alımlama süreçlerinde ne denli belirleyici bir gücü olduğunu göstermektedir. Bu durum, medya temsillerinin sadece bireysel deneyimlerle değil, toplumsal anlatılarla da şekillendiğini ve izleyicilerin algılarını ortak anlatılar üzerinden inşa ettiğini ortaya koyarak medya içeriklerinin etkisini güçlü bir biçimde vurgulamaktadır.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Akers, R., La Greca, A., Cochran J., Sellers C., (1989). Social learning theory and alcohol behavior among elderly. The Sociological Quarterly, 30 (4): 689.
  2. Akkoyun, F. (1995). Transaksiyonel analiz ve yetişkin olmak. Ankara University Journal of Faculty of Educational Sciences (JFES), 28(1), 1-11
  3. Bandura, A. (1977). Social learning theory. EnglewoodCliffs, Prentice-Hall
  4. Bohas, A. (2015). Transnational firms and the knowledge structure: the case of the Walt Disney Company. Global Society, Journal of Interdisciplinary International Relations, 29(1), 23-41.
  5. Bryman, A. (1995). Disney and the theme park experience: understanding the magic.London: Routledge.
  6. Calvert, S. L. (2020). Children as consumers: advertising and media effects. The Future of Children, 30(1), 147-163
  7. Demirbaş, M., Yağbasan, R. (2005). Sosyal öğrenme teorisine dayalı öğretim etkinliklerinin, öğrencilerin bilimsel tutumlarının kalıcılığına olan etkisinin incelenmesi. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 18(2).
  8. England, D. E., Descartes, L., & Collier-Meek, M. A. (2011). Gender role portrayal and the Disney princesses. Sex Roles, 64(7-8), 555-567

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Communication and Media Studies (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

May 29, 2025

Submission Date

March 8, 2025

Acceptance Date

May 22, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 10 Number: 24

APA
Akınç Akpınar, S. (2025). Ebeveyn Perspektifinden Medya: Disney’in Prenses Rol Modelleri. TRT Akademi, 10(24), 562-593. https://doi.org/10.37679/trta.1653763