ERGENLERDE TARİHSEL EMPATİ ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ: GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI

Araştırmada ergenlerin tarihsel empati düzeylerinin ortaya çıkarılabilmesi için “Tarihsel Empati Ölçeği”nin geliştirilmesi amaçlanmıştır. Araştırmada öncelikle, tarihsel empati becerisini ölçmeye yönelik maddeler hazırlamak için alan yazını taranarak gerekli incelemeler yapılmıştır.  Bu incelemeler sonucunda 37 maddeden oluşan bir madde havuzu oluşturulmuştur. Ölçeğin geçerliğine ilişkin işlemler için Türkiye’nin çeşitli illerinde bulunan ortaokullarda öğrenim gören 1188 öğrenciden toplanan verilerden yararlanılmıştır. Bu 1188 (%51 kadın, % 49erkek) öğrenciden elde edilen verilerle AFA yapılmıştır. DFA çalışmaları için ise Sakarya ili Pamukova ilçesi sınırları içinde yer alan ortaokullarda öğrenim gören 429 (%51.5 kadın, %48.5 erkek) öğrenciden elde edilen veriler kullanılmıştır. Test-tekrar test güvenirlik çalışmalarına ilişkin işlemler ise 119 (%44.5 erkek, %55.5 kadın) öğrenciden elde edilen verilerle gerçekleştirilmiştir. Ölçüt-bağıntılı geçerlik çalışmaları da 171 (%52 erkek, %48 kadın) öğrenciden elde edilen verilerle yapılmıştır. AFA yapılırken temel bileşenlerin analizi ve varimax döndürme yöntemi kullanılmıştır. Analiz sonuçlarına göre, ölçeğin toplam varyansının %43.04’nü açıklayan 12 madde ve iki faktörlü bir yapı elde edilmiştir. DFA neticesinde elde edilen model uyum değerlerinin ve tüm sonuçların temel kriterleri oldukça iyi düzeyde karşıladığından yapının teorik ve istatistiksel açıdan da uygunluğu doğrulanmıştır. Yapılan güvenlik analizi neticesinde ölçeğin Cronbach alfa güvenirlik katsayısı .81, bilişsel empati boyutu için .76, duyuşsal empati boyutu için .69; ölçeğin test-tekrar testgüvenirliği .89, bilişsel empati boyutu için .82, duyuşsal empati boyutu için ise .93 olarak hesaplanmıştır. Sonuç olarak, gerçekleştirilen analizlerden elde edilen sonuçlar göstermektedir ki, ergenlerin tarihsel empati becerilerinin belirlenmesine yönelik 12 madde ve 2 faktörden oluşan ölçeğin geçerli ve güvenilir bir araç olduğu söylenebilir.

The aim of this study was to develop “Historical Empathy Scale” to determine the level of historical empathy for adolescents. In the first instance, a draft scale of historical empathy composed of 37 items was formed. For transactions concerning the validity of the scale, the data collected from 1188 students in secondary schools located in various provinces of Turkey was utilized. Totally, 1188 secondary school students participated in the research; 429 students participated in CFA analysis (51.5% female and 48.5% male); 119 students participated in test-retest analysis (44.5% male and 55.5% female) and 171 students participated in criterion-related validity (52%male and 48% female). The analysis of the principal components and the varimax rotation method were used to construct EFA.  As a result of the analysis, a structure consisting of 12 items and two factors explaining 43.04% of total variance of the scale were obtained. By examining the standardized loading and regression values of the items, it was decided that all the items were meaningful in both factors. As a result of reliability analysis, the Cronbach’s alpha reliability coefficient for whole test was found to be .81; for cognitive empathy was .76, for affective empathy was .69; for test-retest reliability was .89, for cognitive empathy was .82, for affective empathy was .93. Based on the results of analyze, the scale consisting of 12 items and 2 factors to determine the historical empathy of secondary school students is a valid and reliable instrument.