Research Article

Truman Döneminde Dört Nokta Programı: Üçüncü Dünya'ya Yönelik Kalkınmacı Çevreleme Stratejisinin Analizi

Number: Advanced Online Publication Early Pub Date: October 12, 2026
TR EN

Truman Döneminde Dört Nokta Programı: Üçüncü Dünya'ya Yönelik Kalkınmacı Çevreleme Stratejisinin Analizi

Abstract

Bu çalışma, Harry S. Truman tarafından 1949 yılında ilan edilen Dört Nokta Programı'nı erken Soğuk Savaş bağlamında incelemektedir. Programın ortaya çıkışı, kurumsallaşması ve uygulanışı birincil ve ikincil kaynaklar ışığında analiz edilmekte; İran ve Hindistan başta olmak üzere farklı ülkelerde yürütülen teknik yardım faaliyetleri ayrıntılandırılmaktadır. Çin Devrimi, Kore Savaşı ve Üçüncü Dünya'da artan/artış potansiyeli taşıyan Sovyet nüfuzu karşısında şekillenen bu girişimin, Truman yönetiminin güvenlik ve kalkınma anlayışını nasıl yansıttığı tartışılmaktadır. Çalışma, Dört Nokta'nın yalnızca teknik yardım sağlayan bir dış politika aracı olmadığını; yoksulluğu komünizmin yayılması için zemin oluşturan bir güvenlik sorunu olarak ele alan, Amerikan kalkınma modelini yaygınlaştırmayı amaçlayan ve Üçüncü Dünya'yı liberal uluslararası düzene eklemlemeyi hedefleyen bir "kalkınmacı çevreleme" stratejisinin ilk kurumsal tezahürü olduğunu ileri sürmektedir.

Keywords

References

  1. Amuzegar, J. (1958). Point Four: Performance and Prospect. Political Science Quarterly, 73(4), 530-546.
  2. Annual Message to the Congress on the State of the Union | Harry S. Truman. (1952, Ocak 9). Truman Library. https://www.trumanlibrary.gov/library/public-papers/5/annualmessage-congress-state-union
  3. Atwood, R. S. (1959). The United States Point Four Program-A Bilateral Approach. The Annals of the American Academy of Political and Social Science, 323, 33-39.
  4. Bennett, H. G. (1951). Point Four: The Maturing of a Policy. The Annals of the American Academy of Political and Social Science, 278, 56-61.
  5. Beyer, R. C. (1950). Point Four and Latin America. University of Miami Law Review, 4(4), 454.
  6. Bingham, J. B. (1954). Shirt-Sleeve Diplomacy: Point 4 in Action. The John Day Company.
  7. Breslauer, G. W. (1987). Ideology and Learning in Soviet Third World Policy. World Politics, 39(3), 429-448. https://doi.org/10.2307/2010227
  8. Brookner, L., & Heilman, E. (1960). Technical assistance in accounting in Turkey. The Accounting Review, 35(1), 33-36. https://doi.org/10.2308/TAR-7061067

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

American Studies, Politics in International Relations

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

October 12, 2026

Publication Date

-

Submission Date

July 19, 2026

Acceptance Date

October 5, 2026

Published in Issue

Year 2026 Number: Advanced Online Publication

APA
Uluer, A. G. (2026). Truman Döneminde Dört Nokta Programı: Üçüncü Dünya’ya Yönelik Kalkınmacı Çevreleme Stratejisinin Analizi. The Turkish Yearbook of International Relations, Advanced Online Publication. https://doi.org/10.58699/tyir.1998547
AMA
1.Uluer AG. Truman Döneminde Dört Nokta Programı: Üçüncü Dünya’ya Yönelik Kalkınmacı Çevreleme Stratejisinin Analizi. The Turkish Yearbook of International Relations. 2026;(Advanced Online Publication). doi:10.58699/tyir.1998547
Chicago
Uluer, Ahmet Göksel. 2026. “Truman Döneminde Dört Nokta Programı: Üçüncü Dünya’ya Yönelik Kalkınmacı Çevreleme Stratejisinin Analizi”. The Turkish Yearbook of International Relations, no. Advanced Online Publication. https://doi.org/10.58699/tyir.1998547.
EndNote
Uluer AG (October 1, 2026) Truman Döneminde Dört Nokta Programı: Üçüncü Dünya’ya Yönelik Kalkınmacı Çevreleme Stratejisinin Analizi. The Turkish Yearbook of International Relations Advanced Online Publication
IEEE
[1]A. G. Uluer, “Truman Döneminde Dört Nokta Programı: Üçüncü Dünya’ya Yönelik Kalkınmacı Çevreleme Stratejisinin Analizi”, The Turkish Yearbook of International Relations, no. Advanced Online Publication, Oct. 2026, doi: 10.58699/tyir.1998547.
ISNAD
Uluer, Ahmet Göksel. “Truman Döneminde Dört Nokta Programı: Üçüncü Dünya’ya Yönelik Kalkınmacı Çevreleme Stratejisinin Analizi”. The Turkish Yearbook of International Relations. Advanced Online Publication (October 1, 2026). https://doi.org/10.58699/tyir.1998547.
JAMA
1.Uluer AG. Truman Döneminde Dört Nokta Programı: Üçüncü Dünya’ya Yönelik Kalkınmacı Çevreleme Stratejisinin Analizi. The Turkish Yearbook of International Relations. 2026. doi:10.58699/tyir.1998547.
MLA
Uluer, Ahmet Göksel. “Truman Döneminde Dört Nokta Programı: Üçüncü Dünya’ya Yönelik Kalkınmacı Çevreleme Stratejisinin Analizi”. The Turkish Yearbook of International Relations, no. Advanced Online Publication, Oct. 2026, doi:10.58699/tyir.1998547.
Vancouver
1.Ahmet Göksel Uluer. Truman Döneminde Dört Nokta Programı: Üçüncü Dünya’ya Yönelik Kalkınmacı Çevreleme Stratejisinin Analizi. The Turkish Yearbook of International Relations. 2026 Oct. 1;(Advanced Online Publication). doi:10.58699/tyir.1998547