Research Article

Okuma Etkinliklerinin Öğretmen Adaylarının Eleştirel Okuma Öz-Yeterlikleri, Okuma Alışkanlığı ve Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumlarına Etkisi

Volume: 39 Number: 1 April 30, 2026
EN TR

Okuma Etkinliklerinin Öğretmen Adaylarının Eleştirel Okuma Öz-Yeterlikleri, Okuma Alışkanlığı ve Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumlarına Etkisi

Abstract

Bu çalışma, okuma etkinliklerinin öğretmen adaylarının eleştirel okuma öz-yeterlik algıları, öğretmenlik mesleğine yönelik tutumları ve okuma alışkanlıkları üzerindeki etkisini ortaya koymak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Eş zamanlı karma yöntem desenli yapılan çalışmada amaçlı örnekleme yöntemi kullanılmış ve çalışma, altı farklı bölümden gönüllü olarak katılan 59 öğretmen adayı ile yürütülmüştür. Nicel bölümde gerçekleştirilen deneysel süreçte uygulanan okuma etkinlikleri altı hafta sürmüştür. Bu süreçte, algı ve tutumları ölçmek amacıyla ön-test ve son-test uygulanmıştır. Çalışmanın nitel bölümünde okuma etkinlikleri ile ilgili öğretmen adaylarının görüşleri ve önerileri alınmıştır. Nicel verilerin analizi için bağımlı gruplar t-test, nitel verilerin analizi için de içerik analizi kullanılmıştır. Çalışmanın sonucunda, eleştirel kitap okuma etkinliklerinin öğretmen adaylarının eleştirel okuma öz-yeterlik algıları, öğretmenlik mesleğine yönelik tutumları ve kitap okuma alışkanlıkları üzerinde anlamlı ve olumlu etkileri olduğu belirlenmiştir. Ayrıca, eleştirel kitap okuma etkinliklerinin öğretmen adayları için hem mesleki hem de kişisel anlamda daha etkili olabileceği ortaya konmuştur.

Keywords

Supporting Institution

TÜBİTAK

Project Number

TÜBİTAK 2209

Ethical Statement

Bu çalışma, Fırat Üniversitesi Eğitim Fakültesinde öğrenim gören öğretmen adayları ile yürütülmüş ve Etik Kurul onayı alınarak gerçekleştirilmiştir (Karar No: 20, Oturum No: 2023/23, Tarih: 14.12.2023).

Thanks

Yazarlar, TÜBİTAK'a ve çalışmaya katılan tüm öğrencilere teşekkür eder.

References

  1. Adalı, O. (2010). Interactive and critical reading techniques. Toroslu Publishing.
  2. Akaydın, B., & Çeçen, M. A. (2015). Öğretmen adaylarının eleştirel okuma alışkanlıklarının incelenmesi. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 13(2), 215–234.
  3. Akçamete, G. (1989). Evaluation of university students' reading. Ankara University Journal of Faculty of Educational Sciences, 22(2), 735-753. https://doi.org/10.1501/Egifak_0000001416
  4. Akın, E., & Çeçen, M.A. (2014). Secondary school students’ metacognitive awareness of reading strategies level (Muş-Bulanık Sample). Turkish Studies, 9(8), 91-110.
  5. Akkaya, N. (2009). An investigation of prospective teachers’ attitudes regarding teaching various in terms of variables. Buca Faculty of Education Journal, 25, 35-42.
  6. Akkuzu, N. (2012). Determination of professional competence levels of chemistry preservice teachers (Unpublisher master thesis). Dokuz Eylül University, İzmir.
  7. Aksoy, M.E. (2010). Prospective teachers' attitudes towards teaching profession (Gaziosmanpaşa University Sample). The Journal of Social Sciences Research, 2, 197-212.
  8. Almagro, M., & Trianto, T. (2017). The effect of critical reading instruction on prospective teachers’ reading comprehension and attitudes. International Journal of Instruction, 10(1), 145–160.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Teacher Education and Professional Development of Educators

Journal Section

Research Article

Publication Date

April 30, 2026

Submission Date

May 10, 2025

Acceptance Date

November 19, 2025

Published in Issue

Year 2026 Volume: 39 Number: 1

APA
Kurt, N., Erçel, M. S., & Karabatak, S. (2026). Okuma Etkinliklerinin Öğretmen Adaylarının Eleştirel Okuma Öz-Yeterlikleri, Okuma Alışkanlığı ve Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumlarına Etkisi. Journal of Uludag University Faculty of Education, 39(1), 137-159. https://doi.org/10.19171/uefad.1696478
AMA
1.Kurt N, Erçel MS, Karabatak S. Okuma Etkinliklerinin Öğretmen Adaylarının Eleştirel Okuma Öz-Yeterlikleri, Okuma Alışkanlığı ve Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumlarına Etkisi. Journal of Uludag University Faculty of Education. 2026;39(1):137-159. doi:10.19171/uefad.1696478
Chicago
Kurt, Nisanur, Merve Senanur Erçel, and Songül Karabatak. 2026. “Okuma Etkinliklerinin Öğretmen Adaylarının Eleştirel Okuma Öz-Yeterlikleri, Okuma Alışkanlığı Ve Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumlarına Etkisi”. Journal of Uludag University Faculty of Education 39 (1): 137-59. https://doi.org/10.19171/uefad.1696478.
EndNote
Kurt N, Erçel MS, Karabatak S (April 1, 2026) Okuma Etkinliklerinin Öğretmen Adaylarının Eleştirel Okuma Öz-Yeterlikleri, Okuma Alışkanlığı ve Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumlarına Etkisi. Journal of Uludag University Faculty of Education 39 1 137–159.
IEEE
[1]N. Kurt, M. S. Erçel, and S. Karabatak, “Okuma Etkinliklerinin Öğretmen Adaylarının Eleştirel Okuma Öz-Yeterlikleri, Okuma Alışkanlığı ve Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumlarına Etkisi”, Journal of Uludag University Faculty of Education, vol. 39, no. 1, pp. 137–159, Apr. 2026, doi: 10.19171/uefad.1696478.
ISNAD
Kurt, Nisanur - Erçel, Merve Senanur - Karabatak, Songül. “Okuma Etkinliklerinin Öğretmen Adaylarının Eleştirel Okuma Öz-Yeterlikleri, Okuma Alışkanlığı Ve Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumlarına Etkisi”. Journal of Uludag University Faculty of Education 39/1 (April 1, 2026): 137-159. https://doi.org/10.19171/uefad.1696478.
JAMA
1.Kurt N, Erçel MS, Karabatak S. Okuma Etkinliklerinin Öğretmen Adaylarının Eleştirel Okuma Öz-Yeterlikleri, Okuma Alışkanlığı ve Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumlarına Etkisi. Journal of Uludag University Faculty of Education. 2026;39:137–159.
MLA
Kurt, Nisanur, et al. “Okuma Etkinliklerinin Öğretmen Adaylarının Eleştirel Okuma Öz-Yeterlikleri, Okuma Alışkanlığı Ve Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumlarına Etkisi”. Journal of Uludag University Faculty of Education, vol. 39, no. 1, Apr. 2026, pp. 137-59, doi:10.19171/uefad.1696478.
Vancouver
1.Nisanur Kurt, Merve Senanur Erçel, Songül Karabatak. Okuma Etkinliklerinin Öğretmen Adaylarının Eleştirel Okuma Öz-Yeterlikleri, Okuma Alışkanlığı ve Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumlarına Etkisi. Journal of Uludag University Faculty of Education. 2026 Apr. 1;39(1):137-59. doi:10.19171/uefad.1696478


Journal of Uludag University Faculty of Education ©2025 by Bursa Uludag University is licensed under CC BY-NC 4.0