INVESTIGATION OF THE PSYCHOLOGICAL WELL-BEING LEVELS OF SPECIAL EDUCATION TEACHERS IN THE COVID-19 PANDEMIC

Öz

Psychological well-being levels of special education teachers can generally vary depending on the stress factors related to their work, workload, student needs and other work-related difficulties. However, there can be a high level of stress and workload among special education teachers in general. Psychological well-being is an important factor in special education. Special education teachers may encounter various obstacles such as students’ behavioral problems. In order to overcome these obstacles, it is important to support teachers’ psychological well-being. Therefore, in this study, it was aimed to examine the psychological well-being levels of special education teachers according to different variables in the Covid-19 pandemic. Descriptive survey model was used in the study. The study group of the research consisted of 133 special education teachers serving in special education schools in the Turkish Republic of Northern Cyprus in the 2020-2021 academic year. In order to collect data, “Demographic Information Form” and “Psychological Well-Being Scale” were used in the study. The analysis of the data obtained in the research was carried out using the Statistical Package for Social Sciences (SPSS) 24.0 program. According to the findings of the study, it was determined that the scores of special education teachers from the Psychological Well-Being Scale were high. It was determined that the difference between the Psychological Well-Being Scale scores of the special education teachers included in the study according to age groups, professional seniority, marital status and daily working time was statistically significant. The scores of teachers in the age group of 40 and over were found to be higher than those of the 20-29 age group. It has been found that teachers with 11-15 years and 16 years and above have higher scores from the scale compared to teachers with less seniority. Married teachers' scores on the Psychological Well-Being Scale were found to be higher than those of single teachers. Teachers who work 1-5 hours a day scored higher than their colleagues who work 6-10 hours. It was determined that there was no significant difference according to the results of Psychological Well-Being Scale according to gender, educational status and monthly household income.

Anahtar Kelimeler

• Covid-19
• Special Education
• Special Education Teacher
• Psychological Well-Being.

ÖZEL EĞİTİM ÖĞRETMENLERİNİN COVID-19 PANDEMİSİNDE PSİKOLOJİK İYİ OLUŞ DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ

Öz

Özel eğitim öğretmenlerinin psikolojik iyi oluş düzeyleri genellikle işleriyle ilgili stres faktörlerine, iş yüküne, öğrenci gereksinimlerine ve diğer işlerle ilgili zorluklara bağlı olarak değişebilmektedir. Bununla birlikte, genel olarak özel eğitim öğretmenleri arasında yüksek bir stres seviyesi ve iş yükü olabilmektedir. Psikolojik iyi oluş, özel eğitimde önemli bir faktördür. Özel eğitim öğretmenleri öğrencilerin davranış problemleri gibi çeşitli engellerle karşılaşabilmektedir. Bu engellerin üstesinden gelmek için, öğretmenlerin psikolojik iyi oluşlarını da desteklemek önemlidir. Bu nedenle bu çalışmada Covid-19 pandemisinde özel eğitim öğretmenlerinin psikolojik iyi oluş düzeylerinin farklı değişkenlere göre incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada betimsel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 2020-2021 eğitim öğretim yılında Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyet’inde özel eğitim okullarında hizmet veren 133 özel eğitim öğretmeni oluşturmuştur. Veri toplamak amacıyla çalışmada “Demografik Bilgi Formu” ve “Psikolojik İyi Oluş Ölçeği” kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen verilerin çözümlemeleri Statistical Package for Social Sciences (SPSS) 24.0 programı kullanılarak yapılmıştır. Araştırmanın bulgularına göre özel eğitim öğretmenlerinin Psikolojik İyi Oluş Ölçeği’nden aldıkları puanların yüksek olduğu saptanmıştır. Araştırma kapsamına alınan özel eğitim öğretmenlerinin yaş grupları, mesleki kıdem, medeni duruma ve günlük çalışma sürelerine göre Psikolojik İyi Oluş Ölçeği puanları arasındaki farkın istatistiksel olarak anlamlı düzeyde olduğu saptanmıştır. 40 yaş ve üzeri yaş grubundaki öğretmenlerin puanları, 20-29 yaş grubuna göre daha yüksek bulunmuştur. 11-15 yıl ve 16 yıl ve üzeri kıdemli öğretmenler daha az kıdemi olan öğretmenlere kıyasla ölçekten almış oldukları puanın daha yüksek olduğu bulunmuştur. Evli öğretmenlerin Psikolojik İyi Oluş Ölçeği’nden aldıkları puanlar bekar öğretmenlere göre daha yüksek bulunmuştur. 1-5 saat günlük çalışma saatleri olan öğretmenler, 6-10 saat çalışan meslektaşlarına kıyasla daha yüksek puanlar almışlardır. Cinsiyet, eğitim durumu ve aylık hane geliri ile Psikolojik İyi Oluş Ölçeği sonuçları arasında anlamlı bir farkın olmadığı tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Covid-19
• Özel Eğitim
• Özel Eğitim Öğretmeni
• Psikolojik İyi Oluş.

Kaynakça

1. Abdullah, M., Dias, C., Muley, D., & Shahin, M. (2020). Exploring the impacts of COVID-19 on travel behavior and mode preferences. Transportation Research İnterdisciplinary Perspectives, 8, 1-13. https://doi.org/10.1016/j.trip.2020.100255
2. Ağaçbacak, P. M. (2019). Pozitif Psikoloji Bağlamında Sınıf Öğretmenlerinin Psikolojik İyi Oluş Düzeyleri ile Özyeterlik İnançları ve Örgütsel Bağlılık Davranışları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
3. Altuntaş, O., & Tekeci, Y. (2020). Effect of COVID-19 on perceived stress, coping skills, self-control and self-management skills. Research Square, 1-16. https://doi.org/10.21203/rs.3.rs-48393/v1
4. Ammirato, S., Linzalone, R., & Felicetti, A. M. (2021). Knowledge management in pandemics: A critical literature review. Knowledge Management Research & Practice, 19(4), 415-426. https://doi.org/10.1080/14778238.2020.1801364
5. Aydın, E. (2019). Ergenlerin algılanan anne baba tutumlarının benlik saygısı ve psikolojik iyi oluş seviyelerinin incelenmesi (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzincan.
6. Baltaci, Ö. (2021). Prediction of fear of COVID-19: Meaning in life and psychological resilience. Educational Policy Analysis and Strategic Research, 16(2), 46-58. https://doi.org/10.29329/epasr.2020.345.3 Bekaroğlu, E., & Yılmaz, T. (2020). COVID-19 ve psikolojik etkileri: Klinik psikoloji perspektifinden bir derleme. Nesne, 8(18), 573-584. https://doi.org/10.7816/nesne-08-18-14
7. Bilgin, Y. (2018). Özel eğitim okullarında görev yapan öğretmenlerin çalışma yaşam kalitesi, psikolojik iyi oluş ve örgütsel bağlılık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi (Yayımlanmamış DoktoraTezi). Necmettin Erbakan Üniversitesi, Konya.
8. Brownell, M.T., Hirsch, E., & Seo, S. (2004). Meeting the demand for highly qualified special education teachers during severe shortages: What should policymakers consider?, The Journal of Special Education, 38(1) 56–61. https://doi.org/10.1177/00224669040380010501

9. Cengiz, A. İ. (2018). İç dış denetim odağı ve psikolojik iyi oluş ve depresif belirtiler arasındaki ilişki (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Üsküdar Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
10. Cenkseven, F., & Akbaş, T. (2007). Üniversite öğrencilerinde öznel ve psikolojik iyi olmanın yordayıcılarının incelenmesi. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 3(27), 43-65. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/20020
11. Ceviz, N., Tektaş, N., Basmacı, G., & Tektaş, M. (2020). Covid 19 pandemi sürecinde üniversite öğrencilerinin kaygı düzeylerini etkileyen değişkenlerin analizi. International Journal of Scholars in Education, 3(2), 312-329.
12. Cirhinlioğlu, F. G. (2006). Üniversite öğrencilerinde utanç eğilimi, dini yönelimler, benlik kurguları ve psikolojik iyilik hali arasındaki ilişkiler (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
13. Cohen, L., Manion, L., & Morrison, K. (2005). Research methods in education (5th Ed.). London: Routledge Falmer. Çağlar, Ç. (2013). Akademik iyimserlik düzeyinin örgütsel bağlılık üzerindeki etkisi. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 9(1), 260-273.
14. Çelebi, E. (2016). Yaşlı ve çocuk grupları ile çalışan psikologlarda mesleki tükenmişlik psikolojik iyi oluş ve yaşam kalitesi düzeylerinin incelenmesi (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Beykent Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.