PANDEMİ SÜRECİNDE FİZİKSEL ENGELLİ BİREYLERİN SORUN VE BEKLENTİLERİ ÜZERİNE NİTEL BİR İNCELEME

Öz

Amaç: Bu araştırmanın amacı tüm dünyayı etkisi altına alan Covid-19 pandemi sürecinin, halihazırda pek çok sorunla mücadele eden, dezavantajlı gruplardan fiziksel engelli bireylere etkisini araştırmak ve fiziksel engelli bireylerin Covid-19 pandemi sürecinde sağlık, sosyal, eğitim, fiziksel çevre koşulları, ulaşım, ekonomi ve medya alanlarında yaşadıkları sorunları belirlemektir. Yöntem: Çalışmada nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Katılımcıların yaş, eğitim, medeni durum gibi kişisel verileri araştırmacılar tarafından hazırlanan demografik bilgi formu kullanılarak tespit edilmiştir. Katılımcıların sağlık, sosyal, eğitim, fiziksel çevre koşulları ve ulaşım, ekonomi ve medya alanlarında yaşadığı sorunlar, pandeminin bu sorunlara etkisi ve sorunların çözümüne ilişkin geliştirilen yöntemler, araştırmacılar tarafından hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formu ile tespit edilmiştir. Görüşmeler, 18-65 yaş aralığında 16 fiziksel engelli bireyin katılımı ile çevrim içi ortamda gerçekleştirilmiştir. Bulgular: Araştırmaya katılan 16 katılımcının 10’u erkek 6’sı kadındır. Erkeklerin 2’si evli, geri kalan katılımcılar bekardır. Kadınların ise tümü bekardır. Erkeklerin çoğu 26-49, kadınların çoğu 18-25 yaş aralığındadır. Katılımcıların pandemi sürecinde; hastaneye ulaşım güçlüğü, rehabilitasyon ve fizik tedavi sürecinde aksaklık, sosyalleşme imkanında azalma ve istihdam sorunları yaşadığı belirlenmiştir. Sonuç: Araştırma bulgularından elde edilen verilere göre fiziksel engelli bireylerin pandemi döneminde eğitim dışındaki alanlarda genellikle olumsuz etkilendikleri sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Engellilik
• Engellilik sorunları
• Pandemi
• Fiziksel Engelli
• Covıd-19

A QUALITATIVE EXAMINATION ON THE PROBLEMS AND EXPECTATIONS OF PHYSICALLY DISABLED INDIVIDUALS DURING THE PANDEMIC PROCESS

Öz

Purpose: The aim of this research is to investigate the effects of the Covid-19 pandemic process, which has affected the whole world, on individuals with physical disabilities from disadvantaged groups, who are currently struggling with many problems, and to examine the effects of physical disabilities on health, social, education, physical environmental conditions, transportation to identify the problems they experience in the fields of economy and media. Method: The study was modeled on the qualitative research method. In the study, semi-structured interview technique, which is one of the in-depth interview types, was used. The sample of the study consists of 16 participants with physical disabilities, aged between 18 and 65. Snowball technique, one of the sampling methods, was used in the study. In the study, demographic information form and semi-structured interview form prepared by the researchers were used as data collection tools. The data were analyzed by descriptive analysis method. The interviews were conducted online. Results: Of the 16 participants participating in the study, 10 were male and 6 were female. 2 of the men are married, the remaining participants are single. All of the women are single. Most men are in the 26-49 age range, and most women are in the 18-25 age range. According to the research findings, during the pandemic process of the participants; It was determined that he had difficulty in reaching the hospital, disruption in the rehabilitation and physical therapy process, reduced socialization opportunities and economic problems. Conclusion: Based on the findings obtained in the research, it was determined that the educational lives of most of the participants were positively affected since the difficulties experienced in commuting to school were eliminated in the distance education model used during the pandemic process. In the pandemic process; Most of the participants experienced transportation problems, difficulties in finding an appointment, hygiene problems and problems in their treatment in the field of health. Most of the participants stated that they were restricted and did not have the opportunity to socialize because they could not leave the house. Some participants stated that they struggled with economic problems because they were unemployed and that the support was not enough. Therefore, the pandemic has generally affected the educational lives of the participants in a positive way; It has been concluded that it negatively affects social lives and health processes.

Anahtar Kelimeler

• Disability
• Disability Problems
• Pandemic
• Physical Disability
• Covid-19.

Kaynakça

1. Aile Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı (2020). Erişim: 12 Aralık 2020 https://www.ailevecalisma.gov.tr/media/60415/istatistik_bulteni_ekim20.pdf
2. Altındağ, Ö. & Sağlam M. (2017). Üniversite Öğrencilerinin Engelli Bireyler Hakkındaki Farkındalıkları, Ufkun Ötesi Bilim Dergisi, 17(1), 22-37.
3. Artan, T., Atak I., Karaman, M., & Cebeci, F. (2020). Koronavirüs (COVİD-19) Salgınında Sosyodemografik Özellikler, Psikolojik Sağlamlık ve Kaygı Düzeyleri Arasındaki İlişki. Electronic Turkish Studies 15 (6), 79-94.
4. Aydın, E. (2020). COVID-19 Pandemisinde Toplumsal Gerçeğimiz: İşitme Engelliler, Türkiye Sağlık Okuryazarlığı Dergisi, 2(1), 12-15.
5. Baltacı, A. (2019). Nitel Araştırma Süreci: Nitel Bir Araştırma Nasıl Yapılır, Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5(2), 368-388.
6. Başaran, E. (2020). “Koronavirüs (Covid-19) Pandemisi Sürecinde Dezavantajlı Gruplar: Engelli Bireyler Özelinde Nitel Bir Çalışma”, Pandemi Sürecinde Sosyoekonomik Değişim ve Dönüşümler (Fırsatlar, Tehditler, Yeni Normaller), Edt: Fatih Kaleci, Emrah Başaran), NEÜ Yay, 405-445.
7. BM (2020). BM” Covid-19 ve Engelli Bireyler” Raporu Erişim Adresi: https://kasder.org.tr/bm-covid-19-ve-engelli-bireyler-raporu/.
8. Engelli Kadın Derneği. (2020). Covid-19 Pandemi Sürecinde Engelli Kadınların İnsan Hakları İzleme Raporu. Erişim: 6 Ocak 2021. http://engellikadin.org.tr/wp-content/uploads/2021/03/ENGKAD-COVID-19-IZLEME.pdf.

9. Engelli ve Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürlüğü. (2020). 2020 Faaliyet Raporu. Erişim: 12 Mart 2021. https://www.csgb.gov.tr/media/73621/2020-faaliyet-raporu.pdf.
10. Erkoç, B. & Güner, T. (2021). Engelli Bireye Sahip Ailelerin Akılcı İlaç Kullanımına İlişkin Tutum ve Davranışlarının Belirlenmesi, Sağlık Akademisyenleri Dergisi, 8(1), 14-20.
11. Goggin, G. (2020). Disability, communication, and life itself in the COVID-19 pandemic, Health Sociology Review, 29(2), 168-176.
12. İkizoğlu, M. (2005). Özürlü, Özürlü Ailesi ve Toplum İlişkisi, Ufkun Ötesi Bilim Dergisi, 5(1), 48-58.
13. Jesus, T., Bentley, J. & Bogdanova, Y. (2021). Lockdown-Related Disparities Experienced by People with Disabilities during the First Wave of the COVID-19 Pandemic: Scoping Review with Thematic Analysis, Int J Environ Res Public Health, 28(12),
14. Kalaç, M.Ö., Telli G., & Eronal Y. (2020). Covid-19 Mücadelesi Kapsamında Uzaktan Eğitim Sürecinde Engelli Öğrencilerin Durumu Sorunlar ve Çözüm Önerileri, Manisa Celal Bayar Üniversitesi Yayınları Yayın No:0040.
15. Kara, E. (2020). KOVİD-19 Pandemisindeki Dezavantajlı Gruplar ve Sosyal Hizmet İşgücünün İşlevi. Türkiye Sosyal Hizmet Araştırmaları Dergisi,4(1), 26-34.
16. Karataş, Z. (2015). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri, Manevi Temelli Sosyal Hizmet Araştırmaları Dergisi,1(1),62-80.
17. Karip, S., (2016). Engelli Bireylerin Sağlık Hizmetleri Kullanımında Yaşadıkları Sorunlar: Konya Örneği. Yüksek Lisans Tezi, Selçuk Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Sosyal Hizmet Anabilim Dalı, Konya.
18. Koon, L., Greiman, L., Schulz, J., Goddard, K., Nzuki & I. Hall, J. (2020). Examining The Effects of The COVID-19 Pandemic on Community Engagement For People With Mobility Disabilities, Disabil Health J., 15(1S).
19. Kozan, H. Ö., Bozgeyikli, H., & Kesici, Ş. (2018). Engelsiz Kent:Görme Engelli Bireylerin Kentlerde Yaşadıkları Problemler, Kent Araştırmaları Dergisi, 23(9), 216-235.
20. Kumtepe, H. (2001). Ankara İlinde Yaşayanların Engellilere Yönelik Tutumları, Yüksek Lisans Tezi, Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Hizmet Anabilim Dalı, Ankara.
21. Mülayim, A. & Pala, G. (2020). Tekerlekli Sandalye Kullanan Engellilerin Sosyal Hayata Katılımında En Büyük Engel; Yapılı Çevrede Yaşanan Problemler ve Çözüm Önerileri, Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, Özel Sayı(2), 357-382.
22. Sart, H., Barış, S., Sarıışık, Y., & Düşkün, Y. (2016). Engeli Olan Çocukların Türkiye'de Eğitime Erişimi: Durum Analizi ve Öneriler, Eğitim Reformu Girişimi. Erişim: 4 Ocak 2021. http://www.egitimreformugirisimi.org/wp-content/uploads/2017/03/ERG_Engeli-Olan-%C3%87ocuklar%C4%B1n-T%C3%BCrkiyede-E%C4%9Fitime-Eri%C5%9Fimi.pdf.
23. Şen, M. (2018). Türkiye'de Engellilere Yönelik İstihdam Politikaları: Sorunlar ve Öneriler, Sosyal Güvenlik Dergisi, 8(2), 137-147.
24. T.C. Sağlık Bakanlığı Covıd-19 Bilgilendirme Sayfası, (2020). Erişim: 25.03.2021. https://Covid19.Saglik.Gov.Tr/Tr-66300/Covid-19-Nedir-.Html.
25. Yaman, Ö. M. (2016). Apaçi Gençlik, Gençlerin Toplumsal Davranış ve Yönelimleri: İstanbul’da Apaçi Altkültür Grupları Üzerine Nitel Bir Çalışma, (7. Basım). İstanbul: Şenyıldız Matbaacılık.
26. Yavalar, D. E. (2020). Yazılı Basında Engellilerin Temsili: Hürriyet, Milliyet, Sabah Gazetesi Örneği, Anadolu Üniversitesi İletişim Bilimleri Fakültesi Uluslararası Hakemli Dergisi, 28(1), 305-323.
27. Yıldırım, A., & Şimşek H. (2018). Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
28. Yüksel, A. N. (2020). Nitel Bir Araştırma Tekniği Olarak: Görüşme. Social Sciences Studies Journal, 547-552.