Öğretmenlerin Değerler Eğitimi Özyeterlik Algısı Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Öz

Bu çalışmanın amacı öğretmenlerin değerler eğitimi özyeterlik algılarını belirlemeye yönelik geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı geliştirmektir. Çalışma tarama desenindedir. Ölçek geliştirme çalışması 742 öğretmen ile gerçekleştirilmiştir. Ölçek maddelerinin oluşturulması için değerler eğitimini konu alan kaynakların taranarak 39 maddelik bir madde havuzu oluşturulmuştur. Ölçeğin görünüş ve kapsam geçerliğini değerlendirmek için alanında uzman öğretim üyelerinden görüşler alınmıştır. Araştırmanın birinci aşamasında açımlayıcı faktör analizi yapılarak üç faktörlü bir yapı belirlenmiştir. 35 maddeden oluşan ilk ölçeğin faktörlerinin toplam varyansın %48’ini açıkladığı görülmüştür. İkinci aşamada birinci düzey doğrulayıcı faktör analizi yapılmıştır. 35 madde ve üç faktörden oluşan yapının verilerle uyumlu olduğu doğrulanmıştır. Değerler eğitimi özyeterlik algısı ölçeğini oluşturan faktörlerin değerler eğitimi özyeterlik algısı değişkenini açıklayıp açıklamadığını belirlemeye yönelik ikinci düzey doğrulayıcı faktör analizi yapılmıştır. 35 madde ve üç boyuttan oluşan nihai ölçeğin elde edile verilerle uyumlu olduğu tespit edilmiştir. Yapılan güvenirlik analizi sonucunda ölçeğin tamamı için Cronbach Alpha iç tutarlılık katsayısı .92, McDonald’s Omega katsayısı .93 olarak hesaplanmıştır. Sonuçlar, değerler eğitimi özyeterlik ölçeğinin geçerli ve güvenilir olduğunu ve öğretmenlerin değerler eğitimi özyeterlik algılarını belirlemeye yönelik sağlam bir ölçme aracı olduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

• : Değerler eğitimi
• Öğretmen
• Algı
• Ölçek geliştirme

Development of Teachers' Values Education Self-Efficacy Perception Scale: Validity and Reliability Study

Öz

This study aims to develop a valid and reliable measurement tool to determine teachers’ perceptions of self-efficacy in values education. The study is a screening model. The scale development study was carried out with 742 teachers. An item pool of 39 items was created by scanning the resources on values education to create the scale items. Opinions were received from faculty members who are experts in the field to evaluate the face and content validity of the scale. In the first stage of the study, an exploratory factor analysis was performed, and a three-factor structure was determined. It was seen that the factors of the first scale consisting of 35 items explained 48% of the total variance. In the second stage, a first-level confirmatory factor analysis was performed. It was confirmed that the structure comprising 35 items and three factors was compatible with the data. A second-level confirmatory factor analysis was performed to determine whether the factors forming the values education self-efficacy perception scale explained the values education self-efficacy perception variable. The final scale consisting of 35 items and three dimensions was determined to be compatible with the obtained data. As a result of the reliability analysis, the Cronbach Alpha internal consistency coefficient for the entire scale was calculated as .92 and McDonald’s Omega coefficient as .93. The results show that the values education self-efficacy scale is valid and reliable and is a solid measurement tool for determining teachers’ values education self-efficacy perceptions.

Anahtar Kelimeler

• Values education
• Teacher
• Perception
• Scale development

Kaynakça

1. Acat, B. M. & Aslan, M. (2011). Okulların Karakter Eğitimi Yetkinliği Ölçeği. Değerler Eğitimi Dergisi, 9(21), 7-27. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/302457 Akpınar, B. ve Özdaş, F. (2013). İlköğretimde değer eğitimine ilişkin öğretmen görüşleri nitel bir analiz. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 23(2), 105-113. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/715475 Aran, Ö. C. & Demirel, Ö. (2013). Opinions of fourth and fifth grade teachers regarding values education applications in the social studies course. Electronic Social Studies Journal, 12(46), 151-168. Aydın, M. Z. & Akyol Gürler Ş. (2012). Okulda Değerler Eğitimi: Yöntemler, etkinlikler, kaynaklar. Nobel Yayıncılık. Aydın, M.Z. (2012). Ailede Ahlak Eğitimi. Timaş Yayınları.