Research Article

1956 Süveyş Krizi ve Ortadoğu’ya Etkisi

Volume: 6 Number: 2 September 29, 2021
EN TR

1956 Süveyş Krizi ve Ortadoğu’ya Etkisi

Abstract

İkinci Dünya Savaşı sonrasındaki dönemde 19. Yüzyıl’ın büyük sömürge imparatorlukları ve onların kurmuş oldukları düzen dağılmış ve bir tarafta SSCB diğer taraf da ise ABD’nin önderliğini yaptığı iki kutuplu bir uluslararası siyasi yapı ortaya çıkmıştır. Bu yeni yapının ortaya çıkması eski düzenin tasfiyesini de beraberinde getirmiştir. Bu tasfiye sürecinde İngiltere kendi iktisadi, siyasi ve askeri yapısına büyük yük bindiren sömürgelerini tahliye ve tasfiye etme yoluna gitmiştir. Ancak bunu yaparken stratejik açıdan önemli noktaları, en azından Süveyş Kanalı’nın batısında kalanları, elinde tutmaya çalışmıştır. Mısır topraklarında kalan Süveyş Kanalı bölgesi bu kilit önemdeki noktalardan biridir. Eski sömürge geçmişi nedeniyle Batı ile ilişkileri zaman zaman kötüleşen Mısır yine böyle sorunlu olaylardan birinin sonrasında Süveyş Kanalını devletleştirdiğini açıklamıştır. Bu karardan Batı Dünyası’nın lideri konumundaki ABD memnun olmamıştır ancak SSCB’nin Ortadoğu’ya müdahil olmasına ve etkisini attırmasına sebep olmaması için gerginliği büyütmemeye çalışmıştır. Ancak Kanal’ın idaresini ellerinde tutan İngiltere ve Fransa bu durumdan memnun olmamış, hem Kanalı geri almak hem de kendilerine Ortadoğu bölgesinde düşmanlık yapan Mısır lideri Cemal Abdünnasır’ı devirmek için harekete geçmeye karar vermiştir. Bunun sonucunda da 1956 Süveyş Krizi yaşanmıştır. İngiltere ve Fransa askeri mücadeleyi kazanmıştır ancak siyasi olanı kaybetmiştir. Bunun sonucunda Ortadoğu bölgesinde ve dünya sisteminde dengeler değişmiştir. Süveyş Krizi de bu değişimin başlangıç noktası olmuştur.

Keywords

References

  1. Armaoğlu, Fahir, 20 Yüzyıl Siyasi Tarihi 1914-1980, Ankara: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, 1983.
  2. Armaoğlu, Fahir, Filistin Meselesi ve Arap İsrail Savaşları 1948-1988, Ankara: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, 1991.
  3. Aydemir, Şevket Süreyya, Asvan Barajı Problemi, Ortadoğu, Cilt: 1, Sayı: 4, (1961), s. 9-12.
  4. Beaufre, André, The Suez Expedition 1956, Londra: Faber and Faber 1969.
  5. Beschloss, Michael R., Mayday: Eisenhower, Khruschev and the U-2 Affair, New York: Harper and Row, 1986.
  6. Binder, Leonard, The Ideological Revolution in the Middle East, New York: Wiley&Sons Inc., 1964.
  7. Calvocoressi, Peter, World Politics since 1945, Londra: Longman Group UK Limited, 1987.
  8. Cooper, Chester L., The Lion’s Last Roar: Suez, 1956, Londra: Bodley Head, 1987. Cull, Brian, Nicolle, David ve Aloni, Shlomo, Wings Over Suez: Air Operations During the Sinai and Suez Wars of 1956, Londra: Grub Street, 1996. Dayan, Moshe, Diary of Sinai Campaign, New York: Schocken Books, 1967.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

International Relations

Journal Section

Research Article

Publication Date

September 29, 2021

Submission Date

May 22, 2021

Acceptance Date

September 25, 2021

Published in Issue

Year 2021 Volume: 6 Number: 2

APA
Kıllıoğlu, M. E. (2021). 1956 Süveyş Krizi ve Ortadoğu’ya Etkisi. Vakanüvis - Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi, 6(2), 726-757. https://doi.org/10.24186/vakanuvis.941082
AMA
1.Kıllıoğlu ME. 1956 Süveyş Krizi ve Ortadoğu’ya Etkisi. VAKANUVIS. 2021;6(2):726-757. doi:10.24186/vakanuvis.941082
Chicago
Kıllıoğlu, Mehmet Erkan. 2021. “1956 Süveyş Krizi Ve Ortadoğu’ya Etkisi”. Vakanüvis - Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi 6 (2): 726-57. https://doi.org/10.24186/vakanuvis.941082.
EndNote
Kıllıoğlu ME (September 1, 2021) 1956 Süveyş Krizi ve Ortadoğu’ya Etkisi. Vakanüvis - Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi 6 2 726–757.
IEEE
[1]M. E. Kıllıoğlu, “1956 Süveyş Krizi ve Ortadoğu’ya Etkisi”, VAKANUVIS, vol. 6, no. 2, pp. 726–757, Sept. 2021, doi: 10.24186/vakanuvis.941082.
ISNAD
Kıllıoğlu, Mehmet Erkan. “1956 Süveyş Krizi Ve Ortadoğu’ya Etkisi”. Vakanüvis - Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi 6/2 (September 1, 2021): 726-757. https://doi.org/10.24186/vakanuvis.941082.
JAMA
1.Kıllıoğlu ME. 1956 Süveyş Krizi ve Ortadoğu’ya Etkisi. VAKANUVIS. 2021;6:726–757.
MLA
Kıllıoğlu, Mehmet Erkan. “1956 Süveyş Krizi Ve Ortadoğu’ya Etkisi”. Vakanüvis - Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi, vol. 6, no. 2, Sept. 2021, pp. 726-57, doi:10.24186/vakanuvis.941082.
Vancouver
1.Mehmet Erkan Kıllıoğlu. 1956 Süveyş Krizi ve Ortadoğu’ya Etkisi. VAKANUVIS. 2021 Sep. 1;6(2):726-57. doi:10.24186/vakanuvis.941082

Cited By


 This work is licensed under a Creative Commons BY-NC-SA 2.0 (Attribution-Non Commercial-Share Alike)