Research Article

Muş ve Yöresinde Koyun Piyeteninin İnsidansı ve Sağaltımı Üzerine Karşılaştırmalı Çalışmalar

Volume: 32 Number: 1 March 25, 2021
EN TR

Muş ve Yöresinde Koyun Piyeteninin İnsidansı ve Sağaltımı Üzerine Karşılaştırmalı Çalışmalar

Abstract

Sunulan çalışmada 2016-2017 yıllarında sahada 6031 baş Morkaraman ve 4573 baş Akkaraman ırkı koyun olmak üzere toplam 10604 hayvan incelenmiştir. Bunların 969’unun piyetenli olduğu, dolayısıyla %9.14’lük bir oranla hastalığın sürülerde bulunduğu saptanmıştır. Irk-yaş-cinsiyete göre piyetenin yüzde hesaplamaları yapılmış olup, ırk bazında yüzde oranlar değerlendirildiğinde Morkaramanların Akkaramanlara oranla piyetene daha dayanıklı oldukları görülmüştür (%8.47<%10.02). Piyetenli ve sağlıklı hayvanların kan serumlarında Ca, P, Zn ve Cu elementlerinin miktarları ve birbirleriyle korelasyonu yapılmış ve hastalığa bağlı olarak piyetenlilerde bakır değerinde yükselme buna karşın çinko değerinde azalma görülmüştür. Çalışmada sağaltım karşılaştırmaları için hayvanlar beş gruba ayrılarak I. gruba Ceftiofur+Fluniksin-meglumin, II. gruba %10’luk bakır sülfat (CuSO4)+Fluniksin-meglumin, III. gruba sadece %10’luk CuSO4 uygulanmıştır. IV. grup kontrol grubu olup herhangi bir tedavi uygulanmamıştır. V. gruba ise aşı uygulaması yapılmıştır. Çalışmada en iyi tedavi I. grupta sağlanırken (%90), II. grupta %60, III. grupta %20, IV. grupta tedavi yapılmaksızın %10’luk bir iyileşme sağlanmıştır. Dolayısıyla %10’luk CuSO4 ayak banyosunun harcanan emek, zaman ve masraflar göz önüne alındığında hastalığı tedavi etmede yeterli olmadığı, mutlaka antibiyotik bir ajanla tedavinin sürdürülmesi gerektiği anlaşılmıştır. Süte geçmeyen Ceftiofur etken maddeli parenteral bir antibiyotik ile yangı giderici Fluniksin-meglumin kullanıldığında hastalığı kısa sürede tedavi etme yetkinliği, yetiştiriciler tarafından kolay temin edilebilir ve gönül rahatlığıyla uygulanabilir olması sebebiyle piyetenin tedavisinde yetiştiricilere birçok yönden fayda sağlayacağı kanaati oluşmuştur. V. grupta hastalıktan korunmak amacıyla aşı uygulamasından başarılı sonuçlar alınmıştır. Bununla beraber %10’luk CuSO4 uygulanmasının hastalıktan korunmada önleyici bir tedbir olarak değerlendirilebileceği düşünülmektedir.

Keywords

References

  1. Alkan F (1998). Konya Bölgesindeki Koyunlarda Görülen Piyeten’in Etiyolojisinde Çinko ve Bakırın Rolü. Doktora Tezi, Selçuk Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Konya.
  2. Alkan F, Yavru N (2000). The role of copperandzinc in the etiology of foot rot of sheep in Konya region of Turkey. Isr J VetMed, 56 (1), 48-52.
  3. Altıntaş A, Fidancı UR (1993). Evcil hayvanlarda ve insanda kanın biyokimyasal normal değerleri. Ankara ÜnivVet Fak Derg, 40 (2), 173-86.
  4. Avki S, Temizsoylu D, Yiğitarslan K (2004). Burdur yöresi koyunlarında ayak hastalıklarının dağılımı ve çevresel faktörler yönünden değerlendirilmesi. Vet Cer Derg, 10(1–2), 5–12.
  5. Bagley CV (1998). Sheep lameness In: The Merck Veterinary Manuel. Asello SE (Ed), 850–55, National Publishing İnc, Philadelphia,
  6. Belge A, Bakır B, Bildik A, Yur F (1996). Piyetende kan kalsiyum, Fosfor ve Çinko düzeyleri üzerine bir araştırma. YYÜ Vet Cer Derg, 2 (1), 11-5.
  7. Bremmer I (1970). Zinc Copper and Manganase in the Alimentary Tract of Sheep. Br. J. Nutr, 24(3), 769-83.
  8. Bruere AN, West DM (1993). Foot diseases and lameness in the sheep In: Healt disease and production. Found. Vet Cont Ed, 224-30, Palmerston North, New Zealand.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Veterinary Surgery

Journal Section

Research Article

Publication Date

March 25, 2021

Submission Date

January 31, 2021

Acceptance Date

March 1, 2021

Published in Issue

Year 2021 Volume: 32 Number: 1

APA
Yıldız, F., & Gençcelep, M. (2021). Muş ve Yöresinde Koyun Piyeteninin İnsidansı ve Sağaltımı Üzerine Karşılaştırmalı Çalışmalar. Van Veterinary Journal, 32(1), 33-42. https://doi.org/10.36483/vanvetj.871563
AMA
1.Yıldız F, Gençcelep M. Muş ve Yöresinde Koyun Piyeteninin İnsidansı ve Sağaltımı Üzerine Karşılaştırmalı Çalışmalar. Van Vet J. 2021;32(1):33-42. doi:10.36483/vanvetj.871563
Chicago
Yıldız, Ferit, and Musa Gençcelep. 2021. “Muş Ve Yöresinde Koyun Piyeteninin İnsidansı Ve Sağaltımı Üzerine Karşılaştırmalı Çalışmalar”. Van Veterinary Journal 32 (1): 33-42. https://doi.org/10.36483/vanvetj.871563.
EndNote
Yıldız F, Gençcelep M (March 1, 2021) Muş ve Yöresinde Koyun Piyeteninin İnsidansı ve Sağaltımı Üzerine Karşılaştırmalı Çalışmalar. Van Veterinary Journal 32 1 33–42.
IEEE
[1]F. Yıldız and M. Gençcelep, “Muş ve Yöresinde Koyun Piyeteninin İnsidansı ve Sağaltımı Üzerine Karşılaştırmalı Çalışmalar”, Van Vet J, vol. 32, no. 1, pp. 33–42, Mar. 2021, doi: 10.36483/vanvetj.871563.
ISNAD
Yıldız, Ferit - Gençcelep, Musa. “Muş Ve Yöresinde Koyun Piyeteninin İnsidansı Ve Sağaltımı Üzerine Karşılaştırmalı Çalışmalar”. Van Veterinary Journal 32/1 (March 1, 2021): 33-42. https://doi.org/10.36483/vanvetj.871563.
JAMA
1.Yıldız F, Gençcelep M. Muş ve Yöresinde Koyun Piyeteninin İnsidansı ve Sağaltımı Üzerine Karşılaştırmalı Çalışmalar. Van Vet J. 2021;32:33–42.
MLA
Yıldız, Ferit, and Musa Gençcelep. “Muş Ve Yöresinde Koyun Piyeteninin İnsidansı Ve Sağaltımı Üzerine Karşılaştırmalı Çalışmalar”. Van Veterinary Journal, vol. 32, no. 1, Mar. 2021, pp. 33-42, doi:10.36483/vanvetj.871563.
Vancouver
1.Ferit Yıldız, Musa Gençcelep. Muş ve Yöresinde Koyun Piyeteninin İnsidansı ve Sağaltımı Üzerine Karşılaştırmalı Çalışmalar. Van Vet J. 2021 Mar. 1;32(1):33-42. doi:10.36483/vanvetj.871563

Cited By

Creative Commons License
Accepted papers are licensed under Creative Commons Attribution 4.0 International License.