Research Article

Beliren Yetişkinlerde Fiziksel Aktivite, Benlik Saygısı ve Kendine Zarar Verme Davranışı: Cinsiyete Göre Farklılaşan Bir Düzenleyicilik Modeli

Volume: 10 Number: 1 June 14, 2026
TR EN

Beliren Yetişkinlerde Fiziksel Aktivite, Benlik Saygısı ve Kendine Zarar Verme Davranışı: Cinsiyete Göre Farklılaşan Bir Düzenleyicilik Modeli

Abstract

Beliren yetişkinlik, bireylerin önemli gelişimsel geçişler ve belirsizlikler yaşadığı bir dönemdir. Bu süreçte bazı bireyler psikolojik zorlanmalarla baş etmek amacıyla intihar niyeti olmayan kendine zarar verme davranışı (KZVD) sergileyebilmektedir. Asgari fiziksel aktivite ölçütünü karşılama ve benlik saygısı, psikolojik iyi oluş ile ilişkili potansiyel koruyucu faktörler olarak değerlendirilmektedir. Bu çalışmanın amacı, beliren yetişkinlerde fiziksel aktivite ile KZVD arasındaki ilişkiyi incelemek ve bu ilişkide benlik saygısı ile cinsiyetin düzenleyici rolünü değerlendirmektir. Araştırma 18–25 yaş aralığında 410 katılımcı ile yürütülmüştür. Veriler Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği ve Kendine Zarar Verme Davranışı Değerlendirme Envanteri ile toplanmıştır. Fiziksel aktivite durumu Amerikan Spor Hekimleri Derneği kriterlerine göre belirlenmiştir. Analizlerde Spearman korelasyon, bağımsız örneklemler için t-testi, ki-kare analizi, hiyerarşik regresyon ve PROCESS temelli moderasyon analizleri kullanılmıştır. Bulgular, KZVD ile benlik saygısı arasında anlamlı bir ilişki olduğunu ve KZVD sergileyen bireylerin daha düşük benlik saygısı düzeyine sahip olduğunu göstermektedir. Erkek katılımcıların benlik saygısı düzeylerinin daha yüksek olduğu ve fiziksel aktivite ölçütünü daha yüksek oranda karşıladıkları bulunmuştur. KZVD açısından cinsiyetler arasında anlamlı bir fark saptanmamıştır. Moderasyon analizleri, fiziksel aktivite ile KZVD arasındaki ilişkinin benlik saygısı ve cinsiyete bağlı olarak farklılaştığını göstermiştir. Fiziksel aktivite ile KZVD arasındaki negatif yönlü ilişki yalnızca benlik saygısı düzeyi yüksek erkek katılımcılarda anlamlı bulunmuştur. Bulgular, fiziksel aktivite ile KZVD arasındaki ilişkinin bireysel özelliklere bağlı olarak değişebileceğini göstermektedir. Özellikle benlik saygısı düzeyi yüksek erkeklerde fiziksel aktivitenin KZVD ile negatif yönde ilişkili olduğu görülmektedir. Bu sonuçlar, beliren yetişkinlere yönelik müdahalelerde fiziksel aktivite ve benlik saygısının birlikte ele alınmasının önemine işaret etmektedir.

Keywords

Ethical Statement

This study was conducted in accordance with research and publication ethics. Informed consent was obtained from all participants, and confidentiality and anonymity were ensured. Ethical approval was obtained with the decision dated 30 October 2024 and numbered 885598. The data were used solely for scientific purposes, and no conflict of interest is declared.

References

  1. Ali, A., Azam, M., Mattiullah, J. (2020). Physical exercise as medicine for self-injurious behavior. Psychiatric Annals, 50(4), 167-177.
  2. Almeida, C.M., Horta, M.P. (2018). Self-esteem and anger in borderline patients with self-injury behavior. The Journal of Nervous And Mental Disease, 206(4), 251-257.
  3. Arnett, J.J. (2000). Emerging adulthood: A theory of development from the late teens through the twenties. American Psychologist, 55(5), 469-480.
  4. Arnett, J.J., Žukauskienė, R., Sugimura, K. (2014). The new life stage of emerging adulthood at ages 18-29 years: Implications for mental health. The Lancet Psychiatry, 1(7), 569-576.
  5. Atak, H., Çok, F. (2010). A new period in human life: Emerging adulthood. Journal of Childhood and Adolescence Mental Health, 17(1), 39-50.
  6. Baggio, S., Studer, J., Iglesias, K., Daeppen, J., Gmel, G. (2016). Emerging Adulthood: A time of changes in Psychosocial Well-Being. Evaluation & the Health Professions, 40(4), 383-400.
  7. Bildik, T., Somer, O., Kabukçu Başay, B., Başay, Ö., Özbaran, B. (2013). Kendine Zarar Verme Davranışı Değerlendirme Envanterinin Türkçe formunun geçerlik ve güvenilirlik çalışması. Türk Psikiyatri Dergisi, 24(1), 49-57.
  8. Boone, S.D. (2015). Physical activity as a contributing factor to engagement in self-harm behaviors among youth. Master's Thesis. Western Kentucky University.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Clinical Psychology, Egotism, Sport and Exercise Psychology

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 14, 2026

Submission Date

April 11, 2026

Acceptance Date

May 30, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 10 Number: 1

APA
Nasiboğlu, İ., & Şen, G. (2026). Beliren Yetişkinlerde Fiziksel Aktivite, Benlik Saygısı ve Kendine Zarar Verme Davranışı: Cinsiyete Göre Farklılaşan Bir Düzenleyicilik Modeli. Yaşam Becerileri Psikoloji Dergisi, 10(1), 43-62. https://doi.org/10.31461/ybpd.1927862
AMA
1.Nasiboğlu İ, Şen G. Beliren Yetişkinlerde Fiziksel Aktivite, Benlik Saygısı ve Kendine Zarar Verme Davranışı: Cinsiyete Göre Farklılaşan Bir Düzenleyicilik Modeli. Yaşam Becerileri Psikoloji Dergisi. 2026;10(1):43-62. doi:10.31461/ybpd.1927862
Chicago
Nasiboğlu, İlahe, and Gamze Şen. 2026. “Beliren Yetişkinlerde Fiziksel Aktivite, Benlik Saygısı Ve Kendine Zarar Verme Davranışı: Cinsiyete Göre Farklılaşan Bir Düzenleyicilik Modeli”. Yaşam Becerileri Psikoloji Dergisi 10 (1): 43-62. https://doi.org/10.31461/ybpd.1927862.
EndNote
Nasiboğlu İ, Şen G (June 1, 2026) Beliren Yetişkinlerde Fiziksel Aktivite, Benlik Saygısı ve Kendine Zarar Verme Davranışı: Cinsiyete Göre Farklılaşan Bir Düzenleyicilik Modeli. Yaşam Becerileri Psikoloji Dergisi 10 1 43–62.
IEEE
[1]İ. Nasiboğlu and G. Şen, “Beliren Yetişkinlerde Fiziksel Aktivite, Benlik Saygısı ve Kendine Zarar Verme Davranışı: Cinsiyete Göre Farklılaşan Bir Düzenleyicilik Modeli”, Yaşam Becerileri Psikoloji Dergisi, vol. 10, no. 1, pp. 43–62, June 2026, doi: 10.31461/ybpd.1927862.
ISNAD
Nasiboğlu, İlahe - Şen, Gamze. “Beliren Yetişkinlerde Fiziksel Aktivite, Benlik Saygısı Ve Kendine Zarar Verme Davranışı: Cinsiyete Göre Farklılaşan Bir Düzenleyicilik Modeli”. Yaşam Becerileri Psikoloji Dergisi 10/1 (June 1, 2026): 43-62. https://doi.org/10.31461/ybpd.1927862.
JAMA
1.Nasiboğlu İ, Şen G. Beliren Yetişkinlerde Fiziksel Aktivite, Benlik Saygısı ve Kendine Zarar Verme Davranışı: Cinsiyete Göre Farklılaşan Bir Düzenleyicilik Modeli. Yaşam Becerileri Psikoloji Dergisi. 2026;10:43–62.
MLA
Nasiboğlu, İlahe, and Gamze Şen. “Beliren Yetişkinlerde Fiziksel Aktivite, Benlik Saygısı Ve Kendine Zarar Verme Davranışı: Cinsiyete Göre Farklılaşan Bir Düzenleyicilik Modeli”. Yaşam Becerileri Psikoloji Dergisi, vol. 10, no. 1, June 2026, pp. 43-62, doi:10.31461/ybpd.1927862.
Vancouver
1.İlahe Nasiboğlu, Gamze Şen. Beliren Yetişkinlerde Fiziksel Aktivite, Benlik Saygısı ve Kendine Zarar Verme Davranışı: Cinsiyete Göre Farklılaşan Bir Düzenleyicilik Modeli. Yaşam Becerileri Psikoloji Dergisi. 2026 Jun. 1;10(1):43-62. doi:10.31461/ybpd.1927862

download?token=eyJhdXRoX3JvbGVzIjpbXSwiZW5kcG9pbnQiOiJqb3VybmFsIiwib3JpZ2luYWxuYW1lIjoiYnkucG5nIiwicGF0aCI6IjIxYzEvNmU2NS85N2EzLzY5ZmM0MjJhZGVkYTg5LjIwMzQzMjMwLnBuZyIsImV4cCI6MTc3ODE0MzI5MSwibm9uY2UiOiJiNDQzNGViZDA5NTAwNTQzMDM1NDE1YmE3ODU4ZTM3OSJ9.jX011yLw8r3pP0zgtbLRdd39-6OehzE2jRiWQQcjqAE

Life Skills Journal of Psychology is licensed under a Creative Commons (CC) Attribution 4.0 International License (CC BY 4.0).