Research Article

KLASİK TÜRK MÜZİĞİ ESERLERİNDE ESTETİK UNSURLARIN İNCELENMESİ: ŞEVKÎ BEY’İN HİCAZ MAKAMINDAKİ ESERLERİ ÜZERİNE BİR ANALİZ

Volume: 7 Number: 4 December 31, 2024
EN TR

KLASİK TÜRK MÜZİĞİ ESERLERİNDE ESTETİK UNSURLARIN İNCELENMESİ: ŞEVKÎ BEY’İN HİCAZ MAKAMINDAKİ ESERLERİ ÜZERİNE BİR ANALİZ

Abstract

ÖZ Estetik, sanatın temel prensiplerini ve güzelliğin doğasını inceleyen bir alan olarak, sanat eserlerinin meydana getirilmesi ve yorumlanmasında hayati bir rol oynamaktadır. Türk müziği, kendine özgü makamları, usûlleri ve güfteleriyle zengin bir estetik mirasa sahiptir. Bu bağlamda, Şevkî Bey’in eserleri de Türk müziğinin estetik zenginliğinin bir parçasıdır. Şevkî Bey'in besteleri, estetik açıdan zenginlik taşıyan ve kendine özgü bir tarza sahip eserlerdir. Ancak, Şevkî Bey'in bestecilik kimliğini belirleyen unsurların detaylı bir şekilde incelenmesi ve eserlerindeki estetik unsurların analizi, onun müzikal mirasının daha iyi anlaşılmasını sağlayabilir. Bu çalışma ile Şevkî Bey’in Hicaz makamındaki iki eserinde estetik değer taşıyan unsurlar tespit edilmiş ve bu unsurların analizleri yapılmaya çalışılmıştır. Bu analizlerde, eserlerin melodik, ritmik, ve yapısal özellikleri, güftelerinin estetik katkıları ve mana prozodisi gibi unsurlar incelenmiştir. Ayrıca, bu unsurların eserlerin sanatsal ve estetik değerine nasıl katkıda bulunduğu değerlendirilmiştir. Çalışmanın sonucunda, Şevkî Bey'in bestecilik kimliğine dair elde edilen bazı çıkarımlarla Türk musikisinde yeni bir alan açılmaya çalışılmıştır. Şevkî Bey’in incelenen eserlerindeki estetik unsurlar benzerlikler ve farklılıklar göstermektedir. Tüm eserlerde ortak olarak tespit edilen estetik unsurlar; eser içinde kullanılan çeşni ve geçkiler ile ifadelerin mana prozodisi bakımından etkisinin artırılarak makam kullanımında estetik unsurunun sağlanması, melodik hareketler aracılığıyla ezgisel harekette estetik unsurunun ortaya konması ve biçimde estetiği sağlayan elemanların kullanımıdır. Biçimde estetiği sağlayan unsurlar arasında; ezgisel birimde tekrar, ezgisel birimde sekileme, ezgisel birimde ses sürelerinin büyütülmesi ve küçültülmesi, ezgisel birime ses eklenmesi veya çıkarılması, ezgisel birimde çeşitleme ve ezgisel birimin ters çevrilmesi gibi uygulamalar yer almaktadır.

Keywords

Thanks

Editöre teşekkürlerimle...

References

  1. Balcı, Y. B. (2016). Kuramsal estetik. Ankara: Pegem Akademi.
  2. Coşkun, M. (2014). Sözün büyüsü edebi sanatlar. İstanbul: Dergâh Yayınları.
  3. Ediboğlu, B. S. (1962). Ünlü Türk bestekârları. İstanbul: Ak Kitabevi.
  4. Ekmen, G. (2019). Türk müziği eserlerinin estetik analizlerinde yargıyı oluşturan unsurlar. Türk Dünyası Araştırmaları, 121(238), 203-220.
  5. Erdem, S. & Erdem, A. (2003). Şevkî Bey. Ankara: Sözkesen Matbaası.
  6. Fubini, E. (2014). Müzikte estetik. (Çev. Genç, F.). Ankara: Dost Kitabevi.
  7. Halıcı, F. (1986). Türk Musikîsinin dünü bugünü yarını. Ankara: Sevinç Matbaası.
  8. İnal, İ. M. (1958). Hoş Sadâ. İstanbul: Maarif Basımevi.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Composition in Turkish Classical Music, Music (Other)

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

December 24, 2024

Publication Date

December 31, 2024

Submission Date

October 1, 2024

Acceptance Date

October 22, 2024

Published in Issue

Year 2024 Volume: 7 Number: 4

APA
Akdağ, S. (2024). KLASİK TÜRK MÜZİĞİ ESERLERİNDE ESTETİK UNSURLARIN İNCELENMESİ: ŞEVKÎ BEY’İN HİCAZ MAKAMINDAKİ ESERLERİ ÜZERİNE BİR ANALİZ. Yegah Müzikoloji Dergisi, 7(4), 534-573. https://doi.org/10.51576/ymd.1559087
AMA
1.Akdağ S. KLASİK TÜRK MÜZİĞİ ESERLERİNDE ESTETİK UNSURLARIN İNCELENMESİ: ŞEVKÎ BEY’İN HİCAZ MAKAMINDAKİ ESERLERİ ÜZERİNE BİR ANALİZ. YMJ. 2024;7(4):534-573. doi:10.51576/ymd.1559087
Chicago
Akdağ, Sezer. 2024. “KLASİK TÜRK MÜZİĞİ ESERLERİNDE ESTETİK UNSURLARIN İNCELENMESİ: ŞEVKÎ BEY’İN HİCAZ MAKAMINDAKİ ESERLERİ ÜZERİNE BİR ANALİZ”. Yegah Müzikoloji Dergisi 7 (4): 534-73. https://doi.org/10.51576/ymd.1559087.
EndNote
Akdağ S (December 1, 2024) KLASİK TÜRK MÜZİĞİ ESERLERİNDE ESTETİK UNSURLARIN İNCELENMESİ: ŞEVKÎ BEY’İN HİCAZ MAKAMINDAKİ ESERLERİ ÜZERİNE BİR ANALİZ. Yegah Müzikoloji Dergisi 7 4 534–573.
IEEE
[1]S. Akdağ, “KLASİK TÜRK MÜZİĞİ ESERLERİNDE ESTETİK UNSURLARIN İNCELENMESİ: ŞEVKÎ BEY’İN HİCAZ MAKAMINDAKİ ESERLERİ ÜZERİNE BİR ANALİZ”, YMJ, vol. 7, no. 4, pp. 534–573, Dec. 2024, doi: 10.51576/ymd.1559087.
ISNAD
Akdağ, Sezer. “KLASİK TÜRK MÜZİĞİ ESERLERİNDE ESTETİK UNSURLARIN İNCELENMESİ: ŞEVKÎ BEY’İN HİCAZ MAKAMINDAKİ ESERLERİ ÜZERİNE BİR ANALİZ”. Yegah Müzikoloji Dergisi 7/4 (December 1, 2024): 534-573. https://doi.org/10.51576/ymd.1559087.
JAMA
1.Akdağ S. KLASİK TÜRK MÜZİĞİ ESERLERİNDE ESTETİK UNSURLARIN İNCELENMESİ: ŞEVKÎ BEY’İN HİCAZ MAKAMINDAKİ ESERLERİ ÜZERİNE BİR ANALİZ. YMJ. 2024;7:534–573.
MLA
Akdağ, Sezer. “KLASİK TÜRK MÜZİĞİ ESERLERİNDE ESTETİK UNSURLARIN İNCELENMESİ: ŞEVKÎ BEY’İN HİCAZ MAKAMINDAKİ ESERLERİ ÜZERİNE BİR ANALİZ”. Yegah Müzikoloji Dergisi, vol. 7, no. 4, Dec. 2024, pp. 534-73, doi:10.51576/ymd.1559087.
Vancouver
1.Sezer Akdağ. KLASİK TÜRK MÜZİĞİ ESERLERİNDE ESTETİK UNSURLARIN İNCELENMESİ: ŞEVKÎ BEY’İN HİCAZ MAKAMINDAKİ ESERLERİ ÜZERİNE BİR ANALİZ. YMJ. 2024 Dec. 1;7(4):534-73. doi:10.51576/ymd.1559087

   download?token=eyJhdXRoX3JvbGVzIjpbXSwiZW5kcG9pbnQiOiJqb3VybmFsIiwib3JpZ2luYWxuYW1lIjoiZWJzY28ucG5nIiwicGF0aCI6ImNjMjcvMmJiOC8wNTdhLzY5ZTVlNmI2YzE1NGQzLjE3ODQ4MDQxLnBuZyIsImV4cCI6MTc3NjY3ODA4Nywibm9uY2UiOiJlMWI4NjM5YmU2OWI2ZjVjOGUzMGJjZjk5MTIzMTNiNCJ9.abV7HKRWK0ZS-LwT9Gan5KwjGMrb8Jqcz42sC72CQIE