Erratum

ORTA ASYA VE OSMANLI MÜZİK KÜLTÜRÜNDE KANUN SAZI: TARİHSEL VE TEKNİK BİR KARŞILAŞTIRMA

Volume: 8 Number: 4 December 31, 2025
EN TR

ORTA ASYA VE OSMANLI MÜZİK KÜLTÜRÜNDE KANUN SAZI: TARİHSEL VE TEKNİK BİR KARŞILAŞTIRMA

The original article was published on June 30, 2025. https://dergipark.org.tr/en/pub/ymd/article/1662661

Erratum Note

Bu makale yazarın isteği üzerine bazı hataların giderilmesi nedeniyle tarafımıza tekrar yollanmış olup, yapılan düzeltmeler ayrıntılı bir biçimde incelenmiş ve düzeltme makalesi olarak 31 Aralık 2025 tarihinde yayıma girecek olan sayımızda düzeltme makalesi olarak editörlüğümüz kararınca eklenmesi uygun bulunmuştur.

Abstract

ÖZ Kanun çalgısı, tarihsel süreç içerisinde geniş bir coğrafyada farklı kültürel ve müzikal bağlamlarda gelişmiş olup, hem Orta Asya hem de Osmanlı müzik kültürlerinde önemli bir yere sahiptir. Bu çalışmada, kanunun tarihsel kökenleri, yapısal ve teknik özellikleri, akort sistemleri, icra teknikleri ve repertuvarı karşılaştırmalı bir şekilde ele alınarak, her iki kültürel yapıdaki rolü incelenmiştir. Orta Asya'da kanun, geleneksel halk müziğinin ve sözlü anlatım kültürünün bir parçası olarak kullanılmış; göçebe toplumların ritmik ve melodik yapıları içinde kendine özgü bir form geliştirmiştir. Osmanlı müziğinde ise kanun, makam sisteminin temel çalgılarından biri olarak saraydan tekkeye, halk müziğinden akademik eğitime kadar geniş bir kullanım alanı bulmuştur. Çalışmanın bulguları, Orta Asya’da kullanılan kanun türlerinin genellikle sabit akort sistemlerine sahip olduğunu, buna karşın Osmanlı müzik kültüründe geliştirilen mandal sisteminin, icra sırasında tonal değişikliklere olanak sağladığını göstermektedir. Osmanlı müziğinde kanunun, Klasik Türk musikisinin karmaşık makam sistemine uyum sağlayacak şekilde yapılandırıldığı, Orta Asya müziğinde ise geleneksel modal yapıların daha belirgin olduğu ortaya konmuştur.Ayrıca, kanunun Orta Asya müzik sisteminde daha ritmik ve doğaçlama odaklı bir rol üstlendiği, Osmanlı müziğinde ise bireysel virtüözitenin ön planda olduğu bir icra anlayışının geliştiği görülmektedir. Bu bağlamda çalışma, çalgının her iki kültürde nasıl farklı işlevler kazandığını ve müzikal kimliğin bir taşıyıcısı olarak nasıl değerlendirildiğini açıklamaktadır. Son olarak, modern dönemde kanunun küresel müzik sahnesindeki yeri ele alınmış ve geleneksel çalgıların değişen müzikal eğilimler doğrultusunda nasıl dönüşüme uğradığı tartışılmıştır

Keywords

Ethical Statement

Bu çalışma herhangi bir insan katılımcı, hayvan deneyi veya özel veri kullanımı içermediğinden dolayı etik kurul onayı gerektirmemektedir. Çalışma yalnızca açık kaynaklı literatür taramasına ve ikincil veri analizine dayanmaktadır.

References

  1. Adams, L. L. (2015). The dombra and Kazakh national identity: Sounding the nation. Ethnomusicology, 59(3), 449–469.
  2. Anadolu Ajansı, (2024). В Кыргызстане возрождают древний инструмент – жетыген. (Erişim adresi: https://www.aa.com.tr/ru/искусство-и-культура/в-кыргызстане-возрождают-древний-инструмент-жетыген/3238039), (Erişim tarihi: 17/04/2025).
  3. Babayev, M. (2004). Azerbaycan’da kanun sanatı. Bakü: Azerbaycan Milli Bilimler Akademisi Müzik Enstitüsü Yayınları.
  4. Behar, C. (2010). Osmanlı-Türk Musikisi. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
  5. Çalgan, M. S. (1999). Türk musikîsi tarihi. İstanbul: Ötüken Yayınları.
  6. Djumaev, A. (2002). Traditional Music in Contemporary Uzbekistan: The Search for Identity. Silk Road Foundation.
  7. Djumaev, A. (2011). The Development of Uzbek Traditional Music in the Soviet Period. In M. Slobin (Ed.), Central Asian Musics: Essays on the Music of the Turkic-Speaking World içinde (pp. 89–108). Wiesbaden: Harrassowitz Verlag.
  8. During, J. (1988). The radif of Persian music: Studies of Structure and Cultural Context. Cambridge: Cambridge University Press.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Musicology and Ethnomusicology, Music (Other)

Journal Section

Erratum

Publication Date

December 31, 2025

Submission Date

March 21, 2025

Acceptance Date

May 8, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 8 Number: 4

APA
Usal, G. (2025). ORTA ASYA VE OSMANLI MÜZİK KÜLTÜRÜNDE KANUN SAZI: TARİHSEL VE TEKNİK BİR KARŞILAŞTIRMA. Yegah Müzikoloji Dergisi, 8(4), 314-337. https://izlik.org/JA55GK22JS
AMA
1.Usal G. ORTA ASYA VE OSMANLI MÜZİK KÜLTÜRÜNDE KANUN SAZI: TARİHSEL VE TEKNİK BİR KARŞILAŞTIRMA. YMJ. 2025;8(4):314-337. https://izlik.org/JA55GK22JS
Chicago
Usal, Gökhan. 2025. “ORTA ASYA VE OSMANLI MÜZİK KÜLTÜRÜNDE KANUN SAZI: TARİHSEL VE TEKNİK BİR KARŞILAŞTIRMA”. Yegah Müzikoloji Dergisi 8 (4): 314-37. https://izlik.org/JA55GK22JS.
EndNote
Usal G (December 1, 2025) ORTA ASYA VE OSMANLI MÜZİK KÜLTÜRÜNDE KANUN SAZI: TARİHSEL VE TEKNİK BİR KARŞILAŞTIRMA. Yegah Müzikoloji Dergisi 8 4 314–337.
IEEE
[1]G. Usal, “ORTA ASYA VE OSMANLI MÜZİK KÜLTÜRÜNDE KANUN SAZI: TARİHSEL VE TEKNİK BİR KARŞILAŞTIRMA”, YMJ, vol. 8, no. 4, pp. 314–337, Dec. 2025, [Online]. Available: https://izlik.org/JA55GK22JS
ISNAD
Usal, Gökhan. “ORTA ASYA VE OSMANLI MÜZİK KÜLTÜRÜNDE KANUN SAZI: TARİHSEL VE TEKNİK BİR KARŞILAŞTIRMA”. Yegah Müzikoloji Dergisi 8/4 (December 1, 2025): 314-337. https://izlik.org/JA55GK22JS.
JAMA
1.Usal G. ORTA ASYA VE OSMANLI MÜZİK KÜLTÜRÜNDE KANUN SAZI: TARİHSEL VE TEKNİK BİR KARŞILAŞTIRMA. YMJ. 2025;8:314–337.
MLA
Usal, Gökhan. “ORTA ASYA VE OSMANLI MÜZİK KÜLTÜRÜNDE KANUN SAZI: TARİHSEL VE TEKNİK BİR KARŞILAŞTIRMA”. Yegah Müzikoloji Dergisi, vol. 8, no. 4, Dec. 2025, pp. 314-37, https://izlik.org/JA55GK22JS.
Vancouver
1.Gökhan Usal. ORTA ASYA VE OSMANLI MÜZİK KÜLTÜRÜNDE KANUN SAZI: TARİHSEL VE TEKNİK BİR KARŞILAŞTIRMA. YMJ [Internet]. 2025 Dec. 1;8(4):314-37. Available from: https://izlik.org/JA55GK22JS

   download?token=eyJhdXRoX3JvbGVzIjpbXSwiZW5kcG9pbnQiOiJqb3VybmFsIiwib3JpZ2luYWxuYW1lIjoiZWJzY28ucG5nIiwicGF0aCI6ImNjMjcvMmJiOC8wNTdhLzY5ZTVlNmI2YzE1NGQzLjE3ODQ4MDQxLnBuZyIsImV4cCI6MTc3NjY3ODA4Nywibm9uY2UiOiJlMWI4NjM5YmU2OWI2ZjVjOGUzMGJjZjk5MTIzMTNiNCJ9.abV7HKRWK0ZS-LwT9Gan5KwjGMrb8Jqcz42sC72CQIE