TRACES OF COLONEL HÜSEYİN İHSAN KÜNÇER IN TURKISH MILITARY MUSIC: AN EXAMINATION OF A LEGACY

Abstract

During the transformation and developmental process of Turkish military music in the Republican Period, Colonel Hüseyin İhsan Künçer emerges as one of the pioneering figures who embodied the identities of performer, conductor, educator, and institutional actor simultaneously. This multi-layered identity produced complementary effects on the shaping of repertoire, educational structure, and institutional organization of Turkish military music. Although existing literature addresses Künçer’s contributions to military music, the scope and multi-dimensional nature of these contributions have been discussed only to a limited extent. This situation necessitates a renewed examination of Künçer’s role in the history of Turkish military music through an integrated evaluation of performance, conducting, education, repertoire, and institutional structuring. The study evaluates Künçer’s activities in performance, conducting, education, repertoire, and institutional organization within their cultural and historical contexts. Conducted within a qualitative research framework using a historical research model, the study analyzes musical scores, period written and printed sources, and academic publications through document analysis. Findings indicate that Künçer enhanced the artistic quality of military repertoire particularly through his band and orchestral conducting activities, while establishing institutional continuity within military music institutions through his educational initiatives and organizational efforts. The generations he trained, his institutional contributions, and his influence on repertoire formation laid the groundwork for a lasting cultural legacy in Turkish military music that extends beyond his own period. In this respect, the study presents a comprehensive historical framework for understanding Künçer’s role and contributions in the history of Turkish military music.

Keywords

• Hüseyin İhsan Künçer
• military music
• Turkish military music
• military band
• music education

TÜRK ASKERÎ MÜZİĞİNDE ALBAY HÜSEYİN İHSAN KÜNÇER’İN İZLERİ: BİR MİRASIN İNCELEMESİ

Öz

Cumhuriyet Dönemi Türk askerî müziğinin dönüşüm ve gelişim sürecinde Albay Hüseyin İhsan Künçer, icracı, şef, eğitimci ve kurumsal aktör kimliklerini bir arada taşıyan öncü figürlerden biri olarak öne çıkmaktadır. Künçer’in söz konusu çok katmanlı kimliği, Türk askerî müziğinin repertuvarın şekillenmesi, eğitim yapısı ve kurumsal yapılanması üzerinde birbirini tamamlayan etkiler üretmiştir. Mevcut literatürde Hüseyin İhsan Künçer’in askerî müziğe katkılarına yer verilmekle birlikte, bu katkıların kapsamı ve çok boyutlu yapısının literatürde sınırlı ölçüde ele alındığı görülmektedir. Bu durum, Künçer’in askerî müzik tarihindeki rolünün icracılık, şeflik, eğitim, repertuvar ve kurumsal yapılanma boyutları birlikte değerlendirilerek yeniden incelenmesini gerekli kılmaktadır. Araştırma, Künçer’in askerî müzik alanındaki icracılık, şeflik, eğitim, repertuvar ve kurumsal yapılanma eksenli faaliyetlerini kültürel ve tarihsel bağlamları içinde değerlendirmektedir. Nitel araştırma yaklaşımı çerçevesinde tarihsel araştırma modeliyle yürütülen incelemede, nota örnekleri, döneme ait yazılı ve basılı kaynaklar ile akademik çalışmalar doküman analizi yöntemiyle ele alınmıştır. Bulgular, Künçer’in özellikle bando ve orkestra şefliği faaliyetleri aracılığıyla repertuvarın sanatsal niteliğini güçlendirdiğini, eğitimcilik ve kurumsal girişimleriyle askerî müzik kurumlarında süreklilik gösteren bir yapı tesis ettiğini göstermektedir. Künçer’in yetiştirdiği kuşaklar, kurumsal çalışmaları ve repertuvar katkıları, Türk askerî müziğinde dönemsel sınırları aşan ve günümüze uzanan kalıcı bir kültürel mirasın oluşumuna zemin hazırlamıştır. Bu yönüyle araştırma, Künçer’in Türk askerî müzik tarihindeki rolünü ve katkılarını kapsamlı bir tarihsel çerçeve içinde ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Hüseyin İhsan Künçer
• askerî müzik
• Türk askerî müziği
• askerî bando
• müzik eğitimi

References

1. Akis (1957). Bando-Ankara Müzik Festivali’nde Cumhurbaşkanlığı Armoni Muzıkası konseri üzerine değerlendirme. Akis, 9 (143), 32.
2. Bak, G. & Bak, A. (2019). Türk Silahlı Kuvvetleri’nin tanıtımında askerî bandoların önemi ve rolü üzerine bir araştırma. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi (ASEAD), 6(4), 325-333.
3. Bayburtlu, A. S. (2017). Türklerde askerî müzik tarihi hakkında bir inceleme. Online Journal of Music Sciences, 2(1), 7-30.
4. Bozkurt, C. (2019). Türkiye Cumhuriyeti’nin bir propaganda ve tanıtım hamlesi: 1926 Seyyar sergi ve Avrupa seyahati. Belleten, 83 (298), 1097-1130, https://doi.org/10.37879/belleten.2019.1097
5. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö.E., Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2021). Eğitimde bilimsel araştırma yöntemleri (31. Baskı). Ankara: Pegem Akademi.
6. Çağlak, E. & Filiz, S. (2018). Türk devlet geleneğinde askerî müzik ve askerî müzik eğitimi. Sahne ve Müzik Eğitim Araştırma e-Dergisi, (7), 29-56.
7. Çakar, D. (1994). Armoni mızıkaları ve bandoların çoksesli çağdaş Türk müziğinin ve Türk müzik eğitiminin gelişmesine katkıları. (Yüksek lisans tezi). Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
8. Çalışır, F. (1972). Türkiye’nin ilk bandosu K.K.K. Bando ve Armoni Muzıkası. Ankara: İş Matbaacılık ve Ticaret.

9. Çimen, G. (2004). Musiki Muallim Mektebi’nden günümüze öğretmen yetiştiren kurumlarda piyano eğitimi. 1924-2004 Musiki Muallim Mektebinden Günümüze Müzik Öğretmeni Yetiştirme Sempozyumu Bildirisi SDÜ. 7-10 Nisan 2004. Isparta.
10. Gazimihal, M. R. (1955). Türk askerî muzıkaları tarihi. İstanbul: Maarif Basımevi.
11. Karasar, N. (2007). Bilimsel araştırma yöntemi (17. Baskı). Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
12. Koçak, B. (2007). Osman Zeki Üngör ve Türk müzik eğitimine katkıları. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, (21), 140-146.
13. Patton, M. Q. (2002). Qualitative research & evaluation methods (3rd ed.). London: Sage Publications.
14. Say, A. (2010). Müzik ansiklopedisi. Ankara: Müzik Ansiklopedisi Yayınları, Cilt 2.
15. Sun, S. A. (2011). Karnında güneş olan adam Muammer Sun. Ankara: Sevda- Cenap And Müzik Vakfı.
16. Tuğlacı, P. (1986). Mehterhane’den Bando’ya. İstanbul: Cem Yayınevi.
17. Türkiye Cumhuriyeti Millî Savunma Bakanlığı (2021). İstiklal Marşı. Ankara: MSB Basımevi ve Yayım Şube Müdürlüğü.
18. Üngör, E. (1965). Türk marşları. Ankara: Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü Yayınları. Seri IV, Sayı: A4.
19. Ürün, T. (2022). Giuseppe Donizetti’nin Türk müzik kültürüne katkıları ve eserlerinin analizi. (Doktora tezi). İnönü Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Malatya.
20. Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (10. baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
21. Url 1 https://www.pa.edu.tr/polis-bandosu , (Erişim tarihi: 14 Aralık 2025).
22. Url 2 https://www.gastearsivi.com/gazete/ulus/1943-12-15/4 , (Erişim tarihi: 13 Aralık 2025).
23. Url 3 https://www.nurisamikoral.com/index.php/tr , (Erişim tarihi: 20 Aralık 2025).
24. Ürün, T. (t.y). Dr. Tolga Ürün Arşivi [Kişisel arşiv].
25. Millî Savunma Bakanlığı. (t.y.). Millî Savunma Bakanlığı Müzik Arşivi [Kurumsal arşiv].
26. 8’inci Kolordu Bölge Bando Komutanlığı Repertuvar Ceridesi.
27. MSÜ Kara Harp Okulu Bando Komutanlığı Repertuvar Ceridesi.