POPÜLERLİK VE MÜZİKAL YAPI İLİŞKİSİ: YOUTUBE’DAKİ ÇOCUK ŞARKILARI ÜZERİNE BİR ANALİZ

Abstract

Bu araştırmanın amacı, dijital platformlarda yer alan çocuk şarkılarının müzikal özelliklerini incelemek ve bu içeriklerin hangi müzikal eğilimler doğrultusunda üretildiğini ortaya koymaktır. Araştırma kapsamında veri kaynağı olarak YouTube platformu kullanılmış; “çocuk şarkıları” anahtar kelimesi ile yapılan arama sonucunda izlenme sayılarına göre sıralanan ilk 25 şarkı örneklem olarak belirlenmiştir. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden betimsel analiz yaklaşımı benimsenmiş; şarkılar tonalite/makam, tempo, melodik yapı, ritmik yapı ve form açısından incelenmiştir. Araştırma sürecinde şarkıların söz içerikleri ve görsel unsurları kapsam dışında bırakılmış, yalnızca müzikal yapı özelliklerine odaklanılmıştır. Elde edilen bulgular doğrultusunda, incelenen çocuk şarkılarının büyük çoğunluğunun majör tonalitede olduğu, ancak minör tonalitenin de belirli bir oranda kullanıldığı tespit edilmiştir. Tempo değerlerinin ağırlıklı olarak orta hız aralığında (90–120 BPM) yoğunlaştığı belirlenmiş; bu durumun çocukların ritmik algısını destekleyen ve eşlik etmeyi kolaylaştıran bir özellik taşıdığı değerlendirilmiştir. Melodik yapı açısından şarkıların çoğunlukla dar ve orta ses aralığında oluşturulduğu, geniş ses aralığının ise oldukça sınırlı olduğu görülmüştür. Bu bulgu, çocukların vokal kapasitesine uygun, kolay söylenebilir melodilerin tercih edildiğini göstermektedir. Ritmik yapı bakımından tüm şarkıların basit, düzenli ve tekrar eden kalıplara sahip olduğu; form açısından ise A-B biçiminin baskın olduğu tespit edilmiştir. Bu durum, çocuk şarkılarında tekrar ve sadelik ilkesinin ön planda tutulduğunu ortaya koymaktadır. Ayrıca şarkı sürelerinin genel olarak kısa olmasına rağmen bazı içeriklerin tekrar ve varyasyonlarla uzatıldığı görülmüş, bu durumun dijital platformların izlenme süresi odaklı yapısıyla ilişkili olduğu değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, dijital platformlarda yer alan çocuk şarkılarının müzikal açıdan sade, tekrar temelli, kolay öğrenilebilir ve çocuk gelişimine uygun yapılar taşıdığı belirlenmiştir. Bununla birlikte bu şarkıların yalnızca pedagojik kaygılarla değil, aynı zamanda dijital medya ortamının dikkat ve izlenme ekonomisine dayalı dinamikleri doğrultusunda üretildiği sonucuna ulaşılmıştır. Bu bağlamda çalışma, çocuklara yönelik müzik üretiminde hem eğitsel hem de dijital platform etkilerinin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır.

Keywords

• Çocuk şarkıları
• dijital medya
• müzikal analiz
• YouTube
• dikkat ekonomisi

THE RELATIONSHIP BETWEEN POPULARITY AND MUSICAL STRUCTURE: AN ANALYSIS OF CHILDREN'S SONGS ON YOUTUBE

Abstract

The aim of this study is to examine the musical characteristics of children’s songs available on digital platforms and to identify the musical tendencies that shape the production of such content. Within the scope of the research, the YouTubeplatform was used as the primary data source; the first 25 songs ranked by view count were selected as the sample based on a search conducted with the keyword “children’s songs.” The study adopts a qualitative research design employing a descriptive analysis approach. The selected songs were analyzed in terms of tonality/mode, tempo, melodic structure, rhythmic structure, and form. Throughout the research process, lyrical content and visual elements were excluded from the scope, and the analysis focused solely on musical features. The findings indicate that the majority of the analyzed children’s songs are composed in a major tonality, although minor tonalities are also present to a certain extent. Tempo values were found to be predominantly concentrated within a moderate range (90–120 BPM), suggesting that these tempos support children’s rhythmic perception and facilitate active participation. In terms of melodic structure, most songs were composed within narrow to medium pitch ranges, while the use of wide pitch ranges was notably limited. This finding demonstrates a preference for melodies that are suitable for children’s vocal capacities and are easy to perform. Regarding rhythmic structure, all songs exhibit simple, regular, and repetitive patterns. In terms of form, the A-B structure was found to be predominant. These results indicate that repetition and simplicity are central principles in the construction of children’s songs. Additionally, although the duration of most songs is relatively short, some content is extended through repetition and variation. This can be interpreted as a reflection of the viewership-oriented dynamics of digital platforms. In conclusion, children’s songs on digital platforms are characterized by musical simplicity, repetition, accessibility, and suitability for child development. However, these songs are shaped not only by pedagogical considerations but also by the attention economy and viewership dynamics inherent in digital media environments. Accordingly, the study highlights the necessity of evaluating both educational and digital platform influences in the production of music for children.

Keywords

• Children’s songs
• digital media
• musical analysis
• YouTube
• attention economy

References

1. Referans1 Açıkgöz, H. (2022). Sosyal Medyada Yayınlanan Okulöncesine Yönelik Çocuk Şarkılarının Müziksel-Kavramsal Özellikleri Açısından İncelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi) İnönü Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı Müzik Eğitimi Bilim Dalı, Malatya.
2. Referans2 Apak, Y. M. (2022). Geleneksel Çocuk Oyunlarıyla Bütünleştirilmiş Okul Öncesi Eğitim Etkinliklerinin Çocukların Bağımsız Öğrenme Davranışları İle Ebeveyn Çocuk İlişkisine Etkisinin İncelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi) Bursa Uludağ Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Temel Eğitim Ana Bilim Dalı Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı, Bursa.
3. Referans3 Atak, C. (2023). 18 – 65 Yaş Arası Erişkin Bireylerde Sosyal Medya Kullanım Alışkanlıklarının Ve Sosyal Medya Bağımlılığının Sosyal Anksiyeteyle İlişkisinin İncelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi) İstanbul Gelişim Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Psikoloji Ana Bilim Dalı Klinik Psikoloji Bilim Dalı, İstanbul.
4. Referans4 Bostancı, M. (2010). Sosyal Medyanın Gelişimi ve İletişim Fakültesi Öğrencilerinin Sosyal Medya Kullanım Alışkanlıkları. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kayseri.
5. Referans5 Büyükkazaz Öztürk, E. (2019). Okulöncesi Çocuk Gelişiminde Sanat Eğitiminin Yeri ve Önemi, Trabzon Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Güzel Sanatlar Eğitimi Anabilim Dalı Resim İş Eğitimi Bilim Dalı, Trabzon.
6. Referans6 Coşkun, A. T. (2023). 6-12 Yaş Aralığındaki Çocukların Youtube İzleme Alışkanlığı Ve Youtuber’lar İle Kurduğu Benlik İlişkisi. Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Radyo Televizyon Bilim Dalı, İstanbul.
7. Referans7 Polat, E. (2021). Çocuk Gelişimi ve Toplumsallaşma Alanları Olarak Mahalle Oyun Parkları: İstanbul Örneği, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yerel Yönetimler Anabilim Dalı Küresel Şehirler Ve İstanbul Araştırmaları Bilim Dalı, İstanbul.
8. Referans8 Tanyeri, B. (2024a). 1990’lardan 21. yy’ın ilk çeyreğine kadar olan süreçte müzik üretimindeki gürlük evrimi. Yegah Müzikoloji Dergisi, 7 (4), 916-934.

9. Referans9 Taviş Ünsalan, M. (2020). 0-6 Yaş grubu çocuklarda medya kullanımı ve çocuk gelişimi üzerine etkileri. İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı Ve Hastalıkları Anabilim Dalı, İstanbul.
10. Referans10 Yürümez, E. (2014). 1930-2000 Yılları arasında bestelenen 180 türk müziği çocuk şarkısının makam usul konu bestekar ve ses aralığı açısından incelenmesi, Haliç Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Türk Musikisi Anasanat Dalı Türk Musikisi Programı, İstanbul.