Conference Paper

Baskı ve Çıkar Gruplarının Mali Mevzuata Etkisinin Yoksulluğu Giderme Açısından Değerlendirilmesi

Volume: 33 Number: 2 June 18, 2026
TR EN

Baskı ve Çıkar Gruplarının Mali Mevzuata Etkisinin Yoksulluğu Giderme Açısından Değerlendirilmesi

Abstract

Çıkar grubu, ortak bir menfaati elde etmek amacıyla bir araya gelen gruplardır. Bir çıkar grubu; elde etmek istediği menfaati, siyasal otoriteye etki ederek gerçekleştirmeye çalışıyorsa baskı grubu ismini alır. Baskı gruplarının en önemli etki yöntemi lobiciliktir. Lobicilik yapan baskı grupları; yasaları kendi kazanımlarını sağlayabilecek şekilde değiştirmek amacıyla, ya yeni yasa tasarıları hazırlarlar ya da var olan yasaya alternatif yasa taslakları düzenlerler. Çalışmamızda, baskı gruplarının lobicilik faaliyetleriyle yoksulluğu gidermek amacıyla mali mevzuatta ne şekilde etki ettiği Dünya’dan örneklerle belirtilmiştir. İlk örneğimiz, American Association of Retired Persons (AARP) isimli yaşlı yoksulların haklarını savunan baskı grubunun, lobicilik faaliyetleriyle Medicare isimli sosyal sağlık güvencesini yasalaştırılmasına yöneliktir. Medicare; maliyeti ABD Hazinesinden karşılanan iki fondan elde edilen, 65 yaş ve üzeri kişiler ile 65 yaş altı belirli engeli veya rahatsızlığı olan bazı kişiler için kullanılan federal sağlık sigortasıdır. Diğer örneğimiz ise, Children’s Defense Fund isimli, çocuk ve genç yoksulluğunu gidermeye yönelik çalışmaları kendine odak noktası haline getirmiş olan çıkar grubunun, Çocuk Vergi Kredisi programının yasalaşmasına yaptığı katkıdır. Bu kredi, ebeveynlerin çocuk yetiştirmesinin artan günlük masraflarını karşılamalarına yardımcı olmayı amaçlar. Türkiye’de asgari ücretin vergi dışı bırakılmasında sendikaların verdiği çaba örnek gösterilmiştir. Birleşik Krallık’ta ise, yakıt yoksulluğunun giderilmesinde baskı gruplarının çalışmaları ve sonrasında güncellenen veya getirilen yardım programları örnek gösterilmiştir. Verilen örneklerde, ilk üç baskı grubunun da yoksulluğu gidermek amacıyla mali mevzuata etki ettiği; ilk örnekteki grubun daha fazla başarılı olduğu, iki grubun ise sınırlı etkide bulunduğu söylenebilir. Anahtar Kelimeler: Baskı grupları, Çıkar grupları, yoksulluk, mali mevzuat. JEL Sınıflandırması: D7, I3, K34

Keywords

References

  1. Akatay, A., Harman, S. (2017). Sivil Toplum Kuruluşları Yönetim, Yönetişim ve Gönüllülük, Bursa: Ekin Basın Yayın Dağıtım.
  2. Aktan, C., C., Ay, H., Çoban H. (2007). Siyasal Karar Alma Sürecinde Çıkar Grupları, C. C. Aktan, D. Dileyici Modern Politik İktisat Kamu Tercihi içinde (s. 201-230). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
  3. Aktan, C., C. (2002). Yoksullukla Mücadele Stratejileri, Ankara: Hak-İş Konfederasyonu Yayınları.
  4. Arnold, C., with Conway, T. & Greenslade, M. (2011). Cash Transfers Literature Review. London: Department for International Development.
  5. Ainsworth, S., H., Harward, B., M. (2019). Political Groups, Parties and Organizatins That Shaped America, Santa Barbara: ABC – CLIO.
  6. Anderson, T., J. (1965). Pressure Groups and Intergovernmental Relations, The ANNALS of the American Academy of Political and Social Science, 359(1), 116-126, Erişim adresi: https://doi.org/10.1177/000271626535900113
  7. Averchenkova, A., Fankhauser S., Finnegan, J., J. (2020). The impact of strategic climate legislation: evidence from expert interviews on the UK Climate Change Act. Climate Policy, 21(2), 251-263. Erişim adresi: https://doi.org/10.1080/14693062.2020.1819190.
  8. Babson, A. (1991). The Children’s Defense Fund: Speaking Out For The Child, Mothering, 59.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Social Policy (Other), Finance Studies (Other)

Journal Section

Conference Paper

Publication Date

June 18, 2026

Submission Date

February 24, 2025

Acceptance Date

June 15, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 33 Number: 2

APA
Akbulut, N., Yüce, M., & Gökbunar, R. (2026). Baskı ve Çıkar Gruplarının Mali Mevzuata Etkisinin Yoksulluğu Giderme Açısından Değerlendirilmesi. Yönetim Ve Ekonomi Dergisi, 33(2), 465-483. https://doi.org/10.18657/yonveek.1645840
AMA
1.Akbulut N, Yüce M, Gökbunar R. Baskı ve Çıkar Gruplarının Mali Mevzuata Etkisinin Yoksulluğu Giderme Açısından Değerlendirilmesi. Yönetim ve Ekonomi Dergisi. 2026;33(2):465-483. doi:10.18657/yonveek.1645840
Chicago
Akbulut, Nilay, Mehmet Yüce, and Ramazan Gökbunar. 2026. “Baskı Ve Çıkar Gruplarının Mali Mevzuata Etkisinin Yoksulluğu Giderme Açısından Değerlendirilmesi”. Yönetim Ve Ekonomi Dergisi 33 (2): 465-83. https://doi.org/10.18657/yonveek.1645840.
EndNote
Akbulut N, Yüce M, Gökbunar R (June 1, 2026) Baskı ve Çıkar Gruplarının Mali Mevzuata Etkisinin Yoksulluğu Giderme Açısından Değerlendirilmesi. Yönetim ve Ekonomi Dergisi 33 2 465–483.
IEEE
[1]N. Akbulut, M. Yüce, and R. Gökbunar, “Baskı ve Çıkar Gruplarının Mali Mevzuata Etkisinin Yoksulluğu Giderme Açısından Değerlendirilmesi”, Yönetim ve Ekonomi Dergisi, vol. 33, no. 2, pp. 465–483, June 2026, doi: 10.18657/yonveek.1645840.
ISNAD
Akbulut, Nilay - Yüce, Mehmet - Gökbunar, Ramazan. “Baskı Ve Çıkar Gruplarının Mali Mevzuata Etkisinin Yoksulluğu Giderme Açısından Değerlendirilmesi”. Yönetim ve Ekonomi Dergisi 33/2 (June 1, 2026): 465-483. https://doi.org/10.18657/yonveek.1645840.
JAMA
1.Akbulut N, Yüce M, Gökbunar R. Baskı ve Çıkar Gruplarının Mali Mevzuata Etkisinin Yoksulluğu Giderme Açısından Değerlendirilmesi. Yönetim ve Ekonomi Dergisi. 2026;33:465–483.
MLA
Akbulut, Nilay, et al. “Baskı Ve Çıkar Gruplarının Mali Mevzuata Etkisinin Yoksulluğu Giderme Açısından Değerlendirilmesi”. Yönetim Ve Ekonomi Dergisi, vol. 33, no. 2, June 2026, pp. 465-83, doi:10.18657/yonveek.1645840.
Vancouver
1.Nilay Akbulut, Mehmet Yüce, Ramazan Gökbunar. Baskı ve Çıkar Gruplarının Mali Mevzuata Etkisinin Yoksulluğu Giderme Açısından Değerlendirilmesi. Yönetim ve Ekonomi Dergisi. 2026 Jun. 1;33(2):465-83. doi:10.18657/yonveek.1645840