Research Article

Sağlık, Turizm ve Özel Güvenlik Sektöründe Gece Çalışmasının Etkilerinin İncelenmesi

Number: 70 December 21, 2025
EN TR

Sağlık, Turizm ve Özel Güvenlik Sektöründe Gece Çalışmasının Etkilerinin İncelenmesi

Abstract

Bu çalışmada, gece vardiyasında çalışan bireylerin gündüz uykululuk düzeyleri, algılanan stres düzeyleri, iş-yaşam dengesi ve iş doyumu arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Araştırmanın evrenini, Türkiye'de gece vardiyasında çalışan bireyler oluştururken; örneklem, turizm, özel güvenlik ve sağlık sektörlerinde gece vardiyasında görev yapan çalışanlardan seçilmiştir. Toplamda 105 katılımcıdan elde edilen veriler analiz edilmiştir. Araştırmada kullanılan anket formu beş bölümden oluşmaktadır: demografik özellikler, Epworth Uykululuk Ölçeği (EUÖ), Algılanan Stres Ölçeği, İş-Yaşam Dengesi Ölçeği ve İş Doyumu Ölçeği. Cinsiyet ile algılanan stres, iş doyumu ve iş-yaşam dengesi arasında anlamlı farklılıklar gözlemlenmiştir. Ayrıca, algılanan stres ile yaş ve sektör arasında da anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Gündüz uykululuk düzeyi ile algılanan stres arasında pozitif yönlü; iş doyumu ve iş-yaşam dengesi ile negatif yönlü ilişkiler tespit edilmiştir. Benzer şekilde, algılanan stres ile iş doyumu ve iş-yaşam dengesi arasında negatif yönlü anlamlı ilişkiler bulunmuştur. İş doyumu ile iş-yaşam dengesi arasında da anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Turizm, özel güvenlik ve sağlık sektörlerinde gece vardiyasında çalışan bireyleri kapsayan bu çalışma, söz konusu alanlarda çalışanların iş yaşamına dair çeşitli psikososyal değişkenler arasındaki ilişkileri ortaya koyarak literatüre katkı sağlamaktadır.

Keywords

Ethical Statement

Araştırmacılar verilerin toplanmasında, analizinde ve raporlaştırılmasında her türlü etik ilke ve kurala özen gösterdiklerini beyan ederler. Bu çalışma, Esra YOLDAŞ TAMGÜÇ’ün, İstanbul Medeniyet Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İş Sağlığı ve Güvenliği Programındaki, “ Vardiyalı Gece Çalışmasının, Çalışanlar Üzerindeki Etkilerinin Değerlendirilmesi; Sağlık, Turizm ve Özel Güvenlik Sektöründe Uygulama” başlıklı yüksek lisans tezinden türetilmiştir. (Yoldaş,Savaş)

References

  1. Acarer, Ü. (1992). Vardiyalı Çalışma Düzeninin İşletmelerdeki Yeri Ve Önemi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İü İşletme Fakültesi, İstanbul.
  2. Alagüney, M. E., Atacan, S. E., Atlı, K., Çalık Başaran, N., Başaran, N., Bilek, Ö., ... & Yüksel, M. (2020). İş Sağlığı Ve Güvenliği Meslek Hastalıkları.
  3. Apaydın, Ç. (2011). Öğretim üyelerinin işe bağımlılık düzeyi ile iş-yaşam dengesi ve iş-aile yaşam dengesi arasındaki ilişki. Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Yönetimi ve Politikası Anabilim Dalı, Yayınlanmamış Doktora Tezi.
  4. Arslan, I. (2018). Bilinçli farkindalik, depresyon düzeyleri ve algilanan stres arasindaki ilişki. Birey ve Toplum Sosyal Bilimler Dergisi, 8(2), 73-86.
  5. Arslan, M. (2012). İş-aile ve aile-iş çatışmalarının kadın çalışanların iş doyumları üzerindeki etkisi. Birey ve Toplum, 2(1), 99-114.
  6. Bacak, B., & Kazancı, E. (2014). Türk Çalışma Hayatında Vardiyalı Gece Çalışan İşçilerin Karşılaştığı Fizyolojik, Psikolojik Ve Sosyolojik Etkilerin Değerlendirilmesi. Hak İş Uluslararası Emek Ve Toplum Dergisi, 3(6), 132-149.
  7. Baycan, A. (1985). An analysis of the several aspects of job satisfaction between different occupational groups. Boğaziçi Üniversitesi SBE Doktora Tezi, İstanbul, 72-73.
  8. Bumin, G., Tatlı, İ. Y., Cemali, M., Kara, S., & Akyürek, G. (2019). Vardiyalı ve gündüz çalışan sağlık çalışanlarında uyku kalitesi, reaksiyon zamanı, stres ve iyilik halinin karşılaştırılması. Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, 6(3), 170-176.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Occupation and Workplace Health and Safety, Workplace Wellbeing and Quality of Working Life

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 21, 2025

Submission Date

July 27, 2025

Acceptance Date

December 20, 2025

Published in Issue

Year 2025 Number: 70

APA
Savaş, R., & Yoldaş Tamgüç, E. (2025). Sağlık, Turizm ve Özel Güvenlik Sektöründe Gece Çalışmasının Etkilerinin İncelenmesi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 70, 212-226. https://doi.org/10.53568/yyusbed.1752293
AMA
1.Savaş R, Yoldaş Tamgüç E. Sağlık, Turizm ve Özel Güvenlik Sektöründe Gece Çalışmasının Etkilerinin İncelenmesi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2025;(70):212-226. doi:10.53568/yyusbed.1752293
Chicago
Savaş, Rahmet, and Esra Yoldaş Tamgüç. 2025. “Sağlık, Turizm Ve Özel Güvenlik Sektöründe Gece Çalışmasının Etkilerinin İncelenmesi”. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, nos. 70: 212-26. https://doi.org/10.53568/yyusbed.1752293.
EndNote
Savaş R, Yoldaş Tamgüç E (December 1, 2025) Sağlık, Turizm ve Özel Güvenlik Sektöründe Gece Çalışmasının Etkilerinin İncelenmesi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 70 212–226.
IEEE
[1]R. Savaş and E. Yoldaş Tamgüç, “Sağlık, Turizm ve Özel Güvenlik Sektöründe Gece Çalışmasının Etkilerinin İncelenmesi”, Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, no. 70, pp. 212–226, Dec. 2025, doi: 10.53568/yyusbed.1752293.
ISNAD
Savaş, Rahmet - Yoldaş Tamgüç, Esra. “Sağlık, Turizm Ve Özel Güvenlik Sektöründe Gece Çalışmasının Etkilerinin İncelenmesi”. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 70 (December 1, 2025): 212-226. https://doi.org/10.53568/yyusbed.1752293.
JAMA
1.Savaş R, Yoldaş Tamgüç E. Sağlık, Turizm ve Özel Güvenlik Sektöründe Gece Çalışmasının Etkilerinin İncelenmesi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2025;:212–226.
MLA
Savaş, Rahmet, and Esra Yoldaş Tamgüç. “Sağlık, Turizm Ve Özel Güvenlik Sektöründe Gece Çalışmasının Etkilerinin İncelenmesi”. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, no. 70, Dec. 2025, pp. 212-26, doi:10.53568/yyusbed.1752293.
Vancouver
1.Rahmet Savaş, Esra Yoldaş Tamgüç. Sağlık, Turizm ve Özel Güvenlik Sektöründe Gece Çalışmasının Etkilerinin İncelenmesi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2025 Dec. 1;(70):212-26. doi:10.53568/yyusbed.1752293

Journal of Yüzüncü Yıl University Graduate School of Social Sciences is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License (CC BY NC).