Research Article

Türkiye’de Savunma Harcamaları ile Ekonomik Büyüme İlişkisi: Vektör Otoregresif (VAR) Analizi ve Granger Nedensellik Testi

Number: 71 March 25, 2026
TR EN

Türkiye’de Savunma Harcamaları ile Ekonomik Büyüme İlişkisi: Vektör Otoregresif (VAR) Analizi ve Granger Nedensellik Testi

Abstract

Bu çalışma, 1960–2024 döneminde Türkiye’de savunma harcamaları ile kişi başına gayrisafi yurtiçi hasıla (GSYİH) arasındaki nedensellik ilişkisini ve dinamik etkileşimleri zaman serisi yöntemleri çerçevesinde incelemektedir. Söz konusu ilişki, Vektör Otoregresif (VAR) modeli ve Granger nedensellik testi kullanılarak analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, savunma harcamalarından ekonomik büyümeye doğru tek yönlü ve istatistiksel olarak anlamlı bir nedensellik ilişkisinin bulunduğunu göstermektedir. Etki-tepki analizleri, bu etkinin kısa vadede pozitif olduğunu ancak zamanla zayıfladığını ortaya koymaktadır. Bulgular, savunma harcamalarının Türkiye ekonomisinde ekonomik büyüme üzerinde gecikmeli ve anlamlı bir etki yaratabileceğine işaret etmektedir. Bununla birlikte, söz konusu etkinin yönü, süresi ve büyüklüğünün dikkatle izlenmesi ve ekonomi politikalarının tasarımında bu ilişkinin göz önünde bulundurulması gerekmektedir. Sonuç olarak, Türkiye gibi jeopolitik açıdan stratejik bir bölgede konumlanan ülkelerde savunma harcamalarının yalnızca güvenlik boyutuyla değil, ekonomik etkileriyle birlikte ele alınması önem arz etmektedir.

Keywords

References

  1. Akaike, H. (1974). A new look at the statistical model identification. IEEE Transactionson Automatic Control, 19(6), 716–723. https://doi.org/10.1109/TAC.1974.1100705
  2. Asteriou, D. & Hall, S. (2007). Applied econometrics a modern approach. China: Palgrave Macmillan.
  3. Aydın, R. (2025). The effects of defence expenditures on economic growth: A case study on Turkey. Fiscaoeconomia, 9(4), 2097-2111. https://doi.org/10.25295/fsecon.1612426
  4. Becker, J., & Dunne, J. P. (2023). Military spending composition and economic growth. Defence and Peace Economics, 34(3), 259-271. https://doi.org/10.1080/10242694.2021.2003530
  5. Brooks, C. (2008). Introductory econometrics for finance. New York: Cambridge University Press.
  6. Cappelen, A., Gleditsch, N. P., & Bjerkholt, O. (1984). Military spending and economic growth in the OECD countries. Journal of Peace Research, 21(4), 361-373. https://doi.org/10.1177/002234338402100404
  7. Ceyhan, T. & Köstekçi, A. (2021). The effect of military expenditures on economic growth and unemployment: Evidence from Turkey. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 31, 2(913-928). https://doi.org/10.18069/firatsbed.898944
  8. Chang, H.-C., Huang, B.-N., & Yang, C. W. (2011). Military expenditure and economic growth across different groups: A dynamic panel granger-causality approach. Economic Modelling, 28(6), 2416-2423. https://doi.org/10.1016/j.econmod.2011.06.001

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Applied Sociology, Program Evaluation and Social Impact Assessment

Journal Section

Research Article

Publication Date

March 25, 2026

Submission Date

December 28, 2025

Acceptance Date

March 3, 2026

Published in Issue

Year 2026 Number: 71

APA
Yolal, M., & Kocarık Gacar, B. (2026). Türkiye’de Savunma Harcamaları ile Ekonomik Büyüme İlişkisi: Vektör Otoregresif (VAR) Analizi ve Granger Nedensellik Testi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 71, 301-320. https://doi.org/10.53568/yyusbed.1850834
AMA
1.Yolal M, Kocarık Gacar B. Türkiye’de Savunma Harcamaları ile Ekonomik Büyüme İlişkisi: Vektör Otoregresif (VAR) Analizi ve Granger Nedensellik Testi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2026;(71):301-320. doi:10.53568/yyusbed.1850834
Chicago
Yolal, Merve, and Burcu Kocarık Gacar. 2026. “Türkiye’de Savunma Harcamaları Ile Ekonomik Büyüme İlişkisi: Vektör Otoregresif (VAR) Analizi Ve Granger Nedensellik Testi”. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, nos. 71: 301-20. https://doi.org/10.53568/yyusbed.1850834.
EndNote
Yolal M, Kocarık Gacar B (March 1, 2026) Türkiye’de Savunma Harcamaları ile Ekonomik Büyüme İlişkisi: Vektör Otoregresif (VAR) Analizi ve Granger Nedensellik Testi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 71 301–320.
IEEE
[1]M. Yolal and B. Kocarık Gacar, “Türkiye’de Savunma Harcamaları ile Ekonomik Büyüme İlişkisi: Vektör Otoregresif (VAR) Analizi ve Granger Nedensellik Testi”, Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, no. 71, pp. 301–320, Mar. 2026, doi: 10.53568/yyusbed.1850834.
ISNAD
Yolal, Merve - Kocarık Gacar, Burcu. “Türkiye’de Savunma Harcamaları Ile Ekonomik Büyüme İlişkisi: Vektör Otoregresif (VAR) Analizi Ve Granger Nedensellik Testi”. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 71 (March 1, 2026): 301-320. https://doi.org/10.53568/yyusbed.1850834.
JAMA
1.Yolal M, Kocarık Gacar B. Türkiye’de Savunma Harcamaları ile Ekonomik Büyüme İlişkisi: Vektör Otoregresif (VAR) Analizi ve Granger Nedensellik Testi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2026;:301–320.
MLA
Yolal, Merve, and Burcu Kocarık Gacar. “Türkiye’de Savunma Harcamaları Ile Ekonomik Büyüme İlişkisi: Vektör Otoregresif (VAR) Analizi Ve Granger Nedensellik Testi”. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, no. 71, Mar. 2026, pp. 301-20, doi:10.53568/yyusbed.1850834.
Vancouver
1.Merve Yolal, Burcu Kocarık Gacar. Türkiye’de Savunma Harcamaları ile Ekonomik Büyüme İlişkisi: Vektör Otoregresif (VAR) Analizi ve Granger Nedensellik Testi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2026 Mar. 1;(71):301-20. doi:10.53568/yyusbed.1850834

Journal of Yüzüncü Yıl University Graduate School of Social Sciences is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License (CC BY NC).