Critical Thinking Skills, Problem-Solving Skills, and General Well-Being of Preschool Teacher Candidates

Öz

The aim of this study is to examine the relationship between preschool teacher candidates’ critical thinking skills, problem-solving skills, and general well-being levels. The research was designed as a quantitative study using the correlational survey model. The study group consisted of 262 teacher candidates enrolled in Preschool Teaching programs at universities in Istanbul during the 2024–2025 academic year. Data were collected through a personal information form, the Critical Thinking Standards Scale for Teacher Candidates, the Problem-Solving Inventory for Adults, and the General Well-Being Scale. The collected data were analyzed using descriptive statistics, Pearson correlation analysis, and multiple regression analysis with the SPSS 24.0 software. According to the findings, teacher candidates demonstrated high levels of critical thinking, problem-solving, and general well-being. Positive and significant correlations were found among the variables, and both critical thinking and problem-solving skills were identified as significant predictors of general well-being. The regression model revealed that problem-solving skills were the strongest predictor of general well-being. In conclusion, it can be stated that teacher candidates’ cognitive skills—specifically critical thinking and problem-solving—are important factors supporting their psychological well-being. The findings emphasize the importance of integrating instructional practices that foster critical thinking and problem-solving skills into teacher education programs to enhance the well-being of teacher candidates.

Anahtar Kelimeler

• Critical Thinking
• Problem-Solving
• Well-Being
• Preschool Teacher Candidates
• Teacher Education.

Okul Öncesi Öğretmen Adaylarının Eleştirel Düşünme Becerileri İle Problem Çözme Becerileri ve Genel İyi Oluşları

Öz

Bu araştırmanın amacı, okul öncesi öğretmen adaylarının eleştirel düşünme becerileri, problem çözme becerileri ve genel iyi oluş düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırma nicel desenli olup ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Çalışma grubunu, 2024–2025 eğitim-öğretim yılında İstanbul ilindeki üniversitelerin Okul Öncesi Öğretmenliği programında öğrenim gören 262 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Veriler, kişisel bilgi formu, Öğretmen Adaylarına Yönelik Eleştirel Düşünme Standartları Ölçeği, Yetişkinler İçin Problem Çözme Ölçeği ve Genel İyi Oluş Ölçeği ile toplanmıştır. Elde edilen veriler SPSS 24.0 programı kullanılarak betimleyici istatistikler, Pearson korelasyon analizi ve çoklu regresyon analizi ile değerlendirilmiştir. Araştırma bulgularına göre, öğretmen adaylarının eleştirel düşünme, problem çözme ve genel iyi oluş düzeyleri yüksek bulunmuştur. Değişkenler arasında pozitif ve anlamlı ilişkiler saptanmış; eleştirel düşünme ve problem çözme becerilerinin genel iyi oluşun anlamlı yordayıcıları olduğu belirlenmiştir. Regresyon modeline göre, problem çözme becerisi genel iyi oluşun en güçlü yordayıcısıdır. Sonuç olarak, öğretmen adaylarının bilişsel becerilerinin (eleştirel düşünme ve problem çözme) psikolojik iyi oluşlarını destekleyen önemli faktörler olduğu söylenebilir. Bulgular, öğretmen yetiştirme programlarında eleştirel düşünme ve problem çözme odaklı öğretim uygulamalarının, öğretmen adaylarının iyi oluşlarını destekleme açısından önemli olduğunu ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Eleştirel Düşünme
• Problem Çözme
• İyi Oluş
• Okul Öncesi Öğretmen Adayları
• Öğretmen Eğitimi.

Kaynakça

1. Abrami, P. C., Bernard, R. M., Borokhovski, E., Waddington, D. I., Wade, C. A., & Persson, T. (2015). Strategies for teaching students to think critically: A meta-analysis. Review of Educational Research, 85(2), 275-314. https://doi.org/10.3102/0034654314551063
2. Arslan Nizam, Ö., & Akşin Yavuz, E. (2024). Okul öncesi öğretmen adaylarının 21. YY beceri öz yeterliklerinin incelenmesi; öğrenme kavramı ve küçük çocukların yaşam başarısı. Temel Eğitim Araştırmaları Dergisi, 4(1), 1-16. https://doi.org/10.55008/te-ad.1348299
3. Ask, K. & Alison, L. (2017). Investigators’ decision-making. G. Davies ve A. Beech (Ed.), Forensic psychology in context içinde (s. 35-55). Willan.
4. Aybek, B., Aslan, S., Dinçer, S. & Arısoy, B. C. (2015). Öğretmen adaylarına yönelik eleştirel düşünme standartları ölçeği: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 21(1), 25-50.
5. Briones, E., Gallego, T., & Palomera, R. (2022). Creative drama and forum theatre in initial teacher education: Fostering students’ empathy and awareness of professional conflicts. Teaching and Teacher Education, 117, 103809. https://doi.org/10.1016/j.tate.2022.103809
6. Butler, H. A. (2012). Halpern Critical Thinking Assessment predicts real-world outcomes of critical thinking. Applied Cognitive Psychology, 26(5), 721-729. https://doi.org/10.1002/acp.2851
7. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. & Demirel, F. (2018). Eğitimde bilimsel araştırma yöntemleri (25. baskı). Pegem Akademi Yayıncılık.
8. Büyüköztürk, Ş., Kılıç-Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2022). Bilimsel araştırma yöntemleri (31. baskı). Pegem Akademi.

9. Demirtaş, A. S. & Baytemir, K. (2019). Warwick-Edinburgh mental iyi oluş ölçeği kısa formunun Türkçe’ye uyarlanması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 18(70), 654-666. https://doi.org/10.17755/esosder.432708
10. Diener, E. (2000). Subjective well-being: The science of happiness and a proposal for a national index. American Psychologist, 55(1), 34-43. https://doi.org/10.1037/0003-066X.55.1.34
11. Diener, E., Lucas, R. E. & Oishi, S. (2018). Advances and open questions in the science of subjective well-being. Collabra: Psychology, 4(1), 15. https://doi.org/10.1525/collabra.115
12. Erdem, A. R., & Yazıcıoğlu, A. (2015). Öğretmen adaylarının problem çözme becerileri ile eleştirel düşünme becerileri arasındaki ilişki. OPUS - Türkiye Sosyal Politika ve Çalışma Hayatı Araştırmaları Dergisi, 5(9), 27-41.
13. Evre, D. (2015). Çocuklarda problem çözme becerileri. Pegem Akademi.
14. Guamanga, M. H., Saiz, C., Rivas, S. F., & Almeida, L. S. (2024). Analysis of the contribution of critical thinking and psychological well-being to academic performance. Frontiers in Education, 9, 1423441. https://doi.org/10.3389/feduc.2024.1423441
15. Güneş, F. (2012). Öğrencilerin düşünme becerilerini geliştirme. Türklük Bilimi Araştırmaları, 32, 127-146.
16. Huppert, F. A. (2009). Psychological well-being: Evidence regarding its causes and consequences. Applied Psychology: Health and Well-Being, 1(2), 137-164. https://doi.org/10.1111/j.1758-0854.2009.01008.x
17. Ismet, A., Aisyah, N., Nawawi, E., Yusuf, M. & Meilinda. (2020). Problem solving skill. 4. Sriwijaya University Learning and Education International Conference (SULE-IC2020) Bildiriler Kitabı içinde (s. 1-6). Atlantis Press. https://doi.org/10.2991/assehr.k.201230.151
18. Kalafatoğlu, M. R. & Çelik, S. B. (2020). Genel İyi Oluş Ölçeği Kısa Formunun Türkçe’ye uyarlanması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 15(25), 3633-3653. https://doi.org/10.26466/opus.644835
19. Kesicioğlu, O. S., & Deniz, Ü. (2014). Okul öncesi öğretmen adaylarının öğretmenlik mesleğine ilişkin tutumları ile eleştirel düşünme ve yaratıcılık becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Journal of Turkish Studies, 9(8), 651-659. https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.7206
20. Latorre-Cosculluela, C., Sierra-Sánchez, V., Rivera-Torres, P., & Liesa-Orús, M. (2022). Emotional well-being and social reinforcement as predictors of motivation and academic expectations. International Journal of Educational Research, 115, 102043. https://doi.org/10.1016/j.ijer.2022.102043
21. Liu, Y., & Pásztor, A. (2022). Effects of problem-based learning instructional intervention on critical thinking in higher education: A meta-analysis. Thinking Skills and Creativity, 45, 101069. https://doi.org/10.1016/j.tsc.2022.101069
22. Longo, Y., Coyne, I. & Joseph, S. (2018). Development of the short version of the Scales of General Well-Being: The 14-item SGWB. Personality and Individual Differences, 124, 31-34. https://doi.org/10.1016/j.paid.2017.11.042
23. Murphy, P. K., Rowe, M. L., Ramani, G. & Silverman, R. (2014). Promoting critical-analytic thinking in children and adolescents at home and in school. Educational Psychology Review, 26(4), 561-578. https://doi.org/10.1007/s10648-014-9281-3
24. Nezu, A. M. (2004). Problem solving and behavior therapy revisited. Behavior Therapy, 35(1), 1-33. https://doi.org/10.1016/S0005-7894(04)80002-9
25. Nosich, G. M. (2016). Eleştirel düşünme ve disiplinler arası eleştirel düşünme rehberi (B. Aybek, Çev.). Anı Yayıncılık.
26. O’Reilly, C., Devitt, A. & Hayes, N. (2022). Critical thinking in the preschool classroom: A systematic literature review. Thinking Skills and Creativity, 46, 101110. https://doi.org/10.1016/j.tsc.2022.101110
27. Ocak, G., & Eğmir, E. (2016). The relationship between pre-service teachers’ critical thinking tendencies and problem solving skills. Participatory Educational Research (Special Issue 2016-II), 33-44. https://doi.org/10.17275/per.16.spi.2.4
28. Oğuz, V. (2015). Okul öncesi öğretmen adaylarının problem çözme becerileri. VII. Uluslararası Eğitim Araştırmaları Kongresi: 21. Yüzyılda Eğitim Politikaları: Kanıt, Araştırma, Yenilik ve Değerler tam metin kitabı içinde (s. 598-610). Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi.
29. Oğuz, V. (2017). Okul öncesi öğretmen adaylarının problem çözme becerisi ile öğretmen öz yeterlik algıları arasındaki ilişki. Çağdaş Yönetim Bilimleri Dergisi, 4(1), 20-30.
30. Paul, R. & Elder, L. (2019). The nature and functions of critical & creative thinking. Bloomsbury Publishing PLC.
31. Ryff, C. D. (2014). Psychological well-being revisited: Advances in the science and practice of eudaimonia. Psychotherapy and Psychosomatics, 83(1), 10-28. https://doi.org/10.1159/000353263
32. Shute, V. J., Wang, L., Greiff, S., Zhao, W. & Moore, G. (2016). Measuring problem solving skills via stealth assessment in an engaging video game. Computers in Human Behavior, 63, 106-117. https://doi.org/10.1016/j.chb.2016.05.047
33. Şahin, E. (2019). Zeka oyunlarının ilkokul 4. sınıf öğrencilerinin problem çözme becerilerine ve problem çözme algılarına etkisi [Yüksek lisans tezi, Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü]. YÖK Tez Merkezi.
34. Telef, B. B. (2013). Psikolojik iyi oluş ölçeği (PİOO) Türkçe’ye uyarlama: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 28(3), 374-384.
35. Toksoy, S. E. & Akdeniz, A. R. (2017). Öğrencilerin problemleri çözüm süreçlerinin ipucu destekli problem çözme aracı ile belirlenmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 32, 185-208.
36. Vural, M. (2015). İlköğretim okulu ders programları ve öğretim kılavuzları. Yakutiye Yayıncılık.
37. Yaman, S. & Dede, Y. (2008). Yetişkinler için problem çözme becerileri ölçeği. Educational Sciences & Practice, 7(14), 251-269.
38. Yılmaz, H. (2023). Okul öncesi öğretmen adaylarının yaratıcı kişilik özellikleri, yaratıcı düşünme eğilimleri ve eleştirel düşünme eğilimleri. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 14(2), 1412-1430. https://doi.org/10.51460/ba-ebd.1363259