Türkiye'de Yaşayan Suriyeli Sığınmacıların Aile Yapısında Meydana Gelen Değişimler

Öz

Bu çalışmada, Türkiye’de yaşayan Suriyeli sığınmacıların aile yapısında ortaya çıkan değişimler incelenmektedir. Çalışmanın amacı, Türkiye'deki sığınmacı Suriyeli ailelerle ilgili önceki literatürü gözden geçirmek ve Suriyeli ailede meydana gelen değişiklikleri ve bu değişikliklerin aile bireyleri üzerindeki olumlu ve olumsuz sonuçlarını anlamaktır. Çalışma, üç temel konuya odaklanmıştır: 1. Aile türündeki değişiklikler, 2. Aile bireyleri arasında mevcut olan ilişkilerdeki değişiklikler, 3. Aile içinde rollerin dağılımındaki değişiklikler. Araştırmada nitel yöntem kullanılmış olup kitaplar, makaleler, araştırmalar, raporlar gibi ikincil kaynaklara istinat edilmiştir. Araştırmanın sonuçları, Suriyeli ailelerin Türkiye'ye sığınmalarının ardından geniş aile tipinden çekirdek aile tipine geçtiğini göstermektedir. Aile tipindeki bu değişiklik, aile bireyleri üzerinde olumlu ve olumsuz sonuçlara neden olmuştur. Bu dönüşüm ve diğer nedenler sonucunda, çiftler arasında boşanma vakaları artmış, bu da parçalanmış aile tipinin ortaya çıkmasına yol açmıştır. Araştırma, aile bireyleri arasındaki ilişkilerde meydana gelen değişikliklerin şu alanlarda yaşandığını ortaya koymaktadır: Çiftler arasındaki çatışmalar, kadına yönelik aile içi şiddet, sosyal izolasyon, sosyal ağlarla ilişkilerde değişiklik. Ayrıca mülteci koşulları ve Suriyeli sığınmacıların yaşadığı ekonomik zorluklar nedeniyle aile bireyleri arasındaki ilişkilerin daha az samimi hâle geldiğini ve aile içindeki çatışmaların arttığını göstermektedir. Araştırma, aile içindeki rollerin dağılımında geleneksel rollerdeki değişikliklere bağlı olarak erkek ve kadın rollerinde de değişikliklerin meydana geldiğini ortaya koymaktadır. Kadınların çocukları ve evleriyle ilgili sorumlulukları artarken, çocukların aile ekonomisine katkı sağlamak amacıyla iş gücüne katılma eğiliminde bir artış meydana geldiği tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Aile
• Değişen aile
• Çocuk işçi
• Mülteciler
• Suriye'li mülteciler

Family Change in Syrian Refugees Living in Turkey

Abstract

This study examines the changes in the family structure of Syrian refugees living in Turkey. The aim of the study is to review previous literature on refugee Syrian families in Turkey and to understand the changes in the Syrian family and the positive and negative consequences of these changes on family members. The study focused on three basic issues: 1. Changes in the family type, 2. Changes in the relationships between family members, 3. Changes in the distribution of roles within the family. Qualitative method was used in the research and secondary sources such as books, articles, research and reports were relied upon. The results of the research show that Syrian families switched from extended family type to nuclear family type after taking refuge in Turkey. This change in family type has caused positive and negative consequences on family members. As a result of this transformation and other reasons, divorce cases between couples have increased, which led to the emergence of a fragmented family type. The research reveals that changes in relationships between family members occur in the following areas: Conflicts between couples, domestic violence against women, social isolation, and changes in relationships with social networks. It also shows that due to refugee conditions and the economic difficulties experienced by Syrian refugees, relationships between family members have become less cordial and conflicts within the family have increased. The research also reveals that some changes have occurred in the roles of men and women due to the changes in traditional roles such as the distribution of roles within the family. While women's responsibilities regarding their children and homes increase, it has been determined that there is an increase in the tendency for children to participate in the workforce in order to contribute to the family economy.

Keywords

• Family
• Family change
• Child labor
• Refugee
• Syrian refugees

Kaynakça

1. Ajlan, A.A. (2022). Divorce and domestic violence among Syrian refugees in Germany. Journal of Interpersonal Violence, 37(11-12), NP9784-NP9810. https://doi.org/10.1177/0886260520985488
2. Aytaş, Ö. & Kılınç, P. (2020). Emek sömürüsünün yeni yüzü: Suriyeli çocuk işçiler. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 31(1), 338-404. https://doi.org/10.18069/firatsbed.706880
3. Barnard, A.J. (2023). Family. Encyclopedia Britannica, https://www.britannica.com/topic/family-kinship (Ulaşım Tarihi Aralık 2023)
4. Bester, S. & Van-Rooyen, M. (2015). Emotional development, effects of parenting and family structure on, ınternational encyclopedia of the social & behavioral sciences (Second Edition), Eslevier Ltd Publisher.
5. Bimay, M. & Çetin, E. (2023). Entegrasyon sürecinde göçmen aile yapısında yaşanan değişimler: Batman’daki Suriyeliler örneği. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 14(3), 1019-1935. https://doi.org/10.36362/gumus.1320612
6. Cankurtaran, Ö. & Albayrak, H. (2019). Suriye'den Türkiye'ye kadın olmak, araştırma raporu. Merdiven Yayın. https://huksam.hacettepe.edu.tr/Turkce/suriyedenturkiyeye_TR_210519.pdf
7. Soyhanoğlu, S. (2018). Suriyeli sığınmacıların gözünden Türkiye’de yaşam: Ankara örneği. Türkiye Sosyal Hizmet Araştırmaları Dergisi, 2(2), 230-245.
8. Doğan, B. & Taylan, H.H. (2022). Geçici koruma altındaki Suriyelilerin aile içi sorunlarının incelenmesi: Kocaeli örneği. Sosyal Sağlık Dergisi, 2(2). 85-99.

9. Ekmen, E. & Koçak, O. (2020). Göçün Suriyeli ve Yemenli göçmenlerin aile yapıları üzerine etkileri. Sosyal Siyaset Konferansları Dergisi (79), 167-205. https://doi.org/10.26650/jspc.2020.79.0002
10. Erdogan, M.M. (2014). Syrians in Turkey: Social acceptance and integration research. Hacettepe University, Migration and Politics Research Center.
11. Engin, M. (2022). Türkiye'de aile yapısının dönüşümü: Sorunlar ve beklentiler. Uluslararası Sosyal Hizmet Araştırmaları Dergisi, 2(1), 123-136.
12. Gülerce, H. & Demir, E. (2021). Zorunlu göç sürecinde sosyal ağlar: Şanlıurfa’daki Suriyeli sığınmacılar. Sosyal Siyaset Konferansları Dergisi(81), 185-211. https://doi.org/10.26650/jspc.2021.81.973727
13. Hassan, M.K.M. & Cankurtaran, Ö. (2022). Aile içi şiddete maruz kalan suriyeli sığınmacı kadınların resmi kurumlardan yardım aramama nedenleri: Ankara’daki Suriyeli sığınmacı kadınlar örneği. Toplum ve Sosyal Hizmet, 33(2), 387-405. https://doi.org/10.33417/tsh.1014681
14. Harunoğulları, M. (2021). Suriyeli sığınmacı kadınların sözlü anlatılarında savaş, göç ve evlilik. International Journal of Social Sciences and Education Research, 7(4), 353-368. https://doi.org/10.24289/ijsser.969897
15. Hassan, M. (2022). Syrian married refugee women experience with ıntimate partner violence and their strategies dealing with it. [Doktora Tezi]. Hacettepe Üniversitesi. Ankara.
16. Hacettepe Üniversitesi Kadın Sorunları Uygulama ve Araştırma Merkezi (HUKSAM) (2019). Kadın sağlığı danışma merkezlerine başvuran suriyeli kadınların üreme sağlığı ve toplumsal cinsiyet temelli şiddet hizmetlerine ilişkin ihtiyaçlarının belirlenmesi araştırma raporu, Merdiven Yayın. https://huksam.hacettepe.edu.tr/Turkce/NicelArastirma_TR.pdf
17. Haj-Yahia, M. (2005). On the characteristics of patriarchal societies, gender ınequality, and wife abuse: The case of Palestinian society. Adalah’s Newsletter.
18. İncetahtacı Günal, N. (2020). Türkiye’de bulunan suriyeli ailelerin karşılaştıkları sorunlar ve bu sorunlarla baş etme yöntemleri: Gaziantep Örneği [Doktora Tezi]. Hacettepe Üniversitesi, Ankara.
19. Göç İdaresi Genel Müdürü. (2023). Geçici koruma. https://www.goc.gov.tr/gecici-koruma5638 (Ulaşım Tarihi: Aralık 2023).
20. Kianpour, S. (2019). Syrian refugee fathers perceptions of identity and family dynamics in the U.S. after Displacement. Doctor of Philosophy In Human Development and Family Science, USA: Virginia Tech University, https://vtechworks.lib.vt.edu/server/api/core/bitstreams/f7fcf610-f398-4a69-90b5-038aa395fc4a/content
21. Kim S. (2015). Divorces of marriage immigrants in South Korea: An examination of factors affecting divorce. University of Kentucky. https://uknowledge.uky.edu/mpampp_etds/231? utm_source=uknowledge.uky.edu%2Fmpampp_etds%2F231&utm_medium=PDF&utm_campaign=PDFCoverPages
22. Kaya, M. (2017). Türkiye’deki Suriyeliler: İç içe geçişler ve karşılaşmalar. Hiperlink.
23. Karademir, D. & Doğan, M. (2019). Suriyeli mültecilerin mekânsal analizi: Şanlıurfa örneği. Journal of Geography(39). 111-124. https://doi.org/10.26650/JGEOG2019-0053
24. Mercan, M. A., Cebeci, A. F., Karaduman, H. A., Barlın, H. vd. (2023). Suriyeli göçünün türkiye’deki evlilik ve boşanmaya etkisi. Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 45(1), 71-94. https://doi.org/10.14780/muiibd.1316819
25. Nashwan, A. J. & Alzouabi, L. (2023). The aftermath of the Syrian crisis: a glimpse of the challenging life of widowed and divorced refugee women in Jordan. Mental Health And Social Inclusion, https://www.emerald.com/insight/content/doi/10.1108/MHSI-01-2023-0007/full/html.
26. Öztoraman Adıgüzel, S. & Tanyaş, B. (2020). Suriyeli mülteci kadınların göç deneyimleri: Zorunlu göç, gündelik yaşam ve uyum üzerine nitel bir çalışma. KADEM Kadın Araştırmaları Dergisi, 6(2), 173-210. https://doi.org/10.21798/kadem.2021266728
27. Özüdoğru Erdoğan, H. N. (2022). The status of women in the Syrian migrant family structure: Example of Ankara province. Turkish Academic Research Review, 7(1), 50-74. https://doi.org/10.30622/tarr.1065825
28. Özden, Ş. & Ramadan, O. (2019). Suriyeli kadınların Türkiye’de yaşama bakışları: haklar, toplumsal ilişkiler ve sivil toplum. Badael.
29. Salmaşur, Y. E. & Şahin, B. E. (2020). Suriye iç savaşı sonrası yaşanan göç hareketliliğinin türkiye demografik yapısına yansıması. Uluslararası Afro-Avrasya Araştırmaları Dergisi Göç Özel Sayısı, 85-103.
30. United Nations High Commissioner for Refugees (UNHCR) (2023). Refugee Data Finder, https://www.unhcr.org/refugee-statistics/ (UlaşımTarihi Aralık: 2023)
31. United Nations High Commissioner for Refugees (UNHCR). (2022). Syrian Arab Republic, https://reliefweb.int/report/syrian-arab-republic/syria-unhcr-operational-update-september-2022 (Ulaşım Tarihi: Aralık 2023)
32. United Nations High Commissioner for Refugees (UNHCR). (2018). Durable Solutions Update for Syrian Refugees - June/July 2018, https://www.unhcr.org/ar/5b9f47344 (Ulaşım Tarihi Aralık 2023).
33. Yılmaz, S. (2012). Türkiye’de ailenin dönüşümü. Divankitap.