Türkiye’de Milletvekilliği – Avukatlık Bağdaşmazlığı Sorunu: Tarihsel Bir İnceleme
Öz
Osmanlı Devleti döneminden günümüze, Türkiye’de milletvekilliği ile bağdaşmayan işler kümesi, tarihsel olarak giderek genişleme eğilimi içinde bulunmaktadır. Önceleri sadece yasama organı üyelerinin yürütme organı karşısındaki bağımsızlığını sağlama kaygısı içinde belirlenen milletvekilliği ile bağdaşmayan işler alanı, zamanla yasama organı üyeliği statüsünden kaynaklı siyasal gücün kötüye kullanılması tehlikesine bağlı etik kaygıların baş göstermesi ve milletvekillerinin yasama ve parlamenter denetim çalışmalarına etkin katılımının sağlanması arayışları çerçevesinde avukatlık gibi meslekler alanına doğru genişleme eğilimi göstermiştir. Bu çalışmada, Osmanlı-Türk parlamento deneyimi içinde avukatlık mesleğinin konumu, milletvekilliği ile bağdaşmayan işler sorunu bağlamında tarihsel olarak irdelenmekte ve bu irdelemenin çıktılarından yararlanılarak günümüzdeki hukuksal duruma ilişkin öneriler geliştirilmektedir.
Anahtar Kelimeler
Milletvekili, Avukatlık, Milletvekilliği ile bağdaşmayan işler, Etik, Türkiye Büyük Millet Meclisi
Kaynakça
- Aldıkaçtı, Orhan. Anayasa Hukukumuzun Gelişmesi ve 1961 Anayasası. 4. Baskı. İstanbul: İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Yayınları, 1982.
- Arsel, İlhan. Türk Anayasa Hukuku’nun Umumi Esasları. Ankara: Mars Matbaası, 1965.
- Atar, Yavuz. Türk Anayasa Hukuku. 13. Baskı. Ankara: Seçkin Yayıncılık, 2019.
- Ayaz, Reyhan. “Milletvekilliği ile Bağdaşmayan İşler ve TBMM Başkanlığının Konuya Bakış Açısı.” Yasama Dergisi, no. 41 (Ocak-Haziran, 2020): 107-33.
- Bakırcı, Fahri, Gençkaya Ömer Faruk, Ergül Ozan, Kılıç Abbas, Aslan Gündüz Alp, Işık Salim ve Yüksel İsmail. Parlamento Hukukuna Giriş. Ankara: Lykeion Yayınları, 2020.
- Bali, Rıfat N. Unutulmuş Bir Fikir Adamı ve Hukuk Âlimi: Milaslı Gad Franko. İstanbul: Libra Kitapçılık, 2013.
- CHF Üçüncü Büyük Kongre Zabıtları (10-18 Mayıs 1931). İstanbul: Devlet Matbaası, 1931.
- Cranston, Ross. “Avukatlar, Milletvekilleri ve Hâkimler.” Çeviren Beyhan Kaptıkaçtı Kayatekin ve Yağmur Şen, Yasama Dergisi, no. 41 (Ocak-Haziran, 2020): 341-72.
- Dönmez, Gökhan. 1982 Anayasası’nda Milletvekilliği Statüsünün Kazanılması ve Sona Ermesi. Ankara: Adalet Yayınevi, 2016.
- Erem, Faruk. Parlâmento Üyeliği ve Avukatlık. Ankara: Sevinç Matbaası, 1972.