DEPREM RİSKİNE İLİŞKİN SİGORTA VE TAZMİN SÜRECİNE DAİR GÜNCEL SORUNLAR
Öz
Deprem katastrofik bir risktir. Günümüz modern bilim dünyasında uygun teknik alt yapı ve inşaat teknolojileriyle birlikte deprem riskinin olumsuz sonuçları minimize edilebilir hale gelmiştir. Buna karşın bulunduğumuz coğrafya ile bize özgü bazı hatalarımızdan dolayı deprem, ülkemiz açısından hȃlȃ büyük kayıplara neden olmakta ve gündemdeki acı yerini korumaktadır.
Doğal afet niteliği taşıyan deprem riskine karşı, en azından ekonomik yıkımların önüne geçebilmek adına bir risk transfer mekanizması olan “sigorta” önemli bir enstrümandır. 1999 Gölcük depremi sonrasında, yaşanılan kayıpların sebep olduğu farkındalıkla birlikte deprem riskine karşı sigorta güvencesinden daha etkin şekilde yararlanmak fikri somut bir hal almıştır. Bu kapsamda zorunlu bir sigorta ihdas edilmiş ve ihtiyaç halinde kullanılmak üzere reasürans korumasıyla birlikte ciddi bir fon tesisi sağlanmıştır. Zorunlu deprem sigortasının yanında, ihtiyari sigortalar da deprem riskine karşı teminat sunmaktadır.
Bu çalışmada da başta zorunlu deprem sigortası olmak üzere, deprem riskini ihtiva eden sigorta sözleşmeleri özelinde var olan genel duruma sigorta hukukunun genel ilkeleri dahilinde kısaca değinilmeye çalışılmıştır. Bilhassa ülkemizin halihazırda yaşamış olduğu büyük deprem felaketi sonrasında zararların tazmini sürecinde sigortalıların karşılaşabileceği muhtelif güncel sorunlara, ışık tutulmaya ve çözüm önerileri getirilmeye gayret edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Açıklamalı Sigorta ve Reasürans Terimleri Sözlüğü. İstanbul: Milli Reasürans TAŞ Yayınları 2004. Madde “First Loss Insurance.”
- Aliefendioğlu, Yılmaz. “2001 Anayasa Değişikliklerinin Temel Hak ve Özgürlüklerin Sınırlandırılmasında Getirdiği Yeni Boyut.” Anayasa Yargısı 19, (2002):178-214.
- Aral Eldeleklioğlu, İrem. “6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu Uyarınca Sigorta Ettirenin Sözleşme Yapılmasında Beyan Yükümlülüğü.” Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi 18 (2012):725-732.
- Arkan, Sabih. Ticari İşletme Hukuku. 28. Baskı. Ankara: BTHAE 2022.
- Arkan, Sabih. “Sigorta Hukukunda Fazladan Yapılan Ödemelerin İadesinde Zamanaşımı.” AÜHFD (56/2) (2007):39-43.
- Arslan, Zühtü. “Temel Hak ve Özgürlüklerin Sınırlanması: Anayasanın 13. Maddesi Üzerine Bazı Düşünceler.” Anayasa Yargısı 18 (1), (2002):139-154.
- Ayhan, Rıza, Hayrettin Çağlar ve Mehmet Özdamar. Sigorta Hukuku. 6. Baskı. Ankara: Yetkin Yayınları, 2023.
- Barlas, Nuray. “Afet Sigortaları Kanunu’na Göre Zorunlu Deprem Sigortası Sözleşmesinin Tarafları.” Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi XV, (2011):113-156.
- Bingöl Aslan, Kemale Leyla. “Gaipliğin Miras Hukuku Bakımından Değerlendirilmesi.” Türkiye Adalet Akademisi Dergisi (2021):313-334. Bozer, Ali. Sigorta Hukuku. Ankara: BTHAE, 2007. Bozkurt, Tamer. Sigorta Hukuku. 13. Baskı. İstanbul: Yetkin Yayınları, 2022. Can, Mertol. “Yeni Değer Sigortası.” Prof. Dr. Ali Bozer’e Armağan, (Ankara: BTHAE, 1998): 167-196. Can, Mertol. Birden Çok Sigorta. Ankara: İmaj Yayınevi, 2004. Can, Mertol. Türk Özel Sigorta Hukuku. 3. Baskı. Ankara, İmaj Yayınevi, 2009. Çeker, Mustafa. 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'na Göre Sigorta Hukuku. 26. Baskı, Adana: Karahan Kitabevi, 2023. Çipil, Mahir. Dünyada Zorunlu Sigorta Uygulamaları ve Türkiye Örneklerinin İncelenmesi. İstanbul: Milli Reasürans T.A.Ş., 2004. Demirci, Serdar. “Sigorta Sözleşmelerinde Sözleşme Öncesi Bilgilendirme Problemi.” Sigorta Araştırmaları Dergisi 7 (2010):71-91.
- Ercan, İsmail. Medeni Usul Hukuku. 6. Baskı. Ankara: Seçkin Yayınları, 2021.