İdari Yargıda Mahkeme Kararlarının Uygulanmasını Güçlendirici Alternatif Mekanizma Olarak Zorlayıcı Para Cezası

Administrative authority has to enforce administrative court decisions which is accepted beyond without controversy both in court decisions and doctrine on the basis of rule of law. In this context, it is stated that there is no necessity to explicitly specify the compulsory enforcement of court decisions or administration is subjected to various sanctions because of non-enforcement of court decisions. However, there are some samples in a great many of countries and our country where administrative authorities do not enforce administrative court decisions. In these circumstances, legislative body makes rules both in Constitution and acts on the enforcement of court decisions by administrative authority or if it is not enforced, legislative body provides strenghtening mechanism of enforcement of court decisions in order to force administrative authority. Compulsory punishment of fine is one of the mechanism that is prescribed by acts. In this paper, we analyze the enforcement of compulsory punishment of fine in the case of non-enforcement of administrative court decisions by administrative authority within the framework of comparative law.

Günümüz hukuk devletinde idari yargı kararlarının idarece yerine getirilmesi gerektiği hem mahkeme kararlarında hem de doktrinde “tartışmasız” kabul edilmektedir. Bu nedenle, idari yargı kararlarının yerine getirilmesinin zorunlu olduğunun ya da idarenin, mahkeme kararlarını yerine getirmediğinde değişik yaptırımlarla karşılaşacağının ayrıca belirtilmesine gerek olmadığı ifade edilmektedir. Ancak tüm bunlara rağmen birçok ülkede ve ülkemizde, idari yargı kararlarının idari organlarca yerine getirilmemesinin örneklerine rastlanmaktadır. Bu durumda da anayasa koyucu anayasada, yasa koyucu da kanunlarda, mahkeme kararlarının idare tarafından yerine getirilmesi gerektiğine ya da yerine getirilmediğinde, idareyi zorlamak için mahkeme kararlarının yerine getirilmesini güçlendirici mekanizmalara yer vermektedir. Kanunlarda yer verilen mekanizmalardan birisi de zorlayıcı para cezalarıdır. Bu çalışmada, idari yargı kararlarının idare tarafından yerine getirilmemesi durumunda, zorlayıcı para cezasının uygulanması konusu karşılaş- tırmalı hukuk çerçevesinde değerlendirilmeye çalışılmıştır.