ULUSLARARASI HUKUK AÇISINDAN ULUSLARARASI İNSANİ YARDIM ÇAĞRISININ HUKUKİ NİTELİĞİ VE 6 ŞUBAT DEPREMİ
Öz
6 Şubat 2023 tarihinde Sofalaca-Şehitkamil-Gaziantep merkezli olarak 7,7 moment büyüklüğünde bir deprem meydana gelmiştir. Bu depremin ardından, bölgede çok sayıda başka depremler de meydana gelmiştir. Depremler neticesinde, birçok yurttaşımız hayatını kaybetmiştir. Söz konusu deprem, “Türkiye Afet Müdahale Eylem Planı” uyarınca dördüncü seviye bir afet olarak kabul edilmiş ve uluslararası insani yardım çağrısında bulunulmuştur. İlgili çağrıya, 102 devlet karşılık vermiştir. Bu devletlerin arasında; Yunanistan, Ermenistan, Rusya Federasyonu, Ukrayna ve İsveç de yer almaktadır. İlgili devletlerin kendi aralarında veya Türkiye Cumhuriyeti ile hukuki ve diplomatik uyuşmazlıklar yaşadıkları bilinmektedir. Yaşanan deprem sonrası, bu devletler tarafından mevcut uyuşmazlıkların bir tarafa bırakılarak uluslararası insani yardım çağrısına karşılık verilmesi, uluslararası hukuk açısından da önemli ve incelenmesi gereken bir süreçtir. Hukuki açıdan uluslararası insani yardım çağrısının niteliğinin tespit edilmesi, bu nedenle önemli görünmektedir. Ayrıca bu çalışmada, Birleşmiş Milletler nezdinde uluslararası insani yardım çağrısına aracılık eden birimlerin üstlendikleri görev ve sorumlulukların değerlendirilmesi, uluslararası insani yardım çağrısının hukuki niteliğinin ve uluslararası toplumda bulduğu karşılığın da tespit edilmesi amaçlanmaktadır.
Anahtar Kelimeler
6 Şubat Depremi, Uluslararası İnsani Yardım Çağrısı, Bildirim, Uluslararası Hukukta Tek Taraflı Hukuki İşlemler, Birleşmiş Milletler İnsani İşler Koordinasyon Ofisi
Kaynakça
- Acar, Dilaver Arıkan. “Dünyayı İşbirliği Kurtaracak: 6 Şubat 2023 Depremi, Uluslararası Kuruluşlar ve Afetlere Müdahale.” 16.03.2023. Erişim 18 Mart 2023. https://www.uikpanorama.com/blog/2023/03/16/aa/.
- Acer, Yücel ve İbrahim Kaya. Uluslararası Hukuk Temel Ders Kitabı. 11. Baskı. Ankara: Seçkin Yayıncılık, 2020.
- Albayrak, Gökhan. “Afetten Etkilenen Devletin İnsani Yardımlara Keyfi Olarak Rıza Göstermemesi Sorunu: Uluslararası Hukuk Açısından Myanmar Nargiz Kasırgası Örneği.” Türkiye Barolar Birliği Dergisi 146 (2020): 55-76.
- Aybay, Rona ve Elif Oral. Kamusal Uluslararası Hukuk. 1. Bası, İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, 2016.
- Bartolini, Giulio. “The Draft Articles on ‘The Protection of Persons in the Event of Disasters’: Towards a Flagship Treaty?.” Blog of the European Journal of International Law. 2.12.2016. Erişim 27 Mart 2023. https://www.ejiltalk.org/the-draft-articles-on-the-protection-of-persons-in-the-event-of-disasters-towards-a-flagship-treaty/.
- Başpınar, Yasin. “Uluslararası Güç Mücadelesinde Propagandanın Yeri ve Kamu Diplomasisine Dönüşümü.” Yüksek lisans tezi, İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Uluslararası İlişkiler Anabilim Dalı, 2017.
- Ceren, Adem. “Afetler ve İnsani Yardım Faaliyetleri Üzerine Bir Değerlendirme.” Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 23, no. 2 (2021): 289-312.
- Çavuş, Tuba. “Dış Politikada Yumuşak Güç Kavramı ve Türkiye’nin Yumuşak Güç Kullanımı.” Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 2. No. 2 (2012): 23-37.
- Dany, Charlotte. “Failed cooperation in times of natural disasters: explaining the rejection of humanitarian aid.” International Relations of the Asia-Pacific 20. no. 2 (2018): 193-223.
- Deniz, Buket. “1974 Nükleer Denemeler Davası Işığında Uluslararası Hukukta Devletlerin Tek Taraflı İşlemleri.” Kadir Has Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 8, no. 1 (2020): 21-38.