TR
EN
Sağlık Hizmetlerinde Bozulan Değişim İlişkileri: Kavramsal Bir Model Önerisi
Öz
Bu çalışma, dijitalleşme, değişen hasta davranışları ve sağlık sektörüne katılan yeni aktörlerin etkisiyle geleneksel sağlık pazarlama yapılarında ortaya çıkan kesintileri, “bozulan değişim ilişkileri” (disrupted exchanges) kuramsal çerçevesiyle analiz etmektedir. Araştırma, kuramsal bir çalışma olup, literatür incelemesine dayalı olarak özgün bir kavramsal model geliştirilmiştir. Literatürde, dijitalleşme ve yeni aktörlerin sağlık pazarlama ilişkilerine etkisi üzerinde bütüncül bir kavramsal model bulunmamaktadır. Önerilen model bu boşluğu, bilgi akışı, hasta güçlenmesi, kontrolün aşınması ve değer ortaklığı boyutları üzerinden doldurmaktadır. Çalışmada özellikle dijital teknolojilerin bilgiye erişimi kolaylaştırmasıyla birlikte sağlık hizmetlerinde geleneksel bilgi asimetrisinin giderek azaldığı ve hasta lehine dönüştüğü vurgulanmaktadır. Ayrıca influencer hekimler, dijital sağlık platformları ve perakende klinikler gibi yeni aktörlerin, hasta güveni ve iletişim süreçleri üzerindeki etkileri değerlendirilmiştir. Son olarak, dijital pazarlama faaliyetlerinin sağlık sonuçları üzerindeki etkisi, veri gizliliği ile marka güveni arasındaki ilişki ve tüketici temelli sağlık iletişiminin etik sınırları gibi konular, geleceğe dönük araştırma alanları olarak önerilmektedir. Bu yaklaşım, sağlık pazarlaması literatüründe dijitalleşme ve yeni aktörlerin bilgi ve değer akışlarını nasıl yeniden şekillendirdiğine dair bütüncül bir çerçeve eksikliğini gidermektedir. Çalışma, sağlık pazarlaması alanında teorik bir boşluğu doldurmayı ve disiplinlerarası ampirik araştırmalar için yönlendirici bir temel sunmayı hedeflemektedir.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Yoktur.
Etik Beyan
Çalışmanın tüm hazırlık aşamalarında etik kurallara uyulduğu yazar tarafından beyan edilir. Aksi bir durumun tespiti hâlinde, Artvin Çoruh Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi herhangi bir sorumluluk kabul etmez ve tüm sorumluluk yazara aittir.
Etik Onayı:
Çalışmada katılımcılardan anket, görüşme, gözlem ya da deney yoluyla birincil veri veya kişisel veri içeren herhangi bir içerik kullanılmamıştır. Bu nedenle etik kurul onayı gerekmemektedir.
Teşekkür
Yoktur.
Kaynakça
- Acıbadem Sağlık Grubu. (t.y.). Ameliyat öncesi ikinci görüş. Retrieved September 27, 2025, from https://www.acibadem.com.tr/ameliyat-oncesi-ikinci-gorus
- Acquisti, A., Gritzalis, S., Lambrinoudakis, C., & di Vimercati, S. (Eds.). (2007). Digital privacy: Theory, technologies, and practices. CRC Press.
- Adler, S. R. (2003). Relationships among older patients, CAM practitioners, and physicians: the advantages of qualitative inquiry. Alternative Therapies in Health and Medicine, 9(1), 104–110. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC2754707/
- Affinito, L. (2018). Empowering the connected physician in the E-patient era: How physician’s empowerment on digital health tools can improve patient empowerment and boost health (care) outcomes. Routledge.
- Alderman, M., & Edberg, D. (2011). Information systems and biopower: Evaluating the exchange of health information through Foucault’s philosophy. In AMCIS 2011 Proceedings-All Submissions, 288 (pp. 1-8). Detroit, Michigan August 4th -7 th. http://aisel.aisnet.org/amcis2011_submissions/288
- Anadolu Ajansı (AA). (2023, 15 Kasım). Hacettepe Üniversitesi’nden çevrimiçi ikinci görüş hizmeti. https://www.aa.com.tr/tr/isdunyasi/saglik/one-dose-health-ve-hacettepe-universitesinden-tibbi-ikinci-gorus-anlasmasi/687794
- Atanasova, S., & Petric, G. (2019). Collective empowerment in online health communities: scale development and empirical validation. Journal of Medical Internet Research, 21(11), 1–16. https://doi.org/10.2196/14392
- Barile, S., Saviano, M., & Polese, F. (2014). Information asymmetry and co-creation in health care services. Australasian Marketing Journal, 22(3), 205–217. https://doi.org/10.1016/j.ausmj.2014.08.008
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Dijital Pazarlama, Pazarlama (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
30 Aralık 2025
Gönderilme Tarihi
12 Ağustos 2025
Kabul Tarihi
7 Aralık 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 11 Sayı: 2
APA
Sönmez Karapınar, E. (2025). Sağlık Hizmetlerinde Bozulan Değişim İlişkileri: Kavramsal Bir Model Önerisi. Artvin Çoruh Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 11(2), 326-350. https://doi.org/10.22466/acusbd.1762438
AMA
1.Sönmez Karapınar E. Sağlık Hizmetlerinde Bozulan Değişim İlişkileri: Kavramsal Bir Model Önerisi. AÇÜ U Sos Bil Der. 2025;11(2):326-350. doi:10.22466/acusbd.1762438
Chicago
Sönmez Karapınar, Ebru. 2025. “Sağlık Hizmetlerinde Bozulan Değişim İlişkileri: Kavramsal Bir Model Önerisi”. Artvin Çoruh Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi 11 (2): 326-50. https://doi.org/10.22466/acusbd.1762438.
EndNote
Sönmez Karapınar E (01 Aralık 2025) Sağlık Hizmetlerinde Bozulan Değişim İlişkileri: Kavramsal Bir Model Önerisi. Artvin Çoruh Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi 11 2 326–350.
IEEE
[1]E. Sönmez Karapınar, “Sağlık Hizmetlerinde Bozulan Değişim İlişkileri: Kavramsal Bir Model Önerisi”, AÇÜ U Sos Bil Der, c. 11, sy 2, ss. 326–350, Ara. 2025, doi: 10.22466/acusbd.1762438.
ISNAD
Sönmez Karapınar, Ebru. “Sağlık Hizmetlerinde Bozulan Değişim İlişkileri: Kavramsal Bir Model Önerisi”. Artvin Çoruh Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi 11/2 (01 Aralık 2025): 326-350. https://doi.org/10.22466/acusbd.1762438.
JAMA
1.Sönmez Karapınar E. Sağlık Hizmetlerinde Bozulan Değişim İlişkileri: Kavramsal Bir Model Önerisi. AÇÜ U Sos Bil Der. 2025;11:326–350.
MLA
Sönmez Karapınar, Ebru. “Sağlık Hizmetlerinde Bozulan Değişim İlişkileri: Kavramsal Bir Model Önerisi”. Artvin Çoruh Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, c. 11, sy 2, Aralık 2025, ss. 326-50, doi:10.22466/acusbd.1762438.
Vancouver
1.Ebru Sönmez Karapınar. Sağlık Hizmetlerinde Bozulan Değişim İlişkileri: Kavramsal Bir Model Önerisi. AÇÜ U Sos Bil Der. 01 Aralık 2025;11(2):326-50. doi:10.22466/acusbd.1762438