Geçmişten Günümüze Türkiye’nin Ortadoğu Politikası ve Batı Etkisi

Öz

Türkiye’nin Batı bağlantısı uzun bir süre boyunca Ortadoğu ile ilişkilerinin şekillenmesinde değişik açılardan olumlu ya da olumsuz bir biçimde etkili olmuştur. Ancak bu süreç son birkaç yılda tersine dönmeye başlamıştır. Bu yeni dönemde Türkiye’nin Ortadoğu ile ilişkileri öyle bir değişim göstermiştir ki bazı durumlarda Batı ile ilişkilerini olumsuz etkilemeye başlamıştır. Bu durum dikkate alınarak bu makalede Türkiye’nin Ortadoğu politikası ve bu politikada Batının etkisi ele alınmıştır. Batı, Türkiye ve Ortadoğu arasındaki bu karşılıklı etkileşimin anlaşılabilmesi için Türkiye’nin Ortadoğu politikası tarihi, bu üçlü ilişkilerdeki hâkim olan tarza göre belirli dönemlere ayrılmıştır. Makalede Türkiye’nin Batılı ve laik kimliği ile Batı ittifakına sıkı sıkıya bağlı olması nedeniyle bölgede hakim olan dinamiklerle çatışma içine girdiği, dolayısıyla Türkiye’nin uzunca bir süre bölgeden uzaklaştığı sonucuna varılmıştır. Ancak, 1990’lı yıllardan sonra hem Türkiye hem de bölge köklü dönüşüm geçirmiştir. Bu dönüşüm Türkiye’nin Ortadoğu ülkeleri ile daha iyi ilişkiler kurmasını mümkün kılmıştır. Zamanla bölgenin jeopolitik yapısındaki değişiklikler nedeniyle de Türkiye’nin Ortadoğu politikasında Batı’nın etkisi giderek azalmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Türkiye, Ortadoğu, Batı, dış politika, güvenlik, Turkey, Middle East, West, foreign policy, security.