X-STR ANALİZİNİN ADLİ BİLİMLERDEKİ ÖNEMİ
Öz
Adli bilimlerde olay yerinden toplanan biyolojik bulgular, suçu aydınlatma ve suçluyu tespit etmede büyük öneme sahiptir. Biyolojik bulguları incelemede en önemli yöntem DNA analizidir. Olay yerinden alınan biyolojik bulgular ve şüpheli şahıstan alınan biyolojik numuneler DNA analiziyle kıyaslanır. Ayrıca akrabalık testi de bu yöntemle yapılmaktadır. Biyolojik örneklerden analiz; DNA izolasyonu, PCR ve elektroforez işlemleriyle gerçekleştirilir. DNA molekülünün tümü protein üretiminden sorumlu değildir. Protein kodlayan kısım tüm genomun %3’ü kadardır. Protein kodlamayan kısım ise tekrarlardan oluşmaktadır. Yapısal olmayan DNA bölgelerinde, özellikle farklı uzunluklarda nükleotid dizilerinin değişik sayıda ard arda tekrarlanmasıyla oluşan diziler satellit olarak adlandırılır. Bunların en kısa olanına mikrosatellit STR=Short Tandem Repeat adı verilir. Bu diziler yüksek oranda polimorfizm gösterir. Adli uygulamalarda uzun süre sadece otozomal STR’ler kullanılmış ve bu incelemelerin yeterli olmaması nedeniyle Y-STR ve mitokondriyal DNA da incelemelere dahil edilmiştir. Son zamanlarda kullanım alanına girmekte olan X-STR analizleri daha karmaşık akrabalık olaylarının çözümlenmesine imkan vermektedir. Çocuğun kız olması koşuluyla; özellikle babanın bulunamadığı durumlarda babaanne-kız torun arasında X-STR analizleri ile babalık davaları çözümlenebilir. Ayrıca, akraba iki erkeğin baba adayı olduğu durumlarda ve iki kız çocuğunun, aynı babadan olup olmadığının araştırılması gibi durumlarda X-STR’ler kullanılabilir. Aynı zamanda, ensest vakalarda ve abortus materyalinin incelenmesinde çok güçlü bir yöntemdir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Donbak L. The short tandem repeat loci in forensic DNA analysis. T Klin J Med Sci 2002;22:233-8.
- Gaensleen RE. Sourcebook in Forensic Serology, Immunology and Biochemistry. Washington: US Goverment Printing Office, 1984:293-320.
- Jeffreys AJ, Royle NJ, Wilson V, Wong V. Spontaneous mutation rates to new length alleles at tandem-repetitive hypervariable loci in human DNA. Nature 1988;332:278-81.
- Butler JM. Forensic DNA Typing: Biology and Technology behind STR Markers. San Diego, CA: Academic Press, 2001.
- Luleyap HU. [Fundamentals of Molecular Genetics]. Adana Nobel Press, 2008.
- Asicioglu F, Akyuz F, Ozdilli K, Oguz F, Carin M. X-Chromosomal short tandem repeat loci in the Turkish population. African 2011;10:4334-8.
- Rodrigues EMR, Leite FPN, Hutz MH, Palha TJBF, Santos AKCR, Santos SEB. A multiplex PCR for 11 X chromosome STR markers and population data from a Brazilian Amazon Region. Forensic Sci Int Genetics 2007;2:154-8.
- Lee HY, Park MJ, Jeong CK, Lee SY, Yoo JE, Chung U et al. Genetic characteristics and population study of 4 X-chromosomal STRs in Koreans: evidence for a null allele at DXS9898. Int J Legal Med 2004;118:355-60.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Adli Biyoloji
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Arzu Eroğlu
Bu kişi benim
Bayram Yüksel
Bu kişi benim
Berrin İmge Ergüder
Bu kişi benim
Zeliha Kayaaltı
Bu kişi benim
Aydın Rüstemoğlu
Bu kişi benim
Yayımlanma Tarihi
31 Aralık 2015
Gönderilme Tarihi
1 Ocak 2015
Kabul Tarihi
15 Ocak 2015
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2015 Cilt: 29 Sayı: 3
