Araştırma Makalesi

Endişe verici bir madde: Bir prodrug olan 1,4-Bütandiol suistimali

Cilt: 35 Sayı: 2 31 Ağustos 2021
  • Faruk Aşıcıoğlu
PDF İndir
TR EN

Endişe verici bir madde: Bir prodrug olan 1,4-Bütandiol suistimali

Öz

Prodrug kavramı vücuda alımından sonra metabolize olarak farmakolojik olarak aktif hale geçen bileşiklere verilen isimdir. 1,4-bütandiol kimya, plastik ve tekstil sanayii gibi alanlarda yaygın kullanımı olan bir maddedir. Vücuda alındıktan sonra hızla psikoaktif etki gösteren Gama-Hidroksibütirat ’a dönüştüğünden dolayı “prodrug” lar için tipik örnektir. Son zamanlarda bu maddenin suiistimal edildiği adli dosyalar içerisinden görülmektedir. Maddenin psikoaktif etkileri ağızdan alımını takiben 5 ile 20 dakika içerisinde başlayıp yaklaşık olarak 2 ile 3 saat kadar sürmektedir. Oluşturduğu etkiler arasında öfori, erotik uyarılmalar, inhibisyon kaybı ve daha fazla tüketildiğinde sedatif etki sayılabilir. Bu makalede kendisi bizatihi psikoaktif bir etki doğurmayan 1,4-bütandiol’ün artan suiistimal potansiyelini ve yapılması gerekenleri ele almak amaçlanmıştır. 1,4-bütandiol Avrupa Birliği Kozmetik Maddeler mevzuatında, tehlikeli maddeler sınıfında yer almadığı gibi 1988 Uyuşturucu ve Psikotrop Maddelerin Kaçakçılığına Karşı Birleşmiş Milletler Sözleşmesi’nde, Birleşmiş Milletler prekürsör kimyasallar listesinde de bulunmamaktadır. Oysa bu maddenin metaboliti Gama-Hidroksibütirat 1971 psikotrop maddeler sözleşmesinin 2 nolu listesinde yer almaktadır. Günümüzde uyuşturucu tacirlerinin hukuki müeyyidelerden kaçmak amacı ile yeni yöntemler sergiledikleri görülmektedir. Bu nedenle Türk Ceza Kanunu’nun 188. maddesine ilave bir fıkra eklemek sureti ile ya da mevcut fıkralarda düzenleme yapılarak “prodrug” ların yasa kapsamına alınmasının önü açılmalıdır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Rautio J, Meanwell NA, Di L, Hageman MJ. The expanding role of prodrugs in contemporary drug design and development. Na- ture Reviews. Drug Discovery 2018;17 8 :559-87.
  2. Rautio J, Kumpulainen H, Heimbach T, Oliyai R, , Järvinen D Savolainen T. Prodrugs: design and clinical applications. J.Nat Rev Drug Discov 2008;7 3 :255-70.
  3. Sprince H, Josephs Jr JA, Wilpizeski CR. Neuropharmacologi- cal effects of 1,4-butanediol and related congeners compared with those of Gama Hidroksibütirat and gamma-butyrolactone. Life Sciences 1966;5:2041-52.
  4. The Merck Index: An Encyclopedia of Chemicals, Drugs, and Biologicals., 13 th. Edition. MerckCo.,Inc., NJ. 2001.
  5. World Health Organization. 1,4-Butanediol 1,4-BD Pre-Re- view Report: Expert Committee on Drug Dependence Thirty-fifth Meeting. Geneva: World Health Organization; 2012. Report No.: th ECDD 2012 Agenda item 5.5.
  6. World Health Organization. 1,4-Butanediol 1,4-BD Critical Review Report: Expert Committee on Drug Dependence Thirty- sixth Meeting. Geneva:16-20 June, World Health Organization; Report No.: 36th ECDD 2014 Agenda item 4.4 .
  7. https://psychonautwiki.org/wiki/1,4-Butanediol Cited: 15 Au- gust 2021 .
  8. Thai D, Dyer JE, Jacop P, Haller CA. Clinical pharmacology of ,4 butanediol and gamma –hydroxybutyrate after oral 1,4 bu- tanediol administration to healty volunteers. Clin Pharmacol Ther 2007;81 2 :178-84.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Adli Biyoloji

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Faruk Aşıcıoğlu Bu kişi benim

Yayımlanma Tarihi

31 Ağustos 2021

Gönderilme Tarihi

1 Ocak 2021

Kabul Tarihi

15 Ocak 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 35 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Aşıcıoğlu, F. (2021). Endişe verici bir madde: Bir prodrug olan 1,4-Bütandiol suistimali. Adli Tıp Dergisi, 35(2), 86-91. https://izlik.org/JA28CA57ZN
AMA
1.Aşıcıoğlu F. Endişe verici bir madde: Bir prodrug olan 1,4-Bütandiol suistimali. ATD. 2021;35(2):86-91. https://izlik.org/JA28CA57ZN
Chicago
Aşıcıoğlu, Faruk. 2021. “Endişe verici bir madde: Bir prodrug olan 1,4-Bütandiol suistimali”. Adli Tıp Dergisi 35 (2): 86-91. https://izlik.org/JA28CA57ZN.
EndNote
Aşıcıoğlu F (01 Ağustos 2021) Endişe verici bir madde: Bir prodrug olan 1,4-Bütandiol suistimali. Adli Tıp Dergisi 35 2 86–91.
IEEE
[1]F. Aşıcıoğlu, “Endişe verici bir madde: Bir prodrug olan 1,4-Bütandiol suistimali”, ATD, c. 35, sy 2, ss. 86–91, Ağu. 2021, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA28CA57ZN
ISNAD
Aşıcıoğlu, Faruk. “Endişe verici bir madde: Bir prodrug olan 1,4-Bütandiol suistimali”. Adli Tıp Dergisi 35/2 (01 Ağustos 2021): 86-91. https://izlik.org/JA28CA57ZN.
JAMA
1.Aşıcıoğlu F. Endişe verici bir madde: Bir prodrug olan 1,4-Bütandiol suistimali. ATD. 2021;35:86–91.
MLA
Aşıcıoğlu, Faruk. “Endişe verici bir madde: Bir prodrug olan 1,4-Bütandiol suistimali”. Adli Tıp Dergisi, c. 35, sy 2, Ağustos 2021, ss. 86-91, https://izlik.org/JA28CA57ZN.
Vancouver
1.Faruk Aşıcıoğlu. Endişe verici bir madde: Bir prodrug olan 1,4-Bütandiol suistimali. ATD [Internet]. 01 Ağustos 2021;35(2):86-91. Erişim adresi: https://izlik.org/JA28CA57ZN

Creative Commons Lisansı
Adli Tıp Dergis Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.
Dergimiz Açık Erişim Politikasını benimsemiş olup, gönderilen makaleler için yayının hiçbir aşamasında yazarlardan ücret talep edilmeyecektir.