Derleme

Diyabete Bağlı Ani Ölüm: Diyabetin Postmortem Biyokimyasal Değerlendirmesi ve Tanısal Algoritması

Cilt: 40 Sayı: 2 31 Ağustos 2026
PDF İndir
EN TR

Diyabete Bağlı Ani Ölüm: Diyabetin Postmortem Biyokimyasal Değerlendirmesi ve Tanısal Algoritması

Öz

Bu derlemede; ani, beklenmedik ve şüpheli ölümlerde diyabetin akut komplikasyonlarına-diyabetik ketoasidoz (DKA), hiperozmolar hiperglisemik durum (HHD) ve şiddetli hipoglisemiye - bağlı ölümlerin postmortem tanısında adli tıbba özgü yaklaşımları güncel kanıtlar ışığında özetlemek ve pratikte uygulanabilir, adım adım bir değerlendirme algoritması önermek amaçlanmıştır. 

2000–2025 yılları arasında yayımlanmış adli tıp, adli patoloji ve klinik endokrinoloji literatüründeki vitreus ve kan biyokimyası, hemoglobin A1C (HbA1c), keton cisimcikleri, insülin/C-peptid ve yardımcı belirteçleri içeren çalışmalar; örnekleme yeri ve zamanı, otoliz ve postmortem interval (PMI) etkileri, ayırıcı tanı kriterleri ve eşik değerler yönünden karşılaştırılarak sentezlenmiştir. Türkiye ve uluslararası mortalite verileri bağlamsal olarak değerlendirilmiştir. 

Vitreus glikozu ile kan veya perikardiyal β-hidroksibutiratın (BHB) birlikte değerlendirilmesinin DKA ve HHD ayırımında tanısal gücü arttırdığı, HbA1c’nin ileri hemoliz ve çürüme koşullarında dahi antemortem glisemik durumun güvenilir bir göstergesi olduğu, insülinin aşırı doz alımı şüphesinde enjeksiyon bölgesinin histokimyasal incelemesi ve vitreusta insülin/analog analizlerinin tanıya katkı sağladığı, bu vakaların doğru sınıflanması için dijital klinik kayıtların biyokimya verileriyle entegrasyonunun önemli olduğu bilgisine ulaşılmıştır. 

Postmortem biyokimya, diyabete bağlı ani ölümlerin tanısında vazgeçilmezdir. Literatür ve tarafımızca; adli otopsi protokollerine vitreus glikozu, kan veya perikardiyal BHB ve HbA1c’nin rutin olarak eklenmesi; hipoglisemi ve insülin toksisitesinde hedefli örnekleme ve toksikolojik analizlerle desteklenmesi önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Çalışma için etik kurul kararı alınmamıştır.

Teşekkür

Makaleye katkıda bulunan tüm yazarlara teşekkür ederiz.

Kaynakça

  1. Elsayed NA, Aleppo G, Aroda VR, Bannuru RR, Brown FM, Brue- mmer D, et al. Classification and diagnosis of diabetes: Standards of care in diabetes—2023. Diabetes Care. 2023;46(Suppl 1):S19–40. doi:10.2337/dc23-S002
  2. Ely SF. Sudden death related to diabetes mellitus: Current and emerging relevance to the forensic pathologist. Acad Forensic Pathol. 2016;6(2):154–63. doi:10.23907/2016.017
  3. World Health Organization. Global Health Estimates 2023: Life ex- pectancy and leading causes of death and disability. Geneva: WHO; 2023. (https://www.who.int/data/global-health-estimates)
  4. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK). Ölüm ve Ölüm Nedeni İstatis- tikleri, 2024. Ankara: TÜİK Yayınları; 2025. (https://data.tuik.gov.tr/ Bulten/Index?p=Olum-ve-Olum-Nedeni-Istatistikleri-2024-54195)
  5. Schumann C, Faust M. Diabetic ketoacidosis and hyperosmolar hyperglycemic state. Dtsch Med Wochenschr. 2018;143(6):384–91. doi:10.1055/s-0043-114493
  6. Palmiere C. Postmortem diagnosis of diabetes mellitus and its complications. Croat Med J. 2015;56(3):181–93. doi:10.3325/cmj.2015.56.181
  7. Eroğlu N. Diabetes mellitus’un komplikasyonları. Izmir Democracy Univ Health Sci J. 2018;1(2):6–12.
  8. Dhatariya KK, Glaser NS, Codner E, et al. Diabetic ketoacidosis. Nat Rev Dis Primers. 2020;6:40. doi:10.1038/s41572-020-0165-1

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Adli Tıp, Adli Kimya

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

31 Ağustos 2026

Gönderilme Tarihi

22 Nisan 2025

Kabul Tarihi

27 Ağustos 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 40 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Beşkoç, C., Ekinci, E., Babekoğlu, M., Karakuş, H. D., & Balcı, Y. (2026). Diyabete Bağlı Ani Ölüm: Diyabetin Postmortem Biyokimyasal Değerlendirmesi ve Tanısal Algoritması. Adli Tıp Dergisi, 40(2), 299-306. https://doi.org/10.61970/adlitip.1678311
AMA
1.Beşkoç C, Ekinci E, Babekoğlu M, Karakuş HD, Balcı Y. Diyabete Bağlı Ani Ölüm: Diyabetin Postmortem Biyokimyasal Değerlendirmesi ve Tanısal Algoritması. ATD. 2026;40(2):299-306. doi:10.61970/adlitip.1678311
Chicago
Beşkoç, Caner, Ecesu Ekinci, Mustafa Babekoğlu, Havva Deniz Karakuş, ve Yasemin Balcı. 2026. “Diyabete Bağlı Ani Ölüm: Diyabetin Postmortem Biyokimyasal Değerlendirmesi ve Tanısal Algoritması”. Adli Tıp Dergisi 40 (2): 299-306. https://doi.org/10.61970/adlitip.1678311.
EndNote
Beşkoç C, Ekinci E, Babekoğlu M, Karakuş HD, Balcı Y (01 Ağustos 2026) Diyabete Bağlı Ani Ölüm: Diyabetin Postmortem Biyokimyasal Değerlendirmesi ve Tanısal Algoritması. Adli Tıp Dergisi 40 2 299–306.
IEEE
[1]C. Beşkoç, E. Ekinci, M. Babekoğlu, H. D. Karakuş, ve Y. Balcı, “Diyabete Bağlı Ani Ölüm: Diyabetin Postmortem Biyokimyasal Değerlendirmesi ve Tanısal Algoritması”, ATD, c. 40, sy 2, ss. 299–306, Ağu. 2026, doi: 10.61970/adlitip.1678311.
ISNAD
Beşkoç, Caner - Ekinci, Ecesu - Babekoğlu, Mustafa - Karakuş, Havva Deniz - Balcı, Yasemin. “Diyabete Bağlı Ani Ölüm: Diyabetin Postmortem Biyokimyasal Değerlendirmesi ve Tanısal Algoritması”. Adli Tıp Dergisi 40/2 (01 Ağustos 2026): 299-306. https://doi.org/10.61970/adlitip.1678311.
JAMA
1.Beşkoç C, Ekinci E, Babekoğlu M, Karakuş HD, Balcı Y. Diyabete Bağlı Ani Ölüm: Diyabetin Postmortem Biyokimyasal Değerlendirmesi ve Tanısal Algoritması. ATD. 2026;40:299–306.
MLA
Beşkoç, Caner, vd. “Diyabete Bağlı Ani Ölüm: Diyabetin Postmortem Biyokimyasal Değerlendirmesi ve Tanısal Algoritması”. Adli Tıp Dergisi, c. 40, sy 2, Ağustos 2026, ss. 299-06, doi:10.61970/adlitip.1678311.
Vancouver
1.Caner Beşkoç, Ecesu Ekinci, Mustafa Babekoğlu, Havva Deniz Karakuş, Yasemin Balcı. Diyabete Bağlı Ani Ölüm: Diyabetin Postmortem Biyokimyasal Değerlendirmesi ve Tanısal Algoritması. ATD. 01 Ağustos 2026;40(2):299-306. doi:10.61970/adlitip.1678311

Creative Commons Lisansı
Adli Tıp Dergis Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.
Dergimiz Açık Erişim Politikasını benimsemiş olup, gönderilen makaleler için yayının hiçbir aşamasında yazarlardan ücret talep edilmeyecektir.