Alkol veya İlaçla Kolaylaştırma Şüphesi Olan Cinsel Suç Olgularının Retrospektif Değerlendirilmesi

Yıl 2025, Cilt: 39 Sayı: 3, 345 - 358, 28.12.2025

Mustafa Babekoğlu , Havva Deniz Karakuş , Mert Tunç , Yasemin Balcı

https://doi.org/10.61970/adlitip.1722651

Öz

Amaç: Bu çalışma, alkol veya ilaçla kolaylaştırıldığı şüphesi bulunan cinsel saldırı olgularını değerlendirmek, bu olgularda izlenmesi gereken adli ve tıbbi süreci ortaya koymak amacıyla gerçekleştirilmiştir.
Yöntem: 01 Haziran 2014 - 31 Aralık 2023 tarihleri arasında Muğla Eğitim Araştırma Hastanesi Adli Tıp Polikliniğine cinsel saldırı şikayetiyle başvuran 339 olgu retrospektif olarak incelenmiş, bu olguların 32’sinde alkol veya ilaç kullanımıyla kolaylaştırılmış cinsel saldırı şüphesi belirlenmiştir. Olgulara ait demografik veriler, saldırgan-mağdur ilişkisi, olay yeri ve zamanı gibi değişkenler analiz edilmiştir. Veriler, frekans ve yüzde dağılımlarıyla değerlendirilmiştir.
Bulgular: Tüm olgular kadınlardan oluşmaktadır. Yaş aralığı 14–49 olup, %78.1’inde saldırganla mağdur arasında bir güven ilişkisi tespit edilmiştir. Olayların %59.4’ü ev ortamında gerçekleşmiş, %65.6’sında yalnızca alkol, %12.5’inde alkolle birlikte başka maddelerin kullanıldığı bildirilmiştir. Mağdurların %75’i olay anını kısmen veya tamamen hatırlayamamış, %46.9’u halsizlik, güçsüzlük gibi belirtiler yaşamıştır. Fiziksel travma bulguları genellikle erken başvurularda saptanırken, ruhsal belirtiler daha geç başvurularda ön plana çıkmıştır.
Sonuç: Bu çalışmada, cinsel suçların değerlendirilmesinde mağdurların ifadelerinin dikkatle alınmasının ve olayın hemen ardından biyolojik örneklerinin toplanmasının önemi vurgulanmıştır. Başvuru süresi geciktikçe fiziksel delillerin toplanmasının zorlaştığı, ancak ruhsal etkilerin daha belirgin hale geldiği gösterilmiştir. Bu nedenle, tüm olgular bütüncül bir şekilde değerlendirilerek, geç başvuru durumlarında dahi örneklerin alınması ve mağdurun ruhsal durumu açısından takip edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır

Anahtar Kelimeler

Alkol/ilaçla kolaylaştırılmış cinsel suç , güven ilişkisi , ruhsal etkiler , cinsel saldırı

Retrospective Evaluati̇on of Sexual Assault Cases Wi̇th Suspected Alcohol/Drug-Faci̇li̇tation

Öz

Objective: This study aimed to evaluate sexual assault cases with suspected alcohol or drug facilitation and to outline the forensic and medical procedures required in such cases.
Methods: A retrospective analysis was conducted on 339 sexual assault cases reported at Muğla Training and Research Hospital’s Forensic Medicine Outpatient Clinic between June 1, 2014, and December 31, 2023. Among these, 32 cases involved suspected alcohol or drug-facilitated sexual assault. Demographic data, perpetrator-victim relationships, location/time of the incident, and other variables were analyzed. Data were assessed using frequency and percentage distributions.
Results: All victims were female, aged 14–49 years. A trust-based relationship between the perpetrator and victim was identified in %78.1 of cases. Incidents occurred in home environments in %59.4 of cases. Alcohol alone was involved in %65.6 of cases, while %12.5 involved alcohol combined with other substances. %75 of victims reported partial or complete memory loss during the assault, and %46.9 experienced symptoms such as weakness or fatigue. Physical trauma findings were more common in early presentations, whereas psychological symptoms predominated in delayed reports.
Conclusion: This study highlights the importance of meticulously documenting victim statements and collecting biological samples immediately after the incident. As the delay in reporting increases, obtaining physical evidence becomes more challenging, but psychological impacts become more pronounced. Therefore, a holistic approach is essential—even in delayed presentations, samples should be collected, and victims must receive psychological follow-up.

Anahtar Kelimeler

Drug/alcohol-facilitated sexual assault , trust relationship , psychological effects , delayed reporting

Kaynakça

• Teunissen D, Moors ML, Boerrigter E, Lagro-Janssen T. Verkrachting onder invloed [Drug-facilitated sexual assault; frequently used substances, symptoms and toxicological investigation]. Ned Tijdschr Geneeskd. 2019;163:D3287. Published 2019 Jan 31.
• Kerrigan S. The Use of Alcohol to Facilitate Sexual Assault. Forensic Sci Rev. 2010;22(1):15-32.
• Butler B, Welch J. Drug-facilitated sexual assault. CMAJ. 2009;180(5):493-494. doi:10.1503/cmaj.090006
• Abbey A. Acquaintance rape and alcohol consumption on college campuses: how are they linked?. J Am Coll Health. 1991;39(4):165-169. doi:10.1080/07448481.1991.9936229
• Testa M, Livingston JA, Collins RL. The role of women’s alcohol consumption in evaluation of vulnerability to sexual aggression. Exp Clin Psychopharmacol. 2000;8(2):185-191. doi:10.1037//1064-1297.8.2.185
• Recalde-Esnoz I, Prego-Meleiro P, Montalvo G, Del Castillo H. Drug-Facilitated Sexual Assault: A Systematic Review. Trauma Violence Abuse. 2024;25(3):1814-1825. doi:10.1177/15248380231195877
• Operation MATISSE  Investigating Drug Facilitated Sexual Assault. International False Rape Timeline. Published [date unknown]. https://www.falserapetimeline.org/false-rape-2320.pdf. Accessed June 16, 2025.
• Hall J, Goodall EA, Moore T. Alleged drug facilitated sexual assault (DFSA) in Northern Ireland from 1999 to 2005. A study of blood alcohol levels. J Forensic Leg Med. 2008;15(8):497-504. doi:10.1016/j.jflm.2008.05.006
• Hall JA, Moore CB. Drug facilitated sexual assault--a review. J Forensic Leg Med. 2008;15(5):291-297. doi:10.1016/j.jflm.2007.12.005
• Du Mont J, Macdonald S, Rotbard N, Asllani E, Bainbridge D, Cohen MM. Factors associated with suspected drug-facilitated sexual assault. CMAJ. 2009;180(5):513-519. doi:10.1503/cmaj.080570
• Simonaggio C, Rubini E, Facci G, et al. Victims of drug facilitated sexual assault aged 13-24: a cross sectional study on the pool of users of a sexual violence relief centre in Northern Italy. Int J Legal Med. 2024;138(4):1593-1602. doi:10.1007/s00414-024-03197-0
• Tiemensma M, Davies B. Investigating drug-facilitated sexual assault at a dedicated forensic centre in Cape Town, South Africa. Forensic Sci Int. 2018;288:115-122. doi:10.1016/j.forsciint.2018.04.028
• Rial A, García-Couceiro N, Gómez P, Braña T, Isorna M. Minors and drug-facilitated sexual assaults: Between submission and chemical vulnerability. Menores y agresiones sexuales facilitadas por drogas: Entre la sumisión y la vulnerabilidad química. Adicciones. 2024;36(3):317-328. Published 2024 Sep 25. doi:10.20882/adicciones.1871
• Şahide GK. Randevu Tecavüzü, Tecavüz Mitleri ve Toplumsal Cinsiyet Algısı Üzerine Bir Derleme. The Bulletin of Legal Medicine.2023 Apr;28(1):80-85. doi:10.17986/blm.1598.
• Welner M, Welner B. Drug-Faciliated Sex Assault İn: Hazelwood RR, Burgess AW, editors. Practical aspects of rape investigation: A multidisciplinary approach 5th Edition. New York: CRC Press; 2017. p. 355-370
• Efeoğlu, Pınar, Nebile Dağlıoğlu, Ahmet Hilal ve Mete Korkut Gülmen. “Cinsel Saldırılarda Kullanılan İlaçlar: Özellikleri ve Toksikolojik İncelemeleri.” Arşiv Kaynak Tarama Dergisi C. 22, S. 3 (2013): 418-425.
• Fitzgerald, Nora and Kevin Jack Riley. “Drug-facilitated Rape: Looking for the Missing Pieces”. National Institute of Justice Journal S. 243 (2000): 8-15.
• Turvey BE. Rape Investigation Handbook. 2nd ed. Elsevier; 2011:7.
• Abbey A, BeShears R, Clinton-Sherrod AM, McAuslan P. SIMILARITIES AND DIFFERENCES IN WOMEN’S SEXUAL ASSAULT EXPERIENCES BASED ON TACTICS USED BY THE PERPETRATOR. Psychol Women Q. 2004;28(4):323-332. doi:10.1111/j.1471-6402.2004.00149.x
• Fırat S, Erk MA. Sinsice işlenen bir suç: Madde ile kolaylaştırılmış cinsel saldırılar ve fail tipolojisi. Adli Tıp Bülteni.2019;24(2):141–147. doi:10.17986/blm.2019250175
• Kernsmith PD, Comartin E, Craun SW, Kernsmith RM. The relationship between sex offender registry utilization and awareness. Sexual Abuse. 2009;21(2):181–193. doi:10.1177/1079063209332235
• Balcı Y. Yorulmaz Medikolegal
• Leyla Welkin, Dost-Nar Bağı, Cantekin Matbaacılık, 2. Baskı, 2012
• Şare E. Cinsel Özgürlüğe Karşı Suçlarda İlgilinin Rızası. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt: 21, Sayı: 2, 2019, s. 977-1023.
• Yargıtay Ceza Genel Kurulu 13.04.1999 tarih ve 1999/5-59 Esas 1999/64 Karar (Kaban M, Aşaner H, Güven Ö, Yalvaç G. Yargıtay Ceza Genel Kurulu Kararları, Eylül 1996-Temmuz 2001, Ankara 2001, s. 471-473.
• Scott-Ham M, Burton FC. A study of blood and urine alcohol concentrations in cases of alleged drug-facilitated sexual assault in the United Kingdom over a 3-year period. J Clin Forensic Med. 2006;13(3):107-111. doi:10.1016/j.jcfm.2005.10.006
• Olszewski D. Sexual assaults facilitated by drugs or alcohol. Drugs Educ Prev Policy. 2009;16(1):39–52. doi:10.1080/09687630802128756
• US Department of Justice, National Drug Intelligence Center. Drug-facilitated sexual assault fast facts. https://www.justice.gov/archive/ndic/pubs8/8872/8872p.pdf. Accessed April 5, 2023.
• Busardò FP, Varì MR, di Trana A, Malaca S, Carlier J, di Luca NM. Drug-facilitated sexual assaults (DFSA): a serious underestimated issue. Eur Rev Med Pharmacol Sci. 2019;23(24):10577-10587. doi:10.26355/eurrev_201912_19753
• Drug facilitated sexual assault – DFSA. https://cambridgeclinic.co.nz/wp-content/uploads/2021/04/What-is-Drug-Facilitated-Sexual-Assault-1.pdf. Accessed April 13, 2023.
• Uzunyayla Z, Yeşiltepe G, Ünüvar Ü. Cinsel şiddete maruz bırakılanlar için medikolegal bakım kılavuzu: Dünya Sağlık Örgütü – 2003. Published 2021. Accessed March 19, 2023.
• Smith AJ, Brown KL, Davis M. Effects of facilitating substances on episodic memory: a retrospective study. J Forensic Psychiatry. 2018;12(1):45–53.
• Resnick HS, Kilpatrick DG, Dansky BS, Saunders BE, Best CL. Prevalence of civilian trauma and posttraumatic stress disorder in a representative national sample of women. J Consult Clin Psychol. 1993;61(6):984-991. doi:10.1037//0022-006x.61.6.984
• Brewin CR, Andrews B, Valentine JD. Meta-analysis of risk factors for posttraumatic stress disorder in trauma-exposed adults. J Consult Clin Psychol. 2000;68(5):748-766. doi:10.1037//0022-006x.68.5.748
• Bryant RA. Acute stress disorder as a predictor of posttraumatic stress disorder: a systematic review. J Clin Psychiatry. 2011;72(2):233-239. doi:10.4088/JCP.09r05072blu
• Kelly L, Kulkarni S, Jamieson P. Decline in forensic evidence yield with delayed reporting: a multicenter analysis. Int J Legal Med. 2008;122(3):233–239.
• World Health Organization. Clinical Management of Rape Survivors: Developing Protocols for Use with Refugees and Internally Displaced Persons. World Health Organization; 2003.
• Sween KR, Quarino LA, Kishbaugh JM. Detection of male DNA in the vaginal cavity after digital penetration using Y-chromosome short tandem repeats. J Forensic Nurs. 2015;11(1):33-40. doi:10.1097/JFN.0000000000000056
• Cross TP, Alderden M, Wagner A, et al. Forensic Evidence and Criminal Justice Outcomes in a Statewide Sample of Sexual Assault Cases. U.S. Department of Justice; September 2014. Report No.: 248254