Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Adli Tıp Polikliniğinde Düzenlenen Alt Ekstremite Maluliyet Raporlarının Değerlendirilmesi

Öz

Amaç: Trafik kazası, iş kazası, ateşli silah yaralanmaları, darp gibi adli olayların meydana geldiği tarihe göre farklı maluliyet cetvelleri ve yönetmelikler kullanılarak raporlar düzenlenmektedir. Bu çalışmada, maluliyet hesabında kullanılan yönetmeliklerin alt ekstremiteyi ilgilendiren kısımlarının incelenmesi, aralarındaki farkların belirlenmesi ve bu farklılıkların nasıl giderileceğine dair çözüm önerileri sunulması hedeflendi. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmada Sivas Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı’nda 01/01/2020-31/12/2023 tarihleri arasındaki 180 adet alt ekstremite maluliyet raporu retrospektif olarak değerlendirildi. Olgular yaş, cinsiyet, başvuru tarihi, raporu talep eden kurum, hangi yönetmelikten rapor talep edildiği, olayın türü, konsültasyon, maluliyet/engellilik oranları, takdir kullanılması, bakıma muhtaçlık süresi, iş göremezlik süresi gibi verilerle incelenmiştir. Tanımlayıcı analizler ve verilerin karşılaştırılmasının uygulandığı araştırmada veriler SPSS 21.0 paket programı ile analiz edilmiştir. İstatistiksel olarak anlamlılık düzeyi α:0,05 olarak belirlenmiştir. Bulgular: Raporların 114’ünün (%63,3) erkek cinsiyete ait olduğu, %75’inin bireysel talep ile düzenlendiği, %68,3’ü engellilik, %31,7’si maluliyet raporu olduğu, olguların yaş ortalamasının 35,63±19,78 olduğu, başvuruların %93,9’unun trafik kazası, %4,4’ünde ateşli silah yaralanması olduğu tespit edildi. Sonuç: Maluliyet raporlandırmalarında adaletin sağlanması, hak kayıplarının giderilmesi için standart yönetmelik önerilmektedir. Buna göre kişisel farklılıkların göz ardı edilmediği, bilimsel verilere dayalı ve yasal uyumluluğu tam olan raporlar sunulması sağlanmalıdır.

Anahtar Kelimeler

• Maluliyet
• Engellilik
• Alt Ekstremite
• Adli Tıp

Destekleyen Kurum

yok

Etik Beyan

Bu çalışma Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Girişimsel Olmayan Klinik Araştırmalar Etik Kurulu’ndan alınan 16/05/2024 tarihli 2024/05-62 sayılı izin ve Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Başhekimliğinden alınan 08/07/2024 tarih ve E-93596471-010.01-445601 sayılı arşiv tarama izni ile gerçekleştirilmiş olan retrospektif bir çalışmadır.

Evaluation of Lower Extremity Disability Reports Prepared At The Department of Forensic Medicine, Sivas Cumhuriyet University

Öz

Aim: Disability reports are prepared using different disability scales and regulations depending on the date of occurrence of forensic events such as traffic accidents, occupational accidents, firearm injuries, and assaults. This study aimed to examine the sections of the regulations used in disability calculations that concern the lower extremities, to identify the differences between them, and to propose solutions for eliminating these discrepancies. Metods: In this retrospective study, a total of 180 lower extremity disability reports prepared at the Department of Forensic Medicine, Faculty of Medicine, Sivas University between 01/01/2020 and 31/12/2023 were evaluated. The cases were analyzed in terms of age, sex, date of application, requesting authority, the regulation under which the report was requested, type of incident, consultations, disability/impairment rates, use of discretionary assessment, duration of need for care, and duration of incapacity for work. Descriptive analyses and comparative evaluations were performed, and the data were analyzed using the SPSS 21.0 statistical software package. The level of statistical significance was set at α = 0.05. Findings: Of the reports, 114 (63.3%) belonged to male individuals; 75% were prepared upon individual request; 68.3% were disability reports and 31.7% were impairment reports. The mean age of the cases was 35.63 ± 19.78 years. It was determined that 93.9% of the applications were related to traffic accidents and 4.4% to firearm injuries. Conclusion: To ensure justice in disability reporting and to prevent loss of rights, the implementation of a standardized regulation is recommended. Accordingly, reports should be prepared in a manner that does not disregard individual differences, is based on scientific evidence, and is fully compliant with legal requirements.

Anahtar Kelimeler

• Disability
• Incapacity
• Lower Extremity
• Forensic Medicine

Etik Beyan

This study was conducted with the permission of the Non-Interventional Clinical Research Ethics Committee of Sivas Cumhuriyet University Faculty of Medicine, dated 16/05/2024, and numbered 2024/05-62.

Kaynakça

1. Altındağ H, Şenol E. Maluliyet hesaplamasında göz önünde bulundurulan cetvellerde yer almayan arızaların değerlendirilmesi. Ege Tıp Dergisi. 2022;61(4):636-46. https://doi.org/10.19161/etd.1209123
2. Altuntaş E, Hoşgör Ş. Türkiye’deki sigorta şirketlerinin derecelendirilmesi ve değerlendirilmesi. Başkent Üniversitesi Ticari Bilimler Fakültesi Dergisi. 2018;2(1):96-110. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/453793 (Erişim tarihi: 09.02.2026)
3. Ata U, Şenol E, Çelik C. Ege üniversitesi tıp fakültesi adli tıp anabilim dalına başvuran olguların meslekte kazanma gücünde kayıp oranları ile engellilik oranlarının karşılaştırılması. Adli Tıp Bülteni 2021;26(3):180-188 https://doi.org/10.17986/blm.1498
4. Çeli̇k A. Bedensel Zararlar Nedeniyle Tazminat. Erişim: https://tazminathukuku. com/dosyalar/378_bedensel-zararlar-nedeniyle-tazminat. pdf. (Erişim Tarihi: 10.12. 2024)
5. Düzcan A.M, Durak D, Fedakar R, Türkmen İnanır N. Adli tıp ana bilim dalı tarafından düzenlenen maluliyet raporlarının retrospektif incelenmesi. Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi. 2023;49(1):9-16. https://doi.org/10.32708/uutfd.1197486
6. Erdur B, Türkçüer İ, Ergin A, Kabay B, Serinken M, Yüksel A. Pamukkale üniversitesi tıp fakültesi acil servisine başvuran travma olgularının kesitsel analizi. Türkiye Acil Tıp Dergisi. 2007;7(1):25-30. https://turkjemergmed.com/abstract/436/tur (Erişim tarihi: 09.02.2026)
7. Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik. https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=31275&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5 (Erişim Tarihi: 17.01. 2026)
8. Eroğlu İ, Küpeli A. Meslekte kazanma gücü kaybı oranı ve engel oranı değerlendirmesinde kullanılan yönetmeliklerin karşılaştırılması. The Bulletin of Legal Medicine. 2020;25(3):182-90. https://doi.org/10.17986/blm.1380

9. Genç Y. Engellilerin sosyal sorunları ve beklentileri. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi. 2015:35/2. https://doi.org/10.21560/spcd.77043
10. Gitmiş G. Adli Tıp Genel Kurulu ve 3. Adli Tıp İhtisas Kurulu’ndan meslekte kazanma gücü kaybı hakkında görüş istenilen olguların değerlendirilmesi. Yayınlanmamış Uzmanlık Tezi. Adalet Bakanlığı Adli Tıp Kurumu Başkanlığı. İstanbul. 2014
11. Gündoğmuş ÜN. Adli Tıp Birinci Basamak Hekimler İçin. Sağlık Bakanlığı, Ankara, 1997. p.33-39 . https://ekutuphane.saglik.gov.tr/Ekutuphane/kitaplar/adlitip.pdf (Erişim Tarihi: 09.02.2026)
12. Hekimoğlu Y, Gümüş O, Kartal E, Etli Y, Demir U, Aşırdizer M. The evaluation of relationship between disability rates and age and gender. Van Medical Journal. 2017;24(3):173-81. https://doi.org/10.5505/vtd.2017.53244
13. Hilal A. Maluliyet hesaplamalarında karşılaşılan sorunlar. Adli Tıp Bülteni. 2016;21(2). https://doi.org/10.17986/blm.2016220387
14. Hilal A, Akgündüz E, Kaya K, Yılmaz K, Çekin N. Çukurova üniversitesi tıp fakültesi adli tıp anabilim dalına gelen maluliyet raporlarının retrospektif olarak değerlendirilmesi. Adli Tıp Bülteni. 2017;22(3):189-93. https://doi.org/10.17986/blm.2017332032
15. Kadı MR, Kadı G, Balcı Y, Göçeoğlu ÜÜ. Meslekte kazanma gücü kaybı oranları ile takdir oranlarının değerlendirilmesi: muğla sıtkı koçman üniversitesi tıp fakültesi adli tıp anabilim dalı olguları. The Bulletin of Legal Medicine. 2018;23(2):77-88. https://doi.org/10.17986/blm.2018136937
16. Karasu M, Isır AB, Aydın N, Dülger HE. Gaziantep üniversitesi tıp fakültesi adli tıp anabilim dalınca 1998-2005 yılları arasında düzenlenen adli raporların değerlendirilmesi. Gaziantep Medical Journal. 2009;15(1):10-5. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/73641 (Erişim tarihi: 09.02.2026)
17. Kaya A, Çelik C, Aktaş EÖ. Yargıtay kararları ışığında trafik kazasına bağlı maluliyet oranı hesaplamalarında dikkat edilecek unsurlar. Adli Tıp Bülteni, 2020;25(3):176-181 https://doi.org/10.17986/blm.1369
18. Kaya A, Meral O, Erdoğan N, Aktaş E.Ö. Maluliyet raporlarının düzenlenmesi anabilim dalımıza başvuran olgu özellikleri ile. The Bulletin of Legal Medicine. 2015;20(3):144-51. https://doi.org/10.17986/blm.2015314259
19. Lokmanoğlu SY. Maluliyet tespiti hakkındaki yönetmeliklerin zaman bakımından uygulanmasında yargı kararları. Yargıtay Dergisi. 2020;46(1):169-98. https://search.trdizin.gov.tr/tr/yayin/detay/406067?view=ris&download=406067.ris (Erişim tarihi: 09.02.2026)
20. Mutlu Kukul Güven F, Bütün C, Yücel Beyaztaş F, Eren ŞH, Korkmaz İ. Cumhuriyet üniversitesi tıp fakültesi hastanesine başvuran adli olguların değerlendirilmesi. ADÜ Tıp Fakültesi Dergisi. 2009;10(3):23-8. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/679186 (Erişim tarihi: 09.02.2026)
21. Polat O. Adli travmatolojide trafik kazalarına genel bakış. Adli Tıp Bülteni. 1996;1(1):18-25. https://www.adlitipbulteni.com/index.php/atb/tr/issue/view/6/16 (Erişim tarihi: 09.02.2026)
22. Tıbbi İyileşme Süreleri. ATUD (Adli Tıp Uzmanları Derneği). https://atud.org.tr/tibbi-iyilesme-sureleri/ ( Erişim tarihi: 17.01.2026)
23. TÜİK. Karayolu Trafik Kazası İstatistikleri, 2023. Türkiye İstatistik Kurumu Basın Bülteni. 2024 https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Karayolu-Trafik-Kaza-Istatistikleri-2023-53479 (Erişim tarihi: 09.02.2026)
24. 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu. Erişim Adresi: https://mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.6098.pdf (Erişim Tarihi: 17.01.2026).
25. Ünal V, Yurtseven A, Erdoğan M, Anolay N, Ünal EÖ, Baklacıoğlu F. Travma sonrası meydana gelen alt ekstremite amputasyonlarında etiyoloji ve maluliyet değerlendirilmesi. The Bulletin of Legal Medicine. 2016;21(1):31-8. https://doi.org/10.17986/blm.201611659
26. Vural T, Şener MT, Kök AN. Trafik kazası sonrasında düzenlenen maluliyet raporlarında yaşanan sorunlar ve maluliyet oranlarının ilgili yönetmeliklere göre karşılaştırılması. Adli Tıp Bülteni. 2022;27(3):254-6. https://doi.org/10.17986/blm.1599
27. World Health Organization. Global Status Report on Road Safety 2018. https://www.who.int/publications/i/item/9789241565684 (Erişim tarihi: 09.02.2026)