KAHRAMANMARAŞ İLİ’NDE CEZAEVİ ÖLÜMLERİ

Öz

Cezaevinde meydana gelen ölümler, gerek ülkemizde gerekse yurtdışında özellik taşımaktadır. Çalışmada Kahramanmaraş İli’nde cezaevinde meydana gelen ölümlerin özelliklerinin ortaya konması amaçlanmıştır. 1992-2002 yılları arasında Kahramanmaraş İl Merkezi’ndeki cezaevinde tutuklu veya hükümlü olarak bulunan, ölümünü müteakip Kahramanmaraş Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından ölü muayenesi ve otopsisi yapılan olgular, yaş, cinsiyet, işlediği iddia edilen suç, ölüm nedeni, ölüm yeri, ölüm orijini yönünden değerlendirildi. Toplam 8 olgunun tümü erkekti. Doğal nedenlerle kaybedilen 4 olgudan üçünün “kronik obstrüktif akciğer hastalığı”, “akut myokard infarktüsü” ve “akciğer kanseri” sonucu öldüğü, son olgunun ise “nüks mide Ca” tanısıyla hastanede tedavi altında bulunduğu sırada kaybedildiği belirlendi. Üç olgudan ikisinin tuvalette şalvar uçkuru ile birinin koğuşun kapısına yırttığı çarşaf parçasını geçirerek “ası” yöntemini kullanmak suretiyle intihar ettiği görüldü. Son olgunun ise küçük yaşta çocuğun fiili livata yöntemi ile ırzına geçmek suçundan hükümlü olup, iki mahkum tarafından kesici alet ile öldürüldüğü saptandı. Tutuklu ve hükümlülerin ölüm nedenlerine yönelik olarak alınacak tedbirlerin, bu grupta görülen ölümlerin sayısını azaltacağı düşünüldü.

Anahtar Kelimeler

• cezaevi
• mahkum
• ölüm

Kaynakça

1. Yılmaz E. Hukuk Sözlüğü.Yetkin Basımevi, Ankara. 1992; s:312, 933.
2. Hilal A, Meral D, Çekin N, Gülmen MK. Çukurova Bölgesindeki Gözaltı ve Cezaevi Ölümlerinin İncelenmesi. VI. Adli Bilimler Kongresi 28-30 Mayıs 2004 İstanbul. Program ve Özet Kitapçığı:30.
3. Koç S, Çetin G, Atılgan M, Albek E, Kolusayın Ö. Tutuklu ve Gözaltındayken Ölen Kişilerde Otopsi Bulguları.7.Ulusal Adli Tıp Günleri 1-5 Kasım 1993 Poster Sunuları:20-29.
4. Altun G, Yılmaz A, Azmak D. İnsan Hakları ve Adli Tıp Açısından Gözaltı ve Tutuklu Ölümleri. 8. Ulusal Adli Tıp Günleri 16-20 Ekim 1995 Antalya Poster Sunuları: 219-224.
5. Demirci Ş, Günaydın İG, Doğan KH, Aynacı Y, Deniz İ. Konya İl ve İlçe Cezaevlerindeki Mahkum ve Tutuklu Ölümleri. VII. Adli Bilimler Kongresi 11-14 Mayıs 2006 Konya Bildiri Özet Kitabı:95.
6. Erkol Z. Tutuklu, Hükümlü ve Gözaltında Bulunanlarda Görülen Ölüm Nedenleri. Sendrom Ocak 1996: 65-67.
7. Remartinez EJ, Planelles Ramos MV, Garcia Guerrero J. Trends in Mortality in a Spanish Prison From 1994-2004. Rev Esp Salud Pub 2005 Nov-Dec;79(6):673-682 (Abstract).
8. Christiansen WF, Gregersen M. Deaths Among Inmates in the Institutions of the Prison Service.Deaths in Prisons, County Jails etc. Ugeskr Laeger 1999 Mar 8;161(10):1410-1414 (Abstract).

9. Wobeser WL, Datema J, Bechard B, Ford P. Causes of Death Among People in Custody in Ontario, 1990-1999. Canadian Med Assoc J 2002 Nov 12;167(10): 1109-1113.
10. Petschel K, Gall JA. A Profile of Deaths Custody in Victoria, 1991-96. J Clin Forensic Med 2000;7:82-87.
11. Frost R, Hanzlick R. Deaths in Custody, Atlanta City Jail and Fulton County Jail, 1974-1985. Am J Forensic Med Pathol 1988;9:207-210.
12. Lanphear BP. Death in Custody in Shelby County, Tennesee, January 1970-July 1985. Am J Forensic Med Pathol 1987; 8:299-301.
13. Luke JL, Deay DT. The Perils of Investigating and Certifying Deaths in Police Custody. Am J Forensic Med Pathol 1992;13:98-100.
14. Copeland AR. Deaths in Custody Revisited. Am J Forensic Med Pathol 1984;5:121-124.
15. Okoye M, Kimmerle EH, Reinhard K. An Analysis and Report of Custodial Deaths in Nebraska USA. J Clin Forensic Med 1999;6:77-84.
16. Salive ME, Smith GS, Brewer TF. Death in Prison:Changing Mortality Patterns Among Male Prisoners in Maryland, 1979-87. Am J Public Health 1990 Dec; 80(12):1479-1480.
17. Fazel S, Benning R. Natural Deaths in Male Prisoners: A 20 Year Mortality Study. Eur J Public Healh 2006; 23: 441-444.
18. Koehler SA, Weiss H, Songer TJ, Rozin L , Shakir A, Ladham S, Omalu B , Dominick J, Wecht CH. Deaths Among Criminal Suspects, Law Enforcement Officers, Civilians, and Prison Inmates: A Coroner-Based Study. Am J Forensic Med Pathol 2003 Dec;24(4):334-339.
19. Bhana BD. Custody-Related Deaths in Durban, South Africa 1998-2000.Am J Forensic Med Pathol 2003;24:202-207.
20. Dalton V. Death and Dying in Prison in Australia: National Overview, 1980-1998. J Law Med Ethics 1999;27:269-274.
21. Shaw J, Baker D, Hunt IM, Moloney A, Appleby L. Suicide By Prisoners. National Clinical Survey. Br J Psychiatry 2004 Mar;184: 263-267.
22. Salive ME, Smith GS, Brewer TF. Suicide Mortality in the Maryland State Prison System, 1979 through 1987. JAMA 1989 Jul 21; 262(3):365-369.
23. Dooley E. Prison Suicide in England and Wales, 1972-87. Br J Psychiatry 1990 Jan;156:40-45.
24. Lawlor D, Kosky R. Serious suicide attempts among adolescents in custody. Aust N Z J Psychiatry. 1992; 26(3): 474- 478 (Abstract).
25. Hurter EM. An examination of recent suicides in remote Australia: further information from the Kimberley. Aust N Z J Psychiatry.1991;25(2):197-202 (Abstract).
26. Gore SM. Suicide in Prisons. Reflection of the Communities Served or Exacerbated Risk? Br J Psychiatry 1999 Jul;175: 50-55