ESKİŞEHİR’DE MAHKEMEYE YANSIYAN CİNSEL TACİZ OLGULARI

Öz

Amaç: Cinsel taciz; mağdurların psikolojik ve fiziksel sağlığını bozan, eğitim ve iş hayatlarını aksatan, ekonomik yaşamlarını büyük oranda etkileyen bir durumdur. Bu çalışmada, Eskişehir ilinde yargıya yansıyan cinsel taciz olgularının demografik özelliklerinin belirlenmesi ve cinsel taciz olgularında mahkeme süreci ve ilgili kanun maddelerinin tartışılması amaçlanmıştır. Yöntemler: 1 Haziran 2005 ile 31 Aralık 2008 tarihleri arasında adli mercilere yansıyan cinsel taciz olgularının adli tahkikat dosyaları ve mahkeme dosyaları incelenerek, olguların mahkeme aşamaları ve varsa verilmiş mahkeme kararları değerlendirilmiştir. Bulgular: Çalışma süresince Eskişehir’de bulunan 3 Sulh Ceza Mahkemesinde görülen toplam 3762 davadan 161’i (% 4,3) cinsel taciz başlıklı 105. madde ile ilişkili olduğu, tümü kadın olan mağdurların yaş ortalamalarının 24,4± 8,1 olduğu, olguların % 50,9’unda (n=82) sanığın tanıdık olduğu, sanığı tanıdık olan olgulardan 32’sinde (% 39,0) sanığın mağdurun iş yeri arkadaşı veya patronu, 19’unda (% 23,2) öğretmeni veya eğitimcisi olduğu, davaların 124’ünün (% 77) beraat ile sonuçlandığı, 37’sinde (% 23) ise sanığın 1 yıla kadar hapis cezası ile cezalandırıldığı belirlenmiştir. Sonuç: Cinsel taciz iddiası ile başvuran olgularda mağdurlarının ruhsal değerlendirmesi, gerek suçun ortaya konması, gerekse de mağdurun rehabilitasyonu açısından son derece önemlidir. Suçluların cezalandırılması için bildirim özendirilmelidir. Bildirim yapılmasını önleyen faktörlerle mücadele edilmesi gerekmektedir. Bu amaçla yargı sürecinde yaşanan aksaklıkların düzeltilmesi gerekmektedir.

Anahtar Kelimeler

• cinsel taciz
• adli tıp
• ruh sağlığı

Kaynakça

1. Özdemir E. İş yerinde cinsel taciz. Çalışma ve Toplum. 2006;4(11):83-96
2. Garbin CA, Zina LG, Garbin AJ, Moimaz SA. Sexual harassment in dentistry: prevalence in dental school. J Appl Oral Sci. 2010 Sep-Oct;18(5):447-52.
3. Russo A, Milic R, Knezevic B, Mulic R, Mustajbegovic J. Harassment in workplace among school teachers: development of a survey. Croat Med J. 2008 Aug;49(4):545-52.
4. Long B, (2004) The MMPI-2 in sexual harassment and discrimination litigants. Journal of Clinical Psychology 2004; 60 (6):643-7
5. Webb SL. Sexual harassment shades of gray: Sexual harassment: Resource Manual. Seattle: Premiere; 1994; 1-105.
6. Yalvaç G. Türk Ceza Kanunu Yalvaç G. Türk Ceza Kanunu. İç; Yalvaç G. Türk Ceza Kanunu Yalvaç G; editör. Karşılaştırmalı-Gerekçeli TCK, CMK, CGTİK ve İlgili kanunlar ile Yönetmelikler. Ankara: Adalet Yayınevi; 2005; 218-24.
7. Gündüz R, Gültaş V. Cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar. İç; Gündüz R, Gültaş V; editör. 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda Cinsel suçlar kitabı. Bilge Yayınevi. İzmir 2008; 9–80.
8. Malkoç İ. Madde 105. Türk Ceza Kanunu uygulamasında cinsel suçlar. İç; Malkoç İ, editör. Malkoç Kitapevi Ankara 2009; 209–305.

9. Blackstone A, Uggen C, McLaughlin H. Legal Consciousness and Responses to Sexual Harassment. Law Soc Rev. 2009 Sep 1;43(3):631-668.
10. Marsh J, Patel S, Gelaye B, Goshu M, Worku A, Williams MA, Berhane Y. Prevalence of workplace abuse and sexual harassment among female faculty and staff. J Occup Health. 2009;51(4):314-22.
11. Sfikas PM. Sexual harassment and vicarious liability. J Am Dent Assoc. 2005 Jun;136(6):809-11.
12. Chen WC, Wang JD, Lew-Ting CY, Chiu HJ, Lin YP. Workplace violence on workers caring for long-term institutionalized schizophrenic patients in Taiwan. J Occup Health. 2007 Jul;49(4):311-6.
13. Kayı Z, Yavuz MF, Arıcan N. Kadın üniversite gençliği ve mezunlarına yönelik cinsel saldırı mağdur araştırması. Adli tıp Bülteni 2000;5(3):157–163
14. Celik Y, Celik SS. Sexual harassment against nurses in Turkey. J Nurs Scholarsh. 2007;39(2):200-6.
15. Karbeyaz K, Gündüz T, Balcı Y, Akkaya H. Yeni Türk Ceza Kanunu sonrası değerlendirilen cinsel suç olguları; Eskişehir deneyimi. Turkiye Klinikleri J Foren med 2009;6(1) 9: 1–8
16. Aydın B, Çolak B. Samsun’da ağır ceza mahkemesine yansıyan cinsel suçlar. Adli Tıp Bülteni 2004;9(1):11–18.
17. Dirlik M, Özkök MS, Katkıcı U, Erel Ö. Aydın’da cinsel suç ve suçluların profili. Adli Tıp Bülteni 2002;7(3):97–104
18. Erkol Z. Gaziantep ağır ceza mahkemesinde karar bağlanan cinsel suçların dökümü. 1. Ulusal Adli Tıp Kongresi 1–4 Kasım 1994, Poster Sunuları Kitabı, İstanbul. 1994; 375–81
19. Berlin L. Sexual harassment. AJR Am J Roentgenol. 2006;187(2):288-93.
20. Witkowska E, Menckel E. Perceptions of sexual harassment in Swedish high schools: experiences and school-environment problems. Eur J Public Health. 2005 Feb;15(1):78-85.
21. Bell ME, Reardon A. Experiences of sexual harassment and sexual assault in the military among OEF/OIF veterans: implications for health care providers. Soc Work Health Care. 2011 Jan;50(1):34-50.
22. Morgan JF, Porter S. Sexual harassment of psychiatric trainees: experiences and attitudes. Postgrad Med J. 1999 Jul;75(885):410-3.
23. Richman JA, Rospenda KM, Nawyn SJ, Flaherty JA, Fendrich M, Drum ML, Johnson TP. Sexual harassment and generalized workplace abuse among university employees: prevalence and mental health correlates. Am J Public Health. 1999 Mar;89(3):358-63.
24. Demirci Ş, Doğan HK, Erkol Z, Deniz İ. Konya’da cinsel istismar yönünden muayenesi yapılan çocuk olguların değerlendirilmesi. Turkiye Klinikleri J Foren Med 2008; 5: 43–49
25. Grossin C, Sibille I, Lorin de la Granmaison G, Banasr A, Brion F, Durigon M. Analysis of 418 cases of sexual assault. Forensic Science International 2003;131:125–30
26. Gölge ZB, Yavuz MF, Günay Y. İlgili Mesleklerden Kişilerin Irza Geçme ile İlgili Tutum ve İnanışları. Nöropsikiyatri Arşivi 1999; 36 (3): 146-53
27. Lonsway KA, Archambault SJ, Lisak D. The American Prosecutors Research The National Center for the Prosecution of Violence Against Women. False Reports: Moving Beyond the Issue to Successfully Investigate and Prosecute Non-Stranger Sexual Assault. The Voice 2009;3(1): 1-11.
28. Karakaya I, Coşkun A, Ağaoğlu B, Şişmanlar ŞG, Yıldız Ö, Memik NÇ, Biçer Ü. Cinsel istismara maruz kaldığı bildirilen olguların ruhsal değerlendirme sonuçları. Adli Tıp Bülteni 2006;11(2):53–58
29. Riggs N, Houry D, Long G, Markovchick V, Feldhaus KM. Analysis of 1076 cases of sexual assault. Ann Emerg Med 2000;35(4):358–62
30. Sahu G, Mohanty S, Dash JK. Vulnerable victims of sexual assault. Med Sci Law 2005; 45(3).256-60 31. Eskin M, Kaynak DH, Demir S. Same sex sexual orientation, childhood sexual abuse, and suicidal behavior in university students in Turkey. Arch Sex Behav 2005;34(2):185–95
31. Saint-Martin P, Bouyssy M, O‘Byrne P Analysis of 756 cases of sexual assault in Tours (France): medico-legal findings and judicial outcomes. Med Sci Law 2007;47(4):315–24.
32. Wood DF. Bullying and harassment in medical schools. BMJ. 2006; 30;333(7570):664-5.